آخرین مطالب

 
No Image
خوش آمديد!
احادیث اخلاق و توصیه ها (۱۴) پيوند ثابت

امام صادق علیه‏السلام :
طَلَبتُ فَراغَ القلبِ فوَجَدتُهُ فی قِلَّهِ المالِ ؛
آسایش دل را جستجو کردم و آن را در کمى مال و ثروت یافتم .
مستدرک الوسائل : ۱۲ / ۱۷۴ / ۱۳۸۱۰

امام على علیه‏السلام :
مَن یَکسِبْ مالاً مِن غَیرِ حَقِّهِ یَصرِفْهُ فی غَیرِ أجرِهِ؛
هر کس مالى را به ناحقّ کسب کند، آن را در راهى خرج کند که اجرى نداشته باشد .
تحف العقول : ۹۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَن لَم یُبالِ مِن أینَ اکتَسَبَ المالَ لَم یُبالِ اللّه‏ُ مِن أینَ أدخَلَهُ النّارَ؛
هرکس باکى نداشته باشد که از کجا کسب مال کند، خداوند باکى نداشته باشد که از کجا به دوزخش بَرَد .
بحار الأنوار : ۱۰۳ / ۱۳ / ۶۳

امام على علیه‏السلام :
المالُ ما أفادَ الرِّجالَ؛
دارایى آن است که به مردمان سود رساند .
غرر الحکم : ۵۰۸

امام على علیه‏السلام :
المالُ یُکرِمُ صاحِبَهُ ما بَذَلَهُ ، ویُهینُهُ ما بَخِلَ بهِ ؛
مال و ثروت ، صاحب خود را تا زمانى که آن را بذل و بخشش کند، گرامى مى‏گرداند و هرگاه بخل ورزد خوارش مى‏سازد .
غرر الحکم : ۱۸۳۸

امام صادق علیه‏السلام :
إنّما أعطاکُمُ اللّه‏ُ هذهِ الفُضولَ مِن الأموالِ لتُوَجِّهوها حیثُ وَجَّهَها اللّه‏ُ عز و جل ، ولَم یُعطِکُموها لِتَکنِزوها؛
در حقیقت خداوند این مال‏هاى زیادى را به شما داده است تا آنها را در جهتى که خداوند عز و جل معلوم کرده است به کار اندازید . آنها را به شما نداده است که بیندوزید .
الفقیه : ۲/۵۷/۱۶۹۳

امام على علیه‏السلام :
أمسِکْ مِن المالِ بقَدرِ ضَرورَتِکَ ، وقَدِّمِ الفَضلَ لِیَومِ حاجَتِکَ؛
از مــال و دارایـى بـه انـدازه ضرورت خود نگه دار و مازاد آن را براى روز نیازمندیت پیش فرست .
منتخب میزان الحکمه : ۵۲۴

امام على علیه‏السلام :
خَیرُ مالِکَ ما أعانَکَ على حاجَتِکَ؛
بـهترین مـال تو ، آن مالى است که براى رفع نیازت به تو کمک کند .
بحار الأنوار : ۷۸ / ۱۲ / ۷۰

امام رضا علیه‏السلام :
خَیرُ مالِ المَرءِ ذَخائِرُ الصَّدَقَهِ؛
بهترین مال‏انسان، اندوخته‏هاى صدقه است .
تنبیه الخواطر : ۲/۱۸۲

امام صادق علیه‏السلام :
لا خَیرَ فیمَن لا یُحِبُّ جَمعَ المالِ مِن حَلالٍ ، یَکُفُّ بهِ وَجهَهُ ویَقضی بهِ دَینَهُ ویَصِلُ بهِ رَحِمَهُ؛
خیرى نیست در کسى که دوست نداشته باشد از راه حلال مال گرد آورد ، تا به وسیله آن آبرویش را نگه دارد و بدهکاریش را بپردازد و صله رحم به جا آورد .
الکافی : ۵ / ۷۲ / ۵

امام على (علیه‏السلام) می فرمایند :
المالُ یُقَوِّی الآمالَ ؛
دارایى ، آرزوها را تقویت مى‏کند .
غرر الحکم : ۵۷۷

امام على (علیه‏السلام) می فرمایند :
المالُ یُفسِدُ المآلَ ، ویُوَسِّعُ الآمالَ ؛
مال ، آینده را تباه مى‏کند و آرزوها را گسترش مى‏دهد .
غرر الحکم : ۱۴۲۷

امام على علیه‏السلام :
إنّ اللّه‏َ سبحانَهُ فَرَضَ فی أموالِ الأغنیاءِ أقواتَ الفُقَراءِ ، فما جاعَ فَقیرٌ إلاّ بما مُتِّعَ بهِ غَنیٌّ ، واللّه‏ُ تعالى سائلُهُم عن ذلکَ؛
خداوند سبحان خوراک تهیدستان را در اموال توانگران قرار داده‏است. پس ، هیچ تهیدستى گرسنه نماند، مگر به سبب این که ثروتمند از حقّ او بهره‏مند شده‏است. و خداى بزرگ در این باره از آنان بازخواست مى‏کند .
نهج البلاغه: حکمت ۳۲۸

امام باقر علیه‏السلام :
إنَّ أهلَ التَّقوى هُمُ الأغنیاءُ ، أغناهُمُ القَلیلُ مِن الدنیا فَمَؤونَتُهُم یَسِیرَهٌ ؛
به راستى کـه پـرهیزگاران، همان تـوانگرانند، اندکى از دنیا آنان را بى‏نیاز کرده و از این‏رو، مخارجشان سبک و اندک است.
تحف العقول: ۲۸۷

امام على علیه‏السلام :
مَن أصبَحَ والآخِرَهُ‏هَمُّهُ استَغنى بغَیرِ مالٍ ، واستَأنَسَ بغَیرِ أهلٍ، وعَزَّ بغَیرِ عَشیرَهٍ؛
هر که روز خود را آغاز کند در حالى که آخرت همّ و غم او باشد، با وجود نادارى، توانگر باشد و با وجود بى‏کسى، تنها نباشد وبدون داشتن ایل و تبار، نیرومند باشد.
أمالی الطوسیّ : ۵۸۰ / ۱۱۹۸

امام صادق علیه‏السلام:
مَن رُزِقَ ثلاثا نالَ ثلاثا وهُو الغِنَى الأکبَرُ: القَناعَهُ بما اُعطِیَ، والیَأسُ مِمّا فی أیدِی الناسِ، وتَرکُ الفُضولِ؛
هـر که سـه چیز روزیـش شود، به سه چیز دست یابد و این بزرگترین توانگرى است: قانع بودن به آنچه عطایش شده‏است، چشم امید برکندن از آنچه مردم دارند و ترک زیادیها (و فزونخواهى).

نظرات[۰] | دسته: احادیث اخلاق و توصیه ها | نويسنده: admin | ادامه مطلب...

 
احادیث اخلاق و توصیه ها (۱۳) پيوند ثابت

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اِرضَ مِنَ الرِّزق بِما قُسِمَ لَکَ تَعِش غَنِیّا ؛
به نصیب خود از روزى راضى باش تا بى‏نیاز زندگى کنى .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۲۳۳۲

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اِحفَظ أمرَکَ وَ لا تُنکِح خاطِبا سِرَّکَ ؛
کارت را پوشیده دار و رازت را عروسِ هر خواستگارى نکن .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۲۳۰۵

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
أصلِحِ المُسیءَ بِحُسنِ فِعالِکَ وَ دُلَّ عَلَى الخَیرِ بِجَمیلِ مَقالِکَ ؛
بدکار را یا کسى را که به تو بدى کرده است با کردار نیکت اصلاح کن ، و با گفتار نیک و زیبایت به خوبى رهنمون شو .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۲۳۰۴

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
أحسِن إلى مَن أساءَ إلَیکَ وَ اعفُ عَمَّن جَنى عَلَیکَ ؛
به کسى که به تو بدى کرده، نیکى کن و از کسى که بر تو ناروایى روا داشته، درگذر .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۲۲۸۷

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
أعِن أخاکَ عَلى هِدایَتِهِ ؛
برادرت را در راه بردن [به نیکى‏ها] یارى رسان .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۲۲۸۱

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اِنسَ رِفدَکَ اُذکُر وَعدَکَ ؛
عطایت را فراموش کن ؛ وعده‏ات را به یاد آر .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۲۲۴۹

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلکَریمُ مَن صانَ عِرضَهُ بِمالِهِ وَ اللَّئیمُ مَن صانَ مالَهُ بِعِرضِهِ ؛
بزرگوار، کسى است که آبرویش را با مالش حفظ کند و فرومایه، کسى است که مالش را با آبرویش حفظ کند .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۲۱۵۹

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلأیّامُ صَحائِفُ آجالِکُم ، فَخَلِّدُوها أحسَنَ أعمالِکُم ؛
روزها، دفتر عمرهاى شماست ؛ آنها را با نیکوترین کردارهایتان جاوید سازید .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۲۰۴۹

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلطُّمَأنِینَهُ إلى کُلِّ أحَدٍ قَبلَ الاِختِبارِ مِن قُصُورِ العَقلِ ؛
اطمینان به هرکس قبل از آزمودن او نشانه کم خِردى است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۹۸۰

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلتَّثَبُّتُ خَیرٌ مِنَ العَجَلَهِ إلاّ فی فُرَصِ البِرِّ ؛
درنگ کردن [در کارها] بهتر از شتاب کردن است، مگر در فرصت‏هاى نیکوکارى .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۹۴۹

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلدَّهرُ یَومانِ : یَومٌ لَکَ وَ یَومٌ عَلَیکَ فَإذا کانَ لَکَ فَلا تَبطَر وَ إذا کانَ عَلَیکَ فَاصطَبِر ؛
دنیا دو روز است : روزى به سود تو و روزى به زیان تو . هرگاه به سود تو بود ، سرکشى نکن و وقتى به زیان تو بود، شکیبایى پیشه کن .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۹۱۷

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلحَزمُ النَّظَرُ فِى العَواقِبِ و مُشاوَرَهُ ذَوِى العُقُولِ ؛
دوراندیشى، عاقبت‏نگرى و رایزنى با خردمندان است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۹۱۵

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
إکمالُ المَعرُوفِ أحسَنُ مِنِ ابتِدائِهِ ؛
تمام کردن نیکى، بهتر از شروع کردن آن است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۸۹۹

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلصَّبرُ صَبرانِ : صَبرٌ عَلى ما تَکرَهُ وَ صَبرٌ عَمّا تُحِبُّ ؛
صبر دو گونه است : صبر بر آنچه ناخوشایندش مى‏دانى و صبر بر آنچه دوستش دارى .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۸۹۲

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلعامِلُ بِجَهلٍ کَالسَّائِرِ عَلى غَیرِ طَریقٍ فَلا یَزیدُهُ جِدُّهُ فِى السَّیرِ إلاّ بُعدا عَن حاجَتِهِ ؛
کسى که جاهلانه دست به کارى مى‏زند ، به رهروى مى‏مانَد که بى‏راهه مى‏رود. پس تلاشش در رفتن جز دورى از خواسته‏اش سودى ندارد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۸۴۷

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلمُرُؤَهُ اجتِنابُ الرَّجُلِ ما یَشینُهُ وَ اکتِسابُهُ ما یَزینُهُ ؛
مردانگى در این است که مرد از آنچه او را بیالاید، دورى جوید و آنچه او را بیاراید، به دست آورد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۸۱۵

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلتَّقَرُّبُ إلَى اللّه‏ِ تَعالى بِمَسأَلَتِهِ وَ اِءلَى النّاسِ بِتَرکِها ؛
تقرّب به خداوند، به خواهش از اوست و تقرّب به مردم، به ترک خواهش .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۸۰۱

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلکُیِّسُ مَن کانَ یَومُهُ خَیرا مِن أمسِهِ وَ عَقَلَ الذَّمَّ عَن نَفسِهِ ؛
زیرک، کسى است که امروزش از دیروزش بهتر باشد و زبان مردم را از نکوهش خویش دربند کشد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۷۹۷

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلعارِفُ مَن عَرَفَ نَفسَهُ فَأَعتَقَها وَ نَزَّهَها عَن کُلِّ ما یُبَعِّدُها وَ یُوبِقُها ؛
عارف، کسى است که خود را بشناسد و خویشتن را از هر چیزى که [از راه راست] دورش مى‏کند و به هلاکتش مى‏اندازد ، آزاد و پاک گرداند .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۷۸۸

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلمَطَلُ وَ المَنُّ مُنَکِّدَا الإحسانِ ؛
تعلّل ورزیدن و منّت نهادن ، از [ارزش] احسان مى‏کاهد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۵۹۵

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلإحسانُ إلَى المُسیءِ یَستَصلِحُ العَدُوَّ ؛
نیکى کردن به بدکار ، دشمن را به صلاح مى‏آورد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۵۱۷

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلطُّمَأنینَهُ قَبلَ الخُبرَهِ خِلافُ الحَزمِ ؛
اعتماد کردن پیش از آزمودن ، خلاف دوراندیشى است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۵۱۴

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلتَّقریعُ اَشَدُّ مِن مَضَضِ الضَّربِ ؛
سرزنش شدن از درد کتک خوردن بدتر است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۴۲۹

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلتَّدبِیرُ قَبلَ العَمَلِ یُؤمِنُ النَّدَمَ ؛
عاقبت‏اندیشى پیش از شروع به کار، از پشیمانى ایمن مى‏سازد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۴۱۷

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلفِکرُ فِى الخَیرِ یَدعُو إلَى العَمَلِ بِهِ ؛
اندیشیدن به نیکى ، [آدمى را] به عمل کردن به آن مى‏کشاند .

نظرات[۰] | دسته: احادیث اخلاق و توصیه ها | نويسنده: admin | ادامه مطلب...

 
احادیث اخلاق و توصیه ها (۱۲) پيوند ثابت

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
سَلامَهُ العَیشِ فِى المُداراهِ ؛
آسایش زندگى در مدارا کردن است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۶۰۷

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
سالِمِ النّاسَ تَسلَم ، وَ اعمَل لِلآخِرَهِ تَغنَم ؛
با مردم در آشتى باش تا سالم باشى و براى آخرت کار کن تا غنیمت یابى .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۶۰۵

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
سُوسُوا أنفُسَکُم بِالوَرَعِ وَ داوُوا مَرضاکُم بِالصَّدَقَهِ ؛
جان‏هاى خود را با پرهیزگارى نگاه دارید ، و بیماران خود را با صدقه درمان کنید .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث ۵۵۸۸

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
رِضَا المَرءِ عَن نَفسِهِ بُرهانُ سَخافَهِ عَقلِهِ ؛
از خود راضى بودن آدمى ، دلیل سَبُک عقلىِ اوست .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۴۴۱

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
رَأیُ الرَّجُلِ عَلى قَدرِ تَجرِبَتِهِ ؛
[درستىِ] رأى مرد به اندازه تجربه اوست .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۴۲۶

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
رَضِىَ بِالذُّلِ مَن کَشَفَ ضُرَّهُ لِغَیرِهِ ؛
به خوارى تن داده است آن که پریشانى خویش را براى دیگرى آشکار کند .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۴۱۴

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
رَوِّ قَبلَ العَمَلِ تَنجُ مِنَ الزَّلَلِ ؛
پیش از عمل بیندیش تا از لغزش‏ها نجات یابى .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۴۰۱

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
رُبَّ کَلامٍ جَوابُهُ السُّکُوتُ ؛
بسا سخنى که پاسخش سکوت است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۳۰۳

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
رَغبَتُکَ فِى زاهِدٍ فیِکَ ذُلٌّ ؛
میل تو به کسى که از تو دورى مى‏کند ، خوارى است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۳۸۳

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
رَدعُ النَّفسِ عَن زَخارِفِ الدُّنیا ثَمَرَهُ العَقلِ ؛
باز داشتن نفس از آرایه‏هاى دنیا ، میوه خِرد است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۳۹۹

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
رُبَّ کَلِمَهٍ سَلَبَت نِعمَهً ؛
بسا سخنى که نعمتى را برُباید .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۲۸۲

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
رَحِمَ اللّه‏ُ امرءً أحیا حَقَّا وَ أماتَ باطِلاً وَ أدحَضَ الجَورَ وَ أقامَ العَدلَ ؛
خداوند ، رحمت کند مردى را که حقّى را زنده کند و باطلى را بمیرانَد و ستم را برچیند و عدل را به پا دارد !
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۲۱۷

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
رَحِمَ اللّه‏ُ امرَءً عَرَفَ قَدرَهُ وَ لَم یَتَعَدَّ طَورَهُ ؛
خداوند ، رحمت کند مردى را که قدر خویش را بشناسد و از حدّ خود درنگذرد !
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۲۰۴

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
ذَوُو العُیُوبِ یُحِبُّونَ إشاعَهَ مَعایِبِ النّاسِ لِیَتَّسِعَ لَهُمُ العُذرُ فِی مَعایِبِهِم ؛
صاحبان عیب دوست دارند عیب‏هاى مردم فاش شود تا مجال عذرخواهى از عیب‏هایشان فراخ شود .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۱۹۸

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
دَع مالا یَعنِیکَ ، وَ اشتَغِل بِمُهِمِّکَ الَّذی یُنجِیکَ ؛
آنچه را به کارت نیاید ، رها کن و به کارى که رستگارت کند ، مشغول شو.
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۱۳۳

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
ذُروَهُ الغایاتِ لا یَنالُها إلاّ ذَوُو التَّهذیبِ وَ المُجاهَداتِ ؛
بر بلنداى اهداف نرسد ، مگر کسى که خود را مهذّب ساخته و با نفس خویش ، جهادها کرده باشد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۱۹۰

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
خَیرُ مَن شاوَرتَ ذَوُو النُّهى وَ العِلمِ ، وَ اُولُوا التَّجارِبِ وَ الحَزمِ ؛
بهترینِ کسان براى مشورت، خردمندان و عالمان و دارندگان تجربه و دور اندیشان‏اند .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۴۹۹۰

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
خَیرُ الضِّحکِ التَّبسُّمُ ؛
بهترین خنده ، تبسّم است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۴۹۶۴

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
خُذِ القَصدَ فِى الاُمُورِ ؛ فَمَن اَخَذَ القَصدَ خَفَّت عَلَیهِ المُؤَنَ ؛
در کارها میانه‏روى پیشه کن. که هر کس میانه‏روى کند ، مخارج زندگى بر وى آسان شود .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۰۴۲

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
خَیرُ الاَعمالِ إعتِدالُ الرَّجاءِ وَ الخَوفِ ؛
بهترین کارها ، برابرى امید و بیم است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۰۵۵

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
خُذِ الحِکمَهَ مِمَّن أتاکَ بِها ، وَ انظُر إلى ما قالَ وَ لا تَنظُر إلى مَن قالَ ؛
حکمت را ، از هرکه برایت آورد ، فراگیر، و به گفتار بنگر و به گوینده منگر .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۰۴۸

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
خالِف مَن خالَفَ الحَقَّ اِلى غَیرِهِ ، وَ دَعهُ وَ ما رَضِىَ لِنَفسِهِ ؛
با کسى که از حق به غیر حق روى آورده، مخالفت کن ، و او را با آنچه به آن خشنود است ، واگذار .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۰۵۷

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
خالِطُوا النّاسَ مُخالَطَهً إن مِتُّم بَکَوا عَلَیکُم وَ إن غِبتُم حَنُّوا إلَیکُم ؛
با مردم آن گونه بیامیزید که اگر مُردید، بر شما بگِریند و اگر غایب شوید ، مشتاق دیدار شما باشند .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۰۷۰

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
خَوافِی الأخلاقِ تَکشِفُهَا المُعاشَرَهُ ؛
معاشرت ، خصلت‏هاى پوشیده را آشکار مى‏کند .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۵۰۹۹

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
خَیرُ اَموالِکَ ما وَقى عِرضَکَ ؛
بهترین دارایى تو آن است که آبرویت را نگه دارد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۴۹۵۸

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
حَیاءُ الرِّجُلِ مِن نَفسِهِ ثَمَرَهُ الاِیمانِ ؛
شرم مرد از خودش ، نتیجه ایمان است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۴۹۴۴

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
حِراسَهُ النِّعَمِ فِى صِلَهِ الرَّحِمَ ؛
پاسداشتِ نعمت‏ها در پیوند با خویشان است .

نظرات[۰] | دسته: احادیث اخلاق و توصیه ها | نويسنده: admin | ادامه مطلب...

 
احادیث اخلاق و توصیه ها (۱۱) پيوند ثابت

رسول اکرم (صلى الله علیه و آله وسلم) فرمودند:
مَنِ اشتاقَ اِلَى الجَنَّهِ سارَعَ فِى الخَیراتِ؛
هر کس مشتاق بهشت است براى انجام خوبى ها سبقت مى گیرد.
(بحارالأنوار، ج۷۷، ص۹۶، ح۱)

پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
إنَّ اللّه‏َ یُحِبُّ أن یَرى أثَرَ نِعمَتِهِ على عَبدِهِ؛
خداوند دوست دارد که اثر نعمت خود را در بنده‏اش ببیند.
میزان الحکمه، ح ۲۰۴۶۸

پیامبر اکرم (صلى الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
اِنَّما تَفْسیرُ حُسْنِ الْخُلْقِ: ما اَصابَ الدُّنْیا یَرْضى وَ اِنْ لَمْ یُصِبْهُ لَمْ یَسْخَطْ؛
تفسیر خوش اخلاقى این است که اگر دنیا به انسان رو کرد، راضى و خشنود باشد و اگر رو نکرد خشمگین و ناراحت نشود.
(کنزالعمّال، ح ۵۲۲۹)

پیامبر اکرم (صلى الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
مِن سَعادَهِ ابْنِ آدَمَ حُسنُ الْخُلقِ وَ مِن شَقاوَهِ ابْنِ آدَمَ سُوءُ الْخُلقِ؛
از خوشبختى انسان خوش اخلاقى و از بدبختى انسان بد اخلاقى است.
(کنز العمّال، ح ۵۲۴۳)

پیامبر اکرم (صلى الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
ثَلاثٌ مَنْ لَمْ تَکُنْ فیهِ فَلَیْسَ مِنّى وَ لا مِنَ اللّه‏ِ عَزَّوَجَلَّ. قیلَ: یا رَسولَ اللّه‏ِ، وَ ما هُنَّ؟ قالَ: حِلْمٌ یَرُدُّ بِهِ جَهْلَ الْجاهِلِ وَ حُسْنُ خُلْقٍ یَعیشُ بِهِ فِى النّاسِ وَ وَرَعٌ یَحْجُزُهُ عَنْ مَعاصِى اللّه‏ِ عَزَّوَجَلَّ؛
سه چیز است که هر کس نداشته باشد نه از من است و نه از خداى عزّوجلّ. عرض شد: اى رسول خدا! آنها کدامند؟ فرمودند: بردبارى که به وسیله آن جهالت نادان را دفع کند، اخلاق خوش که با آن در میان مردم زندگى کند و پارسایى که او را از نافرمانى خدا باز دارد.
(خصال، ص ۱۴۵، ح ۱۷۲)

پیامبر اکرم (صلى الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
خَیْرُ ما اُعْطىَ الرَّجُلُ الْمُؤْمِنُ خُلْقٌ حَسَنٌ وَ شَرُّ ما اُعْطِىَ الرَّجُلُ قَلْبُ سوءٍ فى صورَهٍ حَسَنَهٍ؛
بهترین چیزى که به مؤمن داده شده خوش اخلاقى و بدترین چیزى که به انسان داده شده دلى بد در چهره اى زیباست.
(کنزالعمّال، ح ۵۱۷۰)

پیامبر اکرم (صلى الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
اِنَّکم لَن تَسعَوا الناس بِاَموالِکم فَسَعَوهُم بِاَخلاقِکم؛
با دارایی خود نمی توانید دل مردم را به دست بیاورید پس دلشان را با اخلاق(نیک) به دست آورید.
(نثرالدر،ج۱، ص۱۲۳)

پیامبر اکرم (صلى الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
اَنـَا اَدیبُ اللّه وَ عَلىٌّ اَدیبى ، اَمَرَنى رَبّى بِالسَّخاءِ وَ الْبِرِّ وَ نَهانى عَنِ الْبُخْلِ وَ الْجَفاءِ وَ ما شَىءٌ اَبْغَضُ اِلَى اللّه عَزَّوَجَلَّ مِنَ الْبُخْلِ وَ سوءِ الْخُلُقِ، وَ اِنَّهُ لیُفْسِدُ العَمَلَ کَما یُفْسِدُ الخَلُّ الْعَسَلَ؛
من ادب آموخته خدا هستم و على، ادب آموخته من است. پروردگارم مرا به سخاوت و نیکى کردن فرمان داد و از بخل و سختگیرى بازَم داشت . در نزد خداوند عزّوجلّ چیزى منفورتر از بخل و بد اخلاقى نیست. بد اخلاقى ، عمل را ضایع مى کند ، آن سان که سرکه عسل را.
(مکارم الاخلاق، ص ۱۷)

پیامبر اکرم (صلى الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
اَقرَبُکُم غَدا مِنّى فِى المَوقِفِ اَصدَقُکُم لِلحَدیثِ وَاَدَّاکُم لِلاَمانَهِ وَاوفاکُم بِالعَهدِ وَاَحسَنُکُم خُلقا وَاَقرَبُکُم مِن النّاسِ؛
نزدیک ترین شما به من در قیامت، راستگوترین، امانتدارترین، وفادارترین به عهد، خوش اخلاق ترین و نزدیک ترین شما به مردم است.
(بحارالأنوار، ج۷۵، ص۹۴، ح۱۲)

پیامبر اکرم (صلى الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
اَنا زَعیمٌ بِبَیتٍ فى رَبَضِ الجَنَّهِ وَ بَیتٍ فى وَسَطِ الجَنَّهِ وَ بَیتٍ فَى اَعلَى الجَنَّهِ، لِمَن تَرَکَ المِراءَ وَ اِن کانَ مُحِقّـا وَ لِمَن تَرَکَ الکِذبَ وَ اِن کانَ هازِلاً وَ لِمَن حَسَّنَ خُلقَهُ؛
من براى کسى که بگومگو را رها کند، هر چند حق با او باشد و براى کسى که دروغ گفتن را اگر چه به شوخى باشد، ترک گوید و براى کسى که اخلاقش را نیکو گرداند، خانه اى در حومه بهشت و خانه اى در مرکز بهشت و خانه اى در بالاى بهشت ضمانت مى کنم.
(خصال، ص ۱۴۴، ح ۱۷۰)

پیامبر اکرم (صلى الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
أَلا اُنَبِّئُکُم بِخیارِکُم؟ قالوا: بَلى یا رَسولَ اللّه . قالَ: أَحسَنُکُم أخلاقا المُوَطِّئون اَکنافا، الَّذینَ یَألِفونَ ویُؤلَفونَ؛
آیا شما را از بهترین افرادتان خبر ندهم؟ عرض کردند: چرا، اى رسول خدا. حضرت فرمودند: خوش اخلاق ترین شما، آنان که نرمخو و بى آزارند، با دیگران انس میگیرند و دیگران نیز با آنان انس و الفت مى گیرند.
(غررالحکم، ج۶، ص۴۴۱، ح۱۰۹۲۶)

پیامبر اکرم (صلى الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
حَسِّنوا أَخلاقَکُم وَ الطُفوا بِجیرانِکُم وَأکرِموا نِساءَ کُم تَدخُلُوا الجَنَّهَ بِغَیرِ حِسابٍ؛
اخلاق خود را نیکو کنید و با همسایگان خود مهربان باشید و زنان خود را گرامى بدارید تا بى حساب وارد بهشت شوید.
(التوحید، ص ۱۲۷)

امام على (علیه السلام) فرمودند:
حُسْنُ الْخُلْقِ فى ثَلاثٍ: اِجْتِنابُ الْمَحارِمِ وَ طَـلَبُ الْحَلالِ وَ التَّـوَسُّعُ عَلَى الْعِیالِ؛
خوش اخلاقى در سه چیز است: دورى کردن از حرام، طلب حلال و فراهم آوردن آسایش و رفاه براى خانواده.
(بحارالأنوار، ج ۷۱، ص ۳۹۴، ح ۶۳)

امام على (علیه السلام) فرمودند:
حَسِّنْ خُلْقَکَ یُخَفِّفِ اللّه‏ُ حِسابَکَ؛
اخلاقت را خوب کن تا خداوند حسابت را آسان گرداند.
(امالى صدوق، ص ۲۷۸)

امام على (علیه السلام) فرمودند:
رُبَّ عَزیزٍ اَذَ لَّهُ خُلْقُهُ وَ ذَلیلٍ اَعَزَّهُ خُلْقُهُ؛
چه بسا عزیزى که اخلاق بدش او را ذلیل و چه بسا ذلیلى که اخلاق خوبش او را عزیز کرد.
(بحارالأنوار، ج ۷۱، ص ۳۹۶، ح ۷۹)

امام على (علیه السلام) فرمودند:
فى سَعَهِ الاَخْلاقِ کُنوزُ الاَرْزاقِ؛
گنج‏هاى روزى در وسعت اخلاق نهفته است.
(کافى، ج ۸ ، ص ۲۳)

امام على (علیه السلام) فرمودند:
رَأْسُ الْعِلْمِ التَّمْییزُ بَیْنَ الاْخْلاقِ وَ اِظْهارُ مَحْمودِها وَ قَمْعُ مَذْمومِها؛
بالاترین درجه دانایى، تشخیص اخلاق از یکدیگر و آشکار کردن اخلاق پسندیده و سرکوب اخلاق ناپسند است.
(غررالحکم، ح ۵۲۶۷)

امام على (علیه السلام) فرمودند:
لِیَجتَمِعَ فِى قَلبِکَ الأفتِقارُ اِلَى النّاسِ وَ الاِستِغناءُ عَنهُم فَیَکُونَ اِفتِقارُکَ اِلَیهِم فِى لِینِ کِلامِکَ وَ حُسنِ بِشرِکَ وَ یَکُونَ اِستِغناءُکَ عَنهُم فى نَزاهَهِ عِرضِکَ وَ بَقاءِ عِزِّکَ؛
باید نیاز به مردم و بى نیازى از آنان، در دلت گردآیند، تا نیازت به آنان، سبب نرمى در گفتار و خوش رویى ات شود و بى نیازى ات، سبب آبرودارى و عزّتت باشد.
(کافى، ج ۲ ، ص ۱۴۹، ح ۷)
امام على (علیه السلام) فرمودند:
رَوِّضوا أَنفُسَکُم عَلَى الخلاقِ الحَسَنَهِ فَإِنَّ العَبدَ المُؤمِنَ یَبلُغُ بِحُسنِ خُلقِهِ دَرَجَهَ الصّائِمِ القائِمِ؛
خودتان را بر خوش اخلاقى تمرین و ریاضت دهید، زیرا که بنده مسلمان با خوش اخلاقى خود به درجه روزه گیر شب زنده دار مى رسد.
(نهج البلاغه، خطبه ۹۱)

امام على (علیه السلام) فرمودند:
عَوِّد نَفسَکَ الجَمیلَ فَبِاعتیادِکَ إِیّاهُ یَعودُ لَذیذا؛
خودت را به کارهاى زیبا (خدا پسندانه) عادت بده که اگر به آنها عادت کنى برایت لذت بخش مى شوند.
(نهج البلاغه، خطبه ۱۷۸)

امام على (علیه السلام) فرمودند:
مَن حَسُنَت خَلیقَتُهُ طابَت عِشرَتُهُ؛
هر کس خوش اخلاق باشد، زندگى اش پاکیزه و گوارا مى گردد.
(نهج البلاغه، خطبه ۱۸۴)

امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
قالَ لُقْمانُ لاِبْنِهِ: یا بُنَىَّ ایّاکَ وَ الضَّجَرَ وَ سوءَ الْخُلْقِ وَ قِلَّهَ الصَّبْرِ فَلا یَسْتَقیمُ عَلى هذِهِ الْخِصالِ صاحِبٌ وَ اَ لْزِمْ نَفْسَکَ التُّؤَدَهَ فى اُمورِکَ وَ صَبِّرْ عَلى مَؤوناتِ الاِخْوانِ نَفْسَکَ وَ حَسِّنْ مَعَ جَمیعِ النّاسِ خُلْقَکَ؛
لقمان به فرزندش فرمود: فرزندم! از بى‏حوصلگى و بد اخلاقى و بى‏تابى دورى کن که هیچ دوستى تحمل این خصلت‏ها را ندارد. در کارهایت آرام و بردبار، در تحمّل زحمات برادران صبور و با همه مردم خوش اخلاق باش.
(قصص الأنبیاء، ص ۱۹۸، ح ۲۴۵)

امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
لا عَیْشَ اَهْنَأُ مِنْ حُسْنِ الْخُلُقِ؛
هیچ زندگى گواراتر از اخلاق و رفتار پسندیده نیست.
(علل الشرایع، ج ۲، ص ۵۵۹)

امام رضا (علیه السلام) فرمودند:
مَن تَبَسَّمَ فى وَجهِ أخیهِ المُؤمِنِ کَتَبَ اللَّهُ لَهُ حَسَنَهً؛
هر که به روى برادر مؤمنش لبخند بزند، خداوند برایش ثوابى خواهد نوشت.
(دوستى در قرآن و حدیث، ص ۲۱۶ ،ح ۵۳۵)

امام رضا (علیه السلام) فرمودند:
أحسَنُ الناسِ إیماناً أحسَنُهم خُلقاً و ألطَفُهم باَهلِه، وَ اَنا اَلطَفُکم بِاَهلى؛
نیکوترین مردم از نظر ایمان، خوش خلق‌ترین و با لطف ترین آنها نسبت به اهل خویش است.
(عیون اخبار الرضا، ۳۸)

امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
اِعْلَمى اَنَّ الشّابَّ الحَسَنَ الخُلقِ مِفْتاحٌ لِلْخَیْرِ مِغْلاقٌ لِلشَّرِّ وَ اَنَّ الشّابَّ الشَّحیحَ الْخُلقِ مِغْلاقٌ لِلْخَیْرِ مِفتاحٌ لِلشَّرِّ؛
آگاه باش که جوان خوش اخلاق، کلید خیر و قفل شر است و جوان بداخلاق قفل خیر و کلید شر است.
(امالى طوسى، ص ۳۰۲، ح ۵۹۸)

قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
یا اباذر! لیکن لک فى کل شى ء نیه حتى فى النوم و الاکل
اى ابوذر ! باید تو را در هر کارى نیت و قصدى باشد، حتى در خواب و خوراک .
(میزان الحکمه ج ۱۰، ص ۲۸۵).

قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
النظر الى محاسن النساء سهم من سهام ابلیس فمن ترکه اذاقه الله طعم عباده تسره؛
نگاه کردن به زیبایى هاى زن (نامحرم ) تیرى از تیرهاى ابلیس است هرگاه کسى از این کار خوددارى کند، خداوند عبادت را در کام او شیرین کند که او را شادمان سازد.
(مستدرک الوسائل ، ج ۲، ص ۵۵۴).

امام على (علیه السلام) فرمودند:
لو خلصت النیات لزکت الاعمال ؛
اگر نیت ها خالص شوند، عمل ها پاکیزه خواهند شد.
(غرر الحکم ، ج ۲، حدیث ۷۵۷۸).

امام على (علیه السلام) فرمودند:
فى الاخلاص النیات نجاح الامور؛
در خالص گردانیدن نیت ها پیروزى و موفقیت در کارها است .
(غرر الحکم ، ج ۲، حدیث ۶۵۱۰).
۱۶۳۷ – اثر نیت خالص

امام على (علیه السلام) فرمودند:
احسان النیه یوجب المثوبه؛
نیکو کردن نیت (وقصدکارهاى خوب ) موجب ثواب خواهد شد.
(غرر الحکم ، ج ۲، ص ۱۲۶۵).

امام على (علیه السلام) فرمودند:
صلاح العمل بقدر صلاح النیه و قال ایضا: افضل العمل النیه الصادقه ؛
صالح بودن عمل به صلاحیت نیت آن است و نیز فرمود: بهترین عمل ، نیت صادق و خالص در عمل است .
(میزان الحکمه ، ج ۱۰، ص ۲۸۷).

امام على (علیه السلام) فرمودند:
علیک بذکر الله ، فانه نورالقلب؛
پایبند به ذکر خدا باش که آن روشنى قلب است .
(منتخب الغرر، ص ۲۳).

امام على (علیه السلام) فرمودند:
طوبى لمن شغل قبله بالشکر و لسانه بالذکر؛
خوشا به حال کسى که دلش را به شکر و زبانش را به ذکر خداوند مشغول دارد.
(منتخاب الغرور، ص ۲۳).

امام على (علیه السلام) فرمودند:
طوبى لمن صمت الابذکرالله ؛
خوشا به حال کسى که مشغول ذکر خدا باشد و از گفتار بیهوده خاموش بماند.
(منتخب الغرر، ص ۲۳).

امام على (علیه السلام) فرمودند:
ذکر الله دواء اعلال النفوس؛
یاد خدا داروى بیمارى ها روح است .
(منتخب الغرر، ص ۲۲).

امام على (علیه السلام) فرمودند:
ذکرالله راءس مال کل مؤ من و ربحه السلامه من الشیطان؛
ذکر خدا سرمایه هر مؤ منى است و سود آن ، سالم ماندن از شر شیطان است .
(منتخب الغرر، ص ۲۲).

امام على (علیه السلام) فرمودند:
خیر ما استنجحت به الامور ذکرالله سبحانه ؛
بهترین چیزى که کارها به وسیله آن به سامان رسند، ذکر خداوند سبحان است .
(منتخب الغرر، ص ۲۱).

امام على (علیه السلام) فرمودند:
افضل الذکر القرآن ، به تشرح الصدور و تستنیر السرائر؛
بهترین ذکر، قرآن است که با تلاوت آن (و تدبر در آیاتش ) سینه ها باز و اندرون روشن می گردد.
(منتخب الغرر، ص ۲۰).

امام على (علیه السلام) فرمودند:
ثمره الذکر استناره القلوب؛
ثمره و نتیجه ذکرخدا، نورانى شدن دل ها است .
(منتخب الغرو، ص ۲۱).

امام على (علیه السلام) فرمودند:
اصل صلاح القلب اشتغاله بذکر الله ؛
اساس و صلاح قلب اشتغال آن به ذکر خدا است .
(منتخب الغرر ص ۲۰).

امام على (علیه السلام) فرمودند:
الذکر نور العقول وحیاه النفوس و جلاء الصدور؛
یاد خدا نور عقول وزندگى بخش جان ها وموجب روشنى سینه ها است .
(منتخب الغرر، ص ۲۰).

امام على (علیه السلام) فرمودند:
جمع الخیر کله فى ثلاث خصال : النظر و السکوت و الکلام فکل نظر لیس فیه اعتبار فهو سهو و کل سکوت لیس فیه فکره فهو غفله و کل کلام لیس فیه ذکر فهو لغو فوطبى لمن کان نظره عبره و سکونته فکرا و کلامه ذکرا و بکى على خطیئت وامن الناس شره؛
خیرو سعادت انسان در سه خصلت نهفته است : توجه ، سکوت و سخن پس هر توجه و نظرى که در آن عبرت نباشد، بیهوده است و هر سکوتى که همراه آن اندیشه نباشد، غفلت است و هر سخنى که در آن ذکر خدا نباشد، لغو است پس خوشا به حال کسى که توجه و نظرش عبرت و سکوت وى همراه با اندیشه و گفتار او ذکر خدا باشد و در برابر خطاهایش در پیشگاه خدا گریه کندو مردم از شر وى در امان باشند.
(خصال ، ج ۱، ص ۹۸).

حضرت امام حسین (علیه السلام) فرمودند:
أیُّما إثْنَیْنِ جَرى بَیْنَهُما کَلامٌ، فَطَلِبَ أَحَدُهُما رِضَى الاْخَرِ، کانَ سابِقَهُ إلىَ الْجَنّهِ؛
چنانچه دو نفر با یکدیگر نزاع و اختلاف نمایند و یکى از آن دو نفر، در صلح و آشتى پیشقدم شود، همان شخص سبقت گیرنده، جلوتر از دیگرى به بهشت وارد مى شود.
محجّه البیضاء: ج ۴، ص ۲۲۸

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
رَوِّضوا أنفُسَکُم عَلَی الأخلاقِ الحَسَنَهِ فَإنَّ العَبدَ المُؤمِنَ یَبلُغُ بِحُسنِ خُلقِهِ دَرَجَهَ الصّائِمِ القائِمِ:
خودتان را به خوش اخلاقی تمرین و ریاضت دهید،زیرا که بنده مسلمان با خوش اخلاقی خود به درجه روزه گیر شب زنده دار می رسد.
تحف العقول ص۱۱۱

حضرت علی (علیه السلام) فرمودند:
صلوات فرستادن بر پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم)، گناهان را بسان ریختن آب بر آتش از بین می برد.
ثواب الاعمال،‏ص۱۸۷

رسول اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
ألا لایَخلُوَنَّ رَجُلٌ بِامرَأهٍ إِلّا کانَ ثالِثُهُماَ الشَّیطانُ ؛
بدانید که هیچ مردی با زن نامحرم خلوت نمی‌کند جز آنکه سومی آنها شیطان است.
نهج الفصاحه ح ۴۷۸

امام سجاد(علیه السلام) فرمودند:
طلبُ الحوائج الى النّاس مذلهٌ للحیاه و مذهبهٌ للحیاء واستخفافٌ بالوقار وهو الفقرُ الحاضرُ و قلهُ طلب الحوائج الى الناس هو الغنىُ الحاضرُ ؛
دست حاجت بسوی مردم دراز کردن ، باعث خواری انسان در زندگی می شود و حیاء و شرم را از بین می برد، وقار و سنگینى انسان را پایین می آورد و همین خود نیز فقر نقد است. یعنى فقر منحصر به نداشتن پول نیست . فقر یعنى نیازنداشتن پول نیاز و فقر است. اظهار این نیازها هم عین فقر است به هر نسبت که انسان کمتر دست حاجت پیش مردم دراز کند، به نوعى ، به غنا و بى نیازى نقد نائل شده است.
تحف العقول ص ۲۸۶

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
یُستَدَلُّ عَلى عَقلِ کُلِّ امرِءٍ بِما یَجرِی عَلى لِسانِهِ ؛
آنچه بر زبان آدمى رانده مى‏شود ، نشان اندیشه اوست .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۹۵۷

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا خَیرَ فی قَلبٍ لا یَخشَعُ ، وَ عَینٍ لا تَدمَعُ ، وَ عِلمٍ لا یَنفَعُ ؛
دل بى‏خشوع ، چشم بى‏گریه و دانش بى‏سود را خیرى نباشد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۹۱۳

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا خَیرَ فی قَومٍ لَیسُوا بِناصِحینَ وَ لا یُحِبُّونَ النّاصِحینَ ؛
قومى را که خود خیرخواه نیستند و خیرخواهان را هم دوست ندارند ، خیرى نباشد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۸۸۴

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا یَفوزُ بِالجَنَّهِ اِلاّ مَن حَسُنَت سَریرَتُهُ وَ خَلُصَت نِیَّتُهُ ؛
به بهشت دست نمى‏یابد ، مگر کسى که باطنش نیکو و نیّتش خالص شود .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۸۶۸

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا عَدُوَّ أعدى عَلَى المَرءِ مِن نَفسِهِ ؛
آدمى را دشمنى دشمن‏تر از نفس نیست .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۷۶۰

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا خَیرَ فی لَذَّهٍ لا تَبقى ؛
در لذّتى که نمى‏پاید ، خیرى نیست .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۷۰۷

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا یَستَغنِى العاقِلُ عَنِ المُشاوَرَهِ ؛
خردمند ، خود را از مشورتْ بى‏نیاز نمى‏بیند .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۶۹۳

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا یَشبَعُ المُؤمِنُ وَ أخُوهُ جائِعٌ ؛
مؤمن ، سیر سر بر بالین نمى‏نهد در حالى که برادرش گرسنه است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۶۹۱

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا دِینَ لِمُسَوِّفٍ بِتَوبَتِهِ ؛
دین ندارد آن که در توبه کردن ، امروز و فردا مى‏کند .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۶۶۰

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا یَجتَمِعُ الباطِلُ وَ الحَقُّ ؛
حقّ و باطل با هم جمع نمى‏شوند .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث ۱۰۵۸۴

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا جِهادَ کَجِهادِ النَّفسِ ؛
هیچ جهادى مانند جهاد با نفس نیست .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۵۵۱

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تَقُل مالا تَعلَمُ فَتُتَّهَمَ بِإِخبِارِکَ بِما تَعلَمُ ؛
آنچه را نمى‏دانى بر زبان مران تا در خبر دادن از آنچه مى‏دانى بر تو گمان بد نبرند .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث ۱۰۴۲۶

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تَنقُضَنَّ سُنَّهً صالِحَهً عُمِلَ بِها وَاجتَمَعَتِ الأُلفَهُ لَها وَ صَلَحَتِ الرَّعِیَّهُ عَلَیها ؛
هیچ رسم پسندیده‏اى را که به آن عمل مى‏شود و رشته پیوند مردم و صلاح توده‏ها در آن است ، در هم نشکن .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۳۷۷

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تُؤَخِّر إنالَهَ المُحتاجِ إلى غَدٍ ؛ فَإنَّکَ لا تَدری ما یَعرِضُ لَکَ وَ لَهُ فی غَدٍ ؛
بخشش به نیازمند را به فردا مینداز ؛ چون نمى‏دانى فردا براى تو و او چه پیش خواهد آمد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۳۶۴

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تُشرِکَنَّ فی مَشوَرَتِکَ حَریصا یُهَوِّنُ عَلَیکَ الشَّرَّ وَ یُزَیِّنُ لَکَ الشَّرَهَ ؛
با هیچ آزمندى مشورت مکن ، که بدى را بر تو آسان مى‏نماید و حرص و ولَع را در نظرت مى‏آراید .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۳۵۳

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تَستَشِرِ الکَذّابَ ؛ فَإنَّهُ کَالسَّرابِ یُقَرِّبُ عَلَیکَ البَعیدَ ، وَ یُبَعِّدُ عَلَیکَ القَریبَ ؛
با دروغگو مشورت مکن ، که دروغگو سراب را مى‏ماند : دور را در نظرت نزدیک و نزدیک را در نظرت دور مى‏نمایاند .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۳۵۱

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تُشرِکَنَّ فی رَأیِکَ جَبانا یُضَعِّفُکَ عَنِ الأمرِ وَ یُعَظِّمُ عَلَیکَ ما لَیسَ بِعَظیمِ ؛
هیچ ترسویى را به مشورت مگیر ، که تو را از کار ناتوان مى‏کند و کارى را که بزرگ نیست ، بر تو بزرگ مى‏نمایانَد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۳۴۹

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تُدخِلَنَّ فی مَشوَرَتِکَ بَخیلاً فَیَعدِلَ بِکَ عَنِ القصدِ ، وَ یَعِدَکَ الفَقرَ ؛
هیچ بخیلى را به مشورت خود درنیاور ، که تو را از میانه‏روى بازمى‏گردانَد و از فقر مى‏ترساند .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۳۴۸

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تُسِى‏ءِ الخِطابَ فَیَسُوءَکَ نَکیرُ الجَوابِ ؛
با کسى به زشتى خطاب مکن ، که زشتى پاسخ ، تو را ناخوشایند مى‏آید .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۳۲۴

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تَستَبِدَّ بِرَأیِکَ ، فَمَنِ استَبَدَّ بِرَأیِهِ هَلَکَ ؛
خودْ رأى مباش ، که هر کس خودرأیى کند ، هلاک شود .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۳۱۱

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تَجعَل عِرضَکَ غَرَضا لِقَولِ کُلِّ قائِلِ ؛
آبروى خود را هدف تیر گفتار هر گوینده‏اى نساز .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۳۰۴

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تَفرِحَنَّ بِسَقطَهِ غَیرِکَ لا تَدری ما یُحدِثُ بِکَ الزَّمانُ ؛
از زمین خوردن کسى شاد مشو ، که نمى‏دانى گردش روزگار براى تو چه در آستین دارد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۲۹۰

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا یَشغَلَنَّکَ عَنِ العَمَلِ لِلآخِرَهِ شُغلٌ ؛ فَإنَّ المُدَّهَ قَصیرَهٌ ؛
هیچ کارى تو را از کار براى آخرت باز ندارد که وقت ، تنگ است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۲۸۶

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تَظلِمَنَّ مَن لا یَجِدُ ناصِرا إلاَّ اللّه‏َ ؛
ستم مکن به کسى که جز خدا یاورى نمى‏یابد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۲۸۴

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تَستَحىِ مِن إعطاءِ القَلیلِ ؛ فَإنَّ الحِرمانَ أقَلُّ مِنهُ ؛
از بخشش اندک شرم مکن که محروم کردن ، از آن کم‏تر است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۲۶۳

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تَعمَل شَیئا مِنَ الخَیرِ رِیاءً وَ لا تَترُکهُ حَیاءً ؛
هیچ کار خیرى را از روى ریا انجام مده و از سَرِ شرم ، آن را وا مگذار .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث ۱۰۲۵۴

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تُؤیِسِ الضُّعَفاءَ مِن عَدلِکَ ؛
ضعیفان را از دادگرى خود ، ناامید مساز .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۲۲۵

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تُلاحِ الدَّنِیَّ فَیَجتَرِى‏ءَ عَلَیکَ ؛
با فرومایه نزاع مکن که بر تو جرئت مى‏ورزد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۲۲۱

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تُعاتِبِ الجاهِلَ فَیَمقُتَکَ ، وَ عاتِبِ العاقِلَ یُحبِبکَ ؛
نادان را سرزنش مکن که دشمنت مى‏شود ؛ عاقل را سرزنش کن تا دوستت بدارد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۲۱۵

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تُمارِیَنَّ اللَّجُوجَ فی مَحفِلٍ ؛
با لجوج در هیچ مجلسى جدل مکن .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۲۰۳

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تُمسِک عَن إظهارِ الحَقِّ اِذا وَجَدتَ لَهُ أهلاً ؛
از آشکار کردن حق ، هنگامى که براى آن اهلى یافتى ، خوددارى نکن .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۱۸۸

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تَعزِم عَلى مالَم تَستَبِنِ الرُّشدَ فیهِ ؛
بر کارى که درستى آن بر تو معلوم نیست ، مصمّم نباش .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۱۸۳

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تَعِد بِما تَعجِزُ عَنِ الوَفاءِ بِهِ ؛
به آنچه از وفاى به آن ناتوانى ، وعده مده .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث۱۰۱۷۷

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا تُحَدِّث بِما تَخافُ تَکذیبَهُ ؛
سخنى که از تکذیبش مى‏ترسى بر زبان مران

نظرات[۰] | دسته: احادیث اخلاق و توصیه ها | نويسنده: admin | ادامه مطلب...

 
احادیث اخلاق و توصیه ها (۱۰) پيوند ثابت

پیامبر خدا (صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم) فرمودند:
لا تَکُل طَعامَ الفاسِقینَ؛
غذاى مردم فاسق را نخور.
(امالى شیخ طوسى، ص‏۵۳۵)

پیامبر اکرم(صلى‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم) فرمودند:
الوَلیمَهُ اَوَّلُ یومٍ حَقٌّ وَ الثانى مَعروفٌ وَ مازادَ ریاءٌ وَ سُمعَهٌ؛
ولیمه (سور) دادن، روز اول حق است و روز دوم احسان، از دو روز که گذشت، خودنمایى و شهرت‏طلبى است.
کافى، ج ۵، ص ۳۶۸، ح ۴

رسول اکرم صلى‏ الله ‏علیه ‏و ‏آله:
إِنَّ النّاسَ إِذا رَأَوُا الظّالِمَ فَلَم یَخُذوا عَلى یَدَیهِ أَوشَکَ أَن یَعُمَّهُمُ اللّه‏ُ بِعِقابٍ مِنهُ؛
مردم آنگاه که ظالم را ببینند و او را باز ندارند، انتظار مى‏رود که خداوند همه را به عذاب خود گرفتار سازد.
(نهج الفصاحه، ح ۸۳۳)

پیامبر خدا (صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم) فرمودند:
مَن دَفَعَ غَضَبَهُ دَفَعَ اللّه‏ُ عَنهُ عَذابَهُ وَ مَن حَفِظَ لِسانَهُ سَتَرَ اللّه‏ُ عَورَتَهُ؛
هر کس خشمش را برطرف سازد، خداوند کیفرش را از او بردارد و هر کس زبانش را نگه دارد، خداوند عیبش را بپوشاند.
(امالى طوسى ، ص ۳۴۹، ح ۷۲۱)

پیامبر خدا (صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم) فرمودند:
اَلصَّرعَهُ کُلُّ الصَّرعَهِ الَّذى یَغضبُ فَیَشتَدُّ غَضَبُهُ وَیَحمَرُّ وَجهُهُ وَیَقشَعِرُّ شَعرُهُ فَیَصرَعُ غَضَبَهُ؛
کمال دلیرى آن است که کسى خشمگین شود و خشمش شدّت گیرد و چهره اش سرخ شود و موهایش بلرزد، امّا بر خشم خود چیره گردد.
(نهج الفصاحه، ح ۱۸۷۲)

پیامبر خدا (صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم) فرمودند:
اِنَّ الغَضَبَ مِنَ الشَّیطانِ وَاِنَّ الشَّیطانَ خُلِقَ مِنَ النّارِ وَاِنَّما تُطفَأُ النّارُ بِالماءِ فَاِذا غَضِبَ اَحَدُکُم فَلیَتَوَضَّ؛
خشم از شیطان و شیطان از آتش آفریده شده است و آتش با آب خاموش مى شود، پس هرگاه یکى از شما به خشم آمد، وضو بگیرد.
(نهج الفصاحه، ح ۶۶۰)

پیامبر خدا (صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم) فرمودند:
اَلا اِنَّ خَیرَ الرِّجالِ مَن کانَ بَطى ءَ الغَضَبِ سَریعَ الرِّضا؛
بدانید که بهترین انسان ها کسانى هستند که دیر به خشم آیند و زود راضى شوند.
(نهج الفصاحه، ح ۴۶۹)

پیامبر خدا (صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم) فرمودند:
إِیّاکُم وَالحَسَدُ، فَإِنَّهُ یَکُلُ الحَسَناتِ کَما تَکُلُ النّارُ الحَطَبَ؛
از حسادت بپرهیزید، زیرا حسد نیکى ها را مى خورد چنان که آتش هیزم را مى خورد.
(جامع الأخبار، ص ۴۵۱)

پیامبر خدا (صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم) فرمودند:
اِستَعینوا عَلى قَضاءِ حَوائِجِکُم بِالکِتمانِ، فَإِنَّ کُلَّ ذى نِعمَهٍ مَحسودٌ؛
در برآوردن نیازهاى خود از پنهان کارى کمک بگیرید، زیرا هر صاحب نعمتى مورد حسد واقع مى شود.
(شرح نهج البلاغه، ج۱، ص۳۱۶)

رسول اکرم (صلى الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
تَعافَوا تَسقُطِ الضَّغائِنُ بَینَکُم؛
از یکدیگر گذشت کنید، تا کینه هاى میان شما از بین برود.
(کنزالعمال، ج۳، ص۳۷۳، ح۷۰۰۴)

رسول اکرم (صلى الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
تَهادَوا فَإِنَّها تَذهَبُ بِالضَّغائِنِ؛
به یکدیگر هدیه بدهید، زیرا کینه ها را از بین مى برد.
(کافى، ج۵، ص ۱۴۴، ح۱۴)

پیامبر خدا (صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم) فرمودند:
یا عَلىُّ لاتُشاوِر جَبانا فَإِنَّهُ یُضَیِّقُ عَلَیکَ المَخرَجَ وَلاتُشاوِرِ البَخیلَ فَإِنَّهُ یَقصُرُبِکَ عَن غایَتِکَ وَلاتُشاوِر حَریصا فَإِنَّهُ یُزَیِّنُ لَکَ شَرَّها؛
اى على با ترسو مشورت مکن، زیرا او راه بیرون آمدن از مشکل را بر تو تنگ مى کند و با بخیل مشورت مکن، زیرا او تو را از هدفت باز مى دارد و با حریص مشورت مکن، زیرا او حریص بودن را در نظرت زیبا جلوه مى دهد.
(علل الشرایع، ج۲، ص۵۵۹، ح۱)

پیامبر خدا (صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم) فرمودند:
إِیّاکُم وَالشُّحَّ فَإِنَّما هَلَکَ مَن کانَ قَبلَکُم بِالشُّحِّ اَمَرَهُم بِالبُخلِ فَبَخِلوا وَأَمَرَ هُم بِالقَطیعَهِ فَقَطَعوا وَأَمَرَهُم بِالفُجورِ فَفَجَروا؛
از حرص بپرهیزید که پیشینیان شما در نتیجه حرص هلاک شدند، حرص آنها را به بخل وادار کرد و بخیل شدند. به قطع رحم وادار کرد و قطع رابطه کردند با خویشاوندان. به بدى وادارشان کرد و بدکار شدند.
(غررالحکم، ج۲، ص ۴۶۰، ح۳۲۹۵)

پیامبر خدا (صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم) فرمودند:
یا عَلىُّ لاتُشاوِر جَبانا فَإِنَّهُ یُضَیِّقُ عَلَیکَ المَخرَجَ وَلاتُشاوِرِ البَخیلَ فَإِنَّهُ یَقصُرُبِکَ عَن غایَتِکَ وَلاتُشاوِر حَریصا فَإِنَّهُ یُزَیِّنُ لَکَ شَرَّها؛
اى على با ترسو مشورت مکن، زیرا او راه بیرون آمدن از مشکل را بر تو تنگ مى کند و با بخیل مشورت مکن، زیرا او تو را از هدفت باز مى دارد و با حریص مشورت مکن، زیرا او حریص بودن را در نظرت زیبا جلوه مى دهد.
(علل الشرایع، ج۲، ص۵۵۹، ح۱)

پیامبر خدا (صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم) فرمودند:
طَعامُ السَّخىِّ دَواءٌ وَ طَعامُ الشَّحیحِ داءٌ؛
غذاى سخاوتمند، داروست و غذاى بخیل، درد.
(بحارالأنوار، ج ۷۱ ، ص ۳۵۷، ح ۲۲)

امام باقر (علیه السلام) فرمودند:
مَن لَم یَجعَلِ اللّه لَهُ مِن نفسِهِ واعِظا، فإنَّ مَواعِظَ النّاسِ لَن تُغنیَ عَنهُ شیئا؛
کسى که خداوند براى او واعظى درونى قرار ندهد، موعظه هاى مردم هرگز در او سودمند نمى افتد.
(تحف العقول، ص ۲۹۴)

امام سجّاد (علیه السلام) فرمودند:
ابنَ آدَمَ، إنَّکَ لا تَزالُ بِخَیرٍ ما کانَ لَکَ واعِظٌ مِن نَفسِکَ، وما کانَتِ الُمحاسَبَهُ مِن هَمِّکَ، وما کانَ الخَوفُ لَکَ شِعارا، والحَذَرُ لَکَ دِثارا؛
اى فرزند آدم! تا زمانى که واعظى از درون دارى و به حسابرسى (اعمالِ خود) اهتمام مى ورزى و ترس (از خدا و کیفر الهى) جامه زیرین تو باشد و پرهیز بالاپوشت، پیوسته در خیر و صلاح خواهى بود.
(تحف العقول، ص ۲۸۰)

امام موسی کاظم(علیه السلام) فرمودند:
ما مِن شَیءٍ تَراهُ عَیناکَ اِلا وَ فِیهِ مَوعِظَه؛
چیزی نیست که چشمانت آن را بنگرد، مگر آن که در آن پند و اندرزی است.

نظرات[۰] | دسته: احادیث اخلاق و توصیه ها | نويسنده: admin | ادامه مطلب...

 
احادیث اخلاق و توصیه ها (۹) پيوند ثابت

حضرت امام مهدی (علیه السلام) فرمودند:
من کان فی حاجه الله، کان الله فی حاجته؛
هرکس در اجرای اوامر خداوندکوشا باشد، خدا نیز وی را در دستیابی به حاجتش یاری می کند.
بحارالأنوار ، ج ۵۱ ، ص ۳۳۱

امام على (علیه‏السلام) فرمودند:
عَلَى الْعاقِلِ اَنْ یُحْصى عَلى نَفْسِهِ مَساویَها فِى الدّینِ وَ الرَّأىِ وَ الاَخْلاقِ وَ الاَدَبِ ، فَیَجْمَعُ ذلِکَ فى صَدْرِهِ اَوْ فى کِتابٍ وَ یَعْمَلُ فى اِزالَتِها ؛
بر عاقل است که بدى‏هایش را در دین، اندیشه، اخلاق و ادب یادداشت کند و به‏خاطرش بسپارد و براى از بین بردن آنها بکوشد.
تحف العقول، ص ۳۷۶

امام على (علیه‏السلام) فرمودند:
اِنَّکَ مُقَوَّمٌ بِاَدَبِکَ فَزَیِّنْهُ بِالْحِلْمِ؛
تو با ادبت ارزش‏گذارى مى‏شوى، پس آن را با بردبارى زینت بخش.
مشکاه الأنوار، ص ۲۳۹، ح ۶۸۹

امام جواد (علیه‏السلام) فرمودند:
ثَلاثٌ مَن کُنَّ فِیهِ لَم یَندَم: تَرکُ العَجَله ، وَ المَشوِرَه ، وَ التَّوَکُلُ عَلَی اللهِ عِندَ العَزمِ؛
سه چیز است که هر کس آن را مراعات کند ، پشمیان نگردد : ۱ – اجتناب از عجله ، ۲ – مشورت کردن ، ۳ – و توکل بر خدا در هنگام تصمیم گیری .
(مسند الامام الجواد، ص ۲۴۷)

امام صادق (علیه‏السلام) فرمودند:
فى قَولِهِ تَعالى (وَقولوا لِلنَّاسِ حُسنا) ـ : أى لِلنّاسِ کُلِّهِم مُؤمِنِهِم وَمُخالِفِهِم ، أَمَّا المُؤمِنونَ فَیَبسُطُ لَهُم وَجهَهُ ، وَأَمَّا المُخالِفونَ فَیُکَلِّمُهُم بِالمُداراهِ لاِجتِذابِهِم إِلَى الیمانِ ، فَإِنَّهُ بِأَیسَرَ مِن ذلِکَ یَکُفُّ شُرورَهُم عَن نَفسِهِ ، وعَن إخوانِهِ المُؤمِنینَ؛
درباره آیه (و با مردم سخن نیکو گویید) فرمود: مقصود همه مردمان اعم از مؤمن و کافر است. اما با مؤمنان باید گشاده رو بود و اما با کافران باید به نرمى و مدارا سخن گفت، تا به سوى ایمان کشیده شوند و کمترین ثمرش این است که خود و برادران مؤمنش را از گزند آنان مصون مى دارد.
بحارالأنوار، ج۷۵، ص۴۰۱، ح۴۲

امام صادق (علیه‏السلام) فرمودند:
لا تُشـاوِر اَحمَق وَ لا تَستَعِنَّ بَکَذّابٍ وَ لا تَثق بِمَوَدَهِ مُلُوک؛
با احمق مشورت نکن و از دروغگو یارى مجو و به دوستى زمامداران اعتماد مکن.
(تحف العقول،ص۳۱۶)

امام على (علیه‏السلام) فرمودند:
یا مُؤمِنُ اِنَّ هذَا العِلمَ وَالاَْدَبَ ثَمَنُ نَفْسِکَ فَاجْتَهِد فى تَعَلُّمِهِما ، فَما یَزیدُ مِنْ عِلْمِکَ وَ اَدَبِکَ یَزیدُ فى ثَمَنِکَ وَ قَدْرِکَ ، فَاِنَّ بِالْعِلْمِ تَهْتَدى اِلى رَبِّکَ وَ بِالاَْدَبِ تَحْسِنُ خِدْمَهَ رَبِّکَ وَبِأَدَبِ الْخِدْمَهِ یَسْتَوجِبُ الْعَبْدُ وَلایَتَهُ وَقُرْبَهُ ، فَاقْبَلِ النَّصیحَهَ کى تَنْجُوَ مِنَ الْعَذابِ؛
اى مؤمن! به تحقیق این دانش و ادب بهاى جان توست پس در آموختن آن دو بکوش که هر چه بر دانش و ادبت افزوده شود بر قیمت و قَدْرت افزوده مى‏شود ؛ زیرا با دانش به پروردگارت راه مى‏یابى و با ادب به پروردگارت خوش خدمتى مى‏کنى و با ادب در خدمت‏گزارى، بنده سزاوار دوستى و نزدیکى به او مى‏شود . پس [این [نصیحت را بپذیر تا از عذاب بِرَهى.
جامع الأخبار، ص ۳۱۰، ح ۸۵۲

امام على (علیه‏السلام) فرمودند:
اَحْسَنُ الآْدابِ ما کَفَّکَ عَنِ الْمَحارِمِ؛
بهترینِ ادب‏ها آن است که تو را از حرام‏ها باز دارد.
معدن الجواهر، ص ۵۹

امام على (علیه‏السلام) فرمودند:
مَنْ نَصَبَ نَفْسَهُ لِلنّاسِ اِماما فَلیَبْدَأ بِتَعْلیمِ نَفْسِهِ قَبْلَ تَعْلیمِ غَیْرِهِ وَلْیَکُنْ تَاْدیبُهُ بِسیرَتِهِ قَبْلَ تَأْدیبِهِ بِلِسانِهِ وَ مُعَلِّمُ نَفْسِهِ وَ مُؤَدِّبُها اَحَقُّ بِالاِْجْلالِ مِنْ مُعَلِّمِ النّاسِ ومُؤَدِّبِهِمْ؛
کسى که خود را پیشواى مردم قرار داده، باید پیش از آموزش دیگران، خود را آموزش دهد و پیش از آن‏که دیگران را با زبان، ادب بیاموزد، باکردارش ادب آموزد و البته آموزش دهنده و ادب‏آموز خود بیش از آموزگار و ادب‏آموز مردم، شایسته تجلیل است.
غرر الحکم، ح ۷۰۱۶

امام على (علیه‏السلام) فرمودند:
تَحَرِّى الصِّدْقِ وَ تَجَنُّبُ الْکَذِبِ اَجْمَلُ شیمَهٍ وَ اَفْضَلُ اَدَبٍ؛
راستگو بودن و پرهیز نمودن از دروغ، زیباترین اخلاق و بهترین ادب است.
کافى، ج ۸ ، ص ۱۵۰، ح ۱۳۲

امام على (علیه‏السلام) فرمودند:
عَلَیکَ بِمُداراهِ النّاسِ وَ اِکْرامِ الْعُلَماءِ وَ الصَّفْحِ عَنْ زَلاّتِ الاِْخْوانِ فَقَدْ اَدَّبَکَ سَیِّدُ الاَْوَّلینَ وَ الآْخِرینَ بِقَولِهِ صلى‏الله‏علیه‏و‏آله : اُعْفُ عَمَّنْ ظَـلَمَکَ وَ صِلْ مَنْ قَطَعَکَ وَ اَعْطِ مَنْ حَرَمَکَ ؛
تو را سفارش مى‏کنم به مداراى با مردم و احترام به علما و گذشت از لغزش برادران (دینى)؛ چرا که سرور اولین و آخرین، تو را چنین ادب آموخته و فرموده است : «گذشت کن از کسى که به تو ظلم کرده ، رابطه برقرار کن با کسى که با تو قطع رابطه کرده و عطا کن به کسى که از تو دریغ نموده است».
اعلام الدین، ص ۹۶

امام على (علیه‏السلام) فرمودند:
کَفاکَ مُؤَدِّبا لِنَفْسِکَ تَجَنُّبُ ما کَرِهْتَهُ مِنْ غَیْرِکَ؛
براى ادب آموزى‏ات همین بس که از آنچه از دیگران نمى‏پسندى ، دورى کنى.
بحار الأنوار، ج ۴۳، ص ۳۴۳، ح ۱۵

امام على (علیه‏السلام) فرمودند:
عَلَیْکُمْ بِالاَْدَبِ، فَاِنْ کُنْتُمْ مُلوکا بَرَزْتُمْ وَ اِنْ کُنْتُمْ وَسَطا فُقْتُمْ ، وَ اِنْ اَعْوَزَتْکُمُ الْمَعیشَهُ عِشْتُمْ بِاَدَبِکُم؛
ادب بیاموزید، زیرا که [در این صورت] اگر پادشاه باشید، برجسته مى‏شوید، اگر میانه باشید، سرآمد مى‏شوید و اگر تنگ‏دست باشید، با ادبتان گذران زندگى مى‏کنید.
غرر الحکم، ح ۷۰۷۷

امام على (علیه‏السلام) فرمودند:
اَلنَّفْسُ مَجْبولَهٌ عَلى سوءِ الاَْدَبِ وَ الْعَبْدُ مَأمورٌ بَمُلازَمَهِ حُسْنِ الاَْدَبِ وَ النَّفْسُ تَجرى [بِطَبعِها] فى مَیَدانِ المُخالَفَهِ وَ الْعَبْدُ یَجْهَدُ بِرَدِّها عَنْ سوءِ الْمُطالَبَهِ فَمتى اَطْلَقَ عِنانَها فَهُوَ شَریکٌ فى فَسادِها وَ مَنْ اَعانَ نَفْسَهُ فى هَوى نَفسِهِ فَقَدْ اَشْرَکَ نَفْسَهُ فى قَتْلِ نَفْسِهِ؛
نفس آدمى بر بى‏ادبى سرشته شده است و بنده فرمان دارد که پایبند ادب نیکو باشد. نفس آدمى با طینت خود در میدان مخالفت مى‏تازد و بنده مى‏کوشد آن را از خواسته ناروایش برگرداند، پس هرگاه عنان نفس را رها سازد، شریک تبهکارى اوست و هر کس نفس خود را در خواهش‏هایش یارى رساند، در قتل خود همدستِ نفس شده است.
شرح نهج البلاغه ابن ابى الحدید، ج۲۰، ص ۳۰۴، ح۴۸۳

امام على (علیه‏السلام) فرمودند:
اِرحَم مَن دونَکَ یَرحَمکَ مَن فَوقَکَ وَقِس سَهوَهُ بِسَهوِکَ وَمَعصیَتَهُ لَکَ بِمَعصیَتَکَ لِرَبَّکَ وَفَقرَهُ إِلى رَحمَتِکَ بِفَقرِکَ إِلى رَحمَهِ رَبِّکَ؛
به زیر دست خود رحم کن تا بالا دستت به تو رحم کند و خطاى او را با خطاى خودت و نافرمانى‏اش از تو را با نافرمانى خود از پروردگارت و احتیاج او به ترحم تو را به احتیاجت به رحمت و بخشایش خدایت بسنج.
نهج البلاغه، نامه ۵۳

امام على (علیه‏السلام) فرمودند:
أَشرَفُ الهِمَمِ رِعایَهُ الذِّمامِ؛
شریف ترین همّت ها نگهدارى حق وحرمت هاورعایت عهدوپیمان هاست.
غررالحکم، ج۲، ص۴۶۳، ح۳۳۰۵

امام على (علیه‏السلام) فرمودند:
اَلفِعلُ الجَمیلُ یُنبِئُ عَن عُلُوِّ الهِمَّهِ؛
کردار زیبا از بلندى همّت خبر مى دهد.
غررالحکم، ج۱، ص۳۶۵، ح۱۳۸۸

پیامبراکرم(صلى‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم) فرمودند:
ایّاکَ اَنْ تَضْحَکَ مِنْ غَیْرِ عَجَبٍ ، اَوْ تَمْشىَ و تَتَـکَلَّمَ فى غَیْرِ اَدَبٍ؛
از خندیدنِ بى تعجّب [و بى‏جا] یا راه رفتن و سخن گفتنِ بى‏ادبانه بپرهیز.
بحار الأنوار، ج ۷۵، ص ۸ ، ح ۶۳

پیامبراکرم(صلى‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم) فرمودند:
اِرحَموا عَزیزا ذَلَّ، وَغَنیّا افتَقَرَ وَعالِما ضاعَ فى زَمانِ الجُهّالِ؛
به عزیزى که خوار گشته و ثروتمندى که فقیر شده و دانشمندى که در روزگار نادانان تباه گردیده است، رحم کنید.
غررالحکم، ج۲، ص۴۵۳، ح۳۲۶۵

پیامبراکرم(صلى‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم) فرمودند:
مَن لایَرحَم لایُرحَم وَمَن لایَغفِر لایُغفَر لَهُ وَمَن لایَتُب لایَتوبُ اللّه‏ُ عَلَیهِ؛
هر کس رحم نکند به او رحم نشود، هر کس نبخشد بخشیده نشود و هر کس پوزش را نپذیرد، خداوند پوزش و توبه او را نخواهد پذیرفت.
غررالحکم، ج۲، ص۴۳۸، ح۳۲۰۱

پیامبراکرم(صلى‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم) فرمودند:
أَعقَلُ النّاسِ أَشَدُّهُم مُداراهً لِلنّاسِ؛
عاقل ترین مردم کسى است که بیشتر با مردم مدارا کند.
من لایحضره الفقیه، ج۴، ص۳۹۵، ح۵۸۴۰

امام على (علیه السلام) فرمودند:
ثَلاثٌ لایُستَحیى مِنهُنَّ: خِدمَهُ الرَّجُلِ ضَیفَهُ وَقیامُهُ عَن مَجلِسِهِ لأَِبیهِ وَمُعَلِّمِهِ وَطَلَبُ الحَقِّ وَإن قَلّ؛
از سه کار حیا نباید کرد: خدمت به میهمان، از جا برخاستن در برابر پدر و آموزگار خویش و طلب حق گرچه اندک باشد.
غررالحکم، ج۳، ص۳۳۸، ح۴۶۶۶

امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
اِن اَحبَبتَ اَن یَزیدَ اللّه‏ُ فى عُمُرِکَ فَسُرَّ اَبَـوَیکَ ؛
اگر دوست دارى که خداوند عمرت را زیاد کند، پدر و مادرت را شاد کن.
بحارالأنوار، ج ۷۴ ، ص ۸۱ ، ح ۸۴

پیامبراکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
اَحَبُّ الاعمالِ اِلَی اللهِ الصَّلاهُ لِوَقتِها ثُمَّ بِرُّ الوالِدَین ثُمَّ الجِهادُ فی سَبیلِ اللهِ؛
بهترین کارها در نزد خدا نماز به وقت است ، آنگاه نیکی به پدر و مادر ، آنگاه جنگ در راه خدا.
کنز العمال، ج۷، ص۲۸۵، ح ۱۸۸۹۷

پیامبراکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
ثَلاثٌ لَیسَ لاَِحَدِ مِنَ النّاسِ فیهِنَّ رُخصَهٌ: بِرُّ الوالِدَینِ مُسلِما کانَ اَؤ کافِرا وَ الوَفاءُ بِالعَهدِ لِمُسلِمٍ اَو کافِرا وَاَداءُ الاَمانَهُ اِلى مُسلِمٍ کانَ اَؤ کافِرا؛
سه چیز است که ترک آن براى هیچ کس جایز نیست: نیکى به پدر و مادر مسلمان باشند یا کافر، وفاى به عهد با مسلمان یا کافر و اداى امانت به مسلمان یا کافر.
جامع الصغیر، ج۲، ص۷۱۶، ح۳۴۶۹

پیامبراکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
کانَ فى ما اَعطَى اللّه‏ُ تَعالى مُوسى فِى اللواحِ… اُشکُر لى وَ لِوالِدَیکَ اَقِکَ المَتالِفَ وَ اُنسِى‏ء لَکَ فى عُمُرِکَ وَ اُحیِیکَ حَیاهً طَیِّـبَهً وَ اَقلَبَکَ اِلى خَیرِ مِنها؛
در آنچه خداى متعال در «الواح» به موسى علیه‏السلام داد، از جمله چنین بود:… مرا و پدر و مادرت را سپاسگزارى کن، تا از نابود شدن‏ها حفظت کنم و اجلت را به تأخیر بیندازم و به تو زندگى‏اى پاک ببخشم و تو را از این زندگى به سوى بهتر از آن، ببرم.
تاریخ دمشق، ج ۶۱، ص ۱۲۸

پیامبراکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
اَلصَّدَقَهُ عَلى‏ وَجهِها وَاصطِناعُ المَعروفِ وَ بِرُّ الوالِدَینِ وَصِلَهُ الرَّحِمِ تُحَوِّلُ الشِّقاءَ سَعادَهً وَتَزیدُ فِى العُمرِ وَ تَقى مَصارِ عَ السُّوءِ؛
صدقه به جا، نیکوکارى، نیکى به پدر و مادر و صله رحم، بدبختى را به خوش‏بختى تبدیل و عمر را زیاد و از پیشامدهاى بد جلوگیرى مى‏کند.
نهج الفصاحه، ح ۱۸۶۹

امام على (علیه السلام) فرمودند:
أَحسِنِ الصُّحبَهَ لَها فَیَصفُوَ عَیشُکَ؛
با همسرت خوش رفتار باش تا زندگى ات با صفا گردد.
من لایحضره الفقیه، ج۴، ص۳۹۲، ح۵۸۳۴

امام علی(علیه السلام) فرمودند:
تَرکُ الذَّنبِ أهوَنُ مِن طَلَبِ التّوبَه.
گناه نکردن آسان تر از طلب توبه است.
(کافی، ج۸، ص۳۸۴)

رسول اکرم (صلى الله علیه و آله وسلم) فرمودند :
اَلْعَدْلُ حَسَنٌ وَلکِنْ فِى الاُْمَراءِ اَحْسَنُ، وَ السَّخاءُ حَسَنٌ وَلکِنْ فِى الاَْغْنیاءِ اَحْسَنُ، اَلْوَرَعُ حَسَنٌ وَلکِنْ فِى الْعُلَماءِ اَحْسَنُ، اَلصَّبْرُ حَسَنٌ وَلکِنْ فِى الْفُقَراءِ اَحْسَنُ، اَلتَّوبَهُ حَسَنٌ وَلکِنْ فِى الشَّبابِ اَحْسَنُ، اَلْحَیاءُ حَسَنٌ وَلکِنْ فِى النِّساءِ اَحْسَنُ؛
عدالت نیکو است اما از دولتمردان نیکوتر، سخاوت نیکو است اما از ثروتمندان نیکوتر؛ تقوا نیکو است اما از علما نیکوتر؛ صبر نیکو است اما از فقرا نیکوتر، توبه نیکو است اما از جوانان نیکوتر و حیا نیکو است اما از زنان نیکوتر.
(نهج الفصاحه، ح ۲۰۰۶)

رسول اکرم (صلى الله علیه و آله وسلم) فرمودند :
لا تَمَنَّوا هَلاکَ شَبابِکُم وَ اِن کانَ فیهِم غَرامٌ ، فَاِنَّهُم عَلى ما کانَ فیهِم عَلى خِلالٍ ، اِمّا اَن یَتوبوا فَیَـتوبَ اللّه‏ُ عَلَیهِم ، وَ اِمّا اَن تُردیَهُمُ الفاتُ ، اِمّا عَدُوّا فَیُقاتِلوهُ ، وَ اِمّا حَریقا فَیُطفِئوهُ وَ اِمّا ماءً فَیَسُدُّوهُ ؛
نابودى جوانانتان را آرزو نکنید ، گرچه بدى‏هاى بسیار در آنان باشد، زیرا آنان با آن بدى‏ها چند دسته‏اند : یا توبه مى‏کنند و خداوند هم توبه آنان را مى‏پذیرد و یا این‏که آفت‏ها ، آنان را از پاى درمى آورد و یا با دشمنى مى‏جنگند، یا آتش‏سوزى را، خاموش مى‏نمایند و یا سیلى را سد مى‏کنند.
(حلیه الأولیاء، ج ۵، ص ۱۱۹)

رسول اکرم (صلى الله علیه و آله وسلم) فرمودند :
مَن لایَرحَم لایُرحَم وَمَن لایَغفِر لایُغفَر لَهُ وَمَن لایَتُب لایَتوبُ اللّه‏ُ عَلَیهِ؛
هر کس رحم نکند به او رحم نشود، هر کس نبخشد بخشیده نشود و هر کس پوزش را نپذیرد، خداوند پوزش و توبه او را نخواهد پذیرفت.
(غررالحکم، ج۲، ص۴۳۸، ح۳۲۰۱)

رسول اکرم (صلى الله علیه و آله وسلم) فرمودند :
یا عَلىُّ إذا لَم یَکُنِ العالِمُ تَقیّا تائِبا زَلَّت مَوعِظَتُهُ عَن قُلُوبِ النّاسِ کَما تَزِلُّ القَطرَهُ عَن بَیضَهِ النَّعامَهِ وَالصَّفا؛
یا على هرگاه عالِم با تقوا و توبه کار نباشد، موعظه اش از دل مردم مى لغزد همچنان که قطره آب از روى تخم شتر مرغ و سنگ صاف مى لغزد.

نظرات[۰] | دسته: احادیث اخلاق و توصیه ها | نويسنده: admin | ادامه مطلب...

 
احادیث اخلاق و توصیه ها (۸) پيوند ثابت

امام صادق علیه‏السلام :
لَیسَ العِلمُ بِالتَّعَلُّمِ ،إنَّما هُوَ نورٌ یَقَعُ فی قَلبِ مَن یُریدُ اللّه‏ُ تَبارَکَ وتَعالى أن یَهدِیَهُ ، فإن أرَدتَ العِلمَ فَاطلُب أوَّلاً فی نَفسِکَ حَقیقَهَ العُبودِیَّهِ ، وَاطلُبِ العِلمَ بِاستِعمالِهِ ، وَاستَفهِمِ اللّه‏ یُفهِمْکَ ؛
دانش به آموختن نیست ، بلکه نورى است که در دل هر کس که خداوند تبارک و تعالى بخواهد هدایتش کند ، مى‏افتد . بنابراین ، اگر خواهان دانش هستى ، نخست حقیقت عبودیت را در جان خودت جویا شو و دانش را از طریق به کار بستن آن بجوى و از خداوند فهم و دانایى بخواه تا تو را فهم و دانایى دهد .
بحار الأنوار : ۱ / ۲۲۵ / ۱۷ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۴

امام على علیه‏السلام :
عَلى المُتَعَلِّمِ أن یُدئبَ نَفسَهُ فی طَلَبِ العِلمِ، ولا یَمَلَّ مِن تَعَلُّمِهِ ، ولا یَستَکثِرَ ما عَلِم؛
بر دانش‏آموز است ، که خود را در طلب علم کوشا سازد و از آموختن دانش خسته نشود و دانسته‏هاى خود را زیاد نشمارد .
غرر الحکم : ۶۱۹۷ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۲

امام على علیه‏السلام :
عَلى المُتَعَلِّمِ أن یُدئبَ نَفسَهُ فی طَلَبِ العِلمِ، ولا یَمَلَّ مِن تَعَلُّمِهِ ، ولا یَستَکثِرَ ما عَلِم؛
بر دانش‏آموز است ، که خود را در طلب علم کوشا سازد و از آموختن دانش خسته نشود و دانسته‏هاى خود را زیاد نشمارد .
غرر الحکم : ۶۱۹۷ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۲

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
ثَلاثَهٌ لا یَستَخِفُّ بِحَقِّهِم إلاّ مُنافِقٌ بَیِّنُ النِّفاقِ : ذو الشَّیبهِ فی الإسلامِ ، والإمامُ المُقسِطُ ، ومُعَلِّمُ الخَیرِ؛
سه کس‏اند که جز منافقى که نفاقش آشکار است درحقّ آنان بى‏حرمتى نکند : ریش سفید اسلام ، پیشواى دادگر و آموزگار خوبیها.
کنزالعمّال : ۴۳۸۱۱ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۰

امام على علیه‏السلام :
از جمله حقوق شـخـص دانشمند بر تو این است که (هر گاه در میان جمعى بود) بر همگان سلام کنى و به او نیز اختصاصا سلام گویى ، روبه‏رویش بنشینى ، در حضور او با دست و چشم و ابرو اشاره نکنى ، در مخالفت با نظر او نگویى : «فلانى چنین گفته است» . نزد او از کسى غیبت نکنى ، در مجلسش درگوشى صحبت نکنى ، جامه‏اش را نگیرى ، اگر خسته بود ، در سؤال کردن اصرار نورزى . از طول مجالسش به تنگ نیایى ؛ زیرا حکایت همنشینى با او حکایت درخت خرمایى است که انتظار مى‏کشى تا کى از آن چیزى براى تو بیفتد .
کذا فی المصدر ، و لعلّ الصحیح «تُلِحَّ» .کنزالعمّال : ۲۹۳۶۳ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۰

امام سجّاد علیه‏السلام :
حقّ استاد تو این است که به او احترام گذارى ، محضرش را موقّر دارى ، با دقت به سخنانش گوش بسپارى ، رویت به او باشد و به او توجّه نمایى ، صدایت را بر او بلند نکنى ، هر گاه کسى از او سؤالى کند تو جواب ندهى ، بلکه بگذارى خودش جواب دهد . در محضر او با کسى سخن نگویى ، در حضور او از کسى غیبت نکنى ، اگر پیش تو از او بد گویى شود ، از وى دفاع کنى . عیبهایش را بپوشانى ، خوبیها و صفات نیکش را آشکار سازى ، با دشمن او همنشینى نکنى و با دوستش دشمنى نورزى . هرگاه این کارها را کردى ، فرشتگان خدا درباره‏ات گواهى دهند که تو براى رضاى خداوند جلّ اسمه ، نه براى مردم ، نزد آن استاد رفته‏اى و دانش او را فراگرفته‏اى .
الخصال : ۵۶۷ / ۱ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۰

امام سجّاد علیه‏السلام :
حقّ شاگرد تو این است که بدانى خداوند ، به واسطه علم و دانشى که به تو داده و از خزانه‏هاى (دانش) خود براى تو گشوده ، تو را سرپرست شاگردانت ساخته است . بنابراین ، اگر مردم را خوب آموزش دهى و با آنان درشتى و بدرفتارى نکنى و از تعلیمشان به ستوه نیایى ، خداوند از فضل خود بر دانش تو بیفزاید . امّا اگر دانش خود را از مردم مضایقه کنى یا وقتى براى آموختن دانش نزد تو آمدند با ایشان درشتى و بدرفتارى کنى ، بر خداوند عز و جل سزاوار است که علم و شکوه آن را از تو بگیرد و جایگاه تو را از دل مردم بیندازد .
عوالی اللآلی : ۴ / ۷۴ / ۵۴ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۰

الإمامُ الصّادقُ علیه‏السلام
فی قولهِ تعالى : «وَ لا تُصَعِّرْ خَدَّکَ لِلنّاسِ»: لِیَکُنِ النّاسُ عِندَکَ فی العِلمِ سَواءًم؛
امام صادق علیه‏السلام درباره آیه «به تکبّر از مردم روى مگردان» فرمودند: باید مردمى که براى آموختن علم نزد تو مى‏آیند، در نظرت یکسان باشند .
نیه المرید : ۱۸۵ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۰

الإمامُ الصّادقُ علیه‏السلام
فی قولهِ تعالى : «وَ لا تُصَعِّرْ خَدَّکَ لِلنّاسِ»: لِیَکُنِ النّاسُ عِندَکَ فی العِلمِ سَواءًم؛
امام صادق علیه‏السلام درباره آیه «به تکبّر از مردم روى مگردان» فرمودند: باید مردمى که براى آموختن علم نزد تو مى‏آیند، در نظرت یکسان باشند .
نیه المرید : ۱۸۵ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۰

امام على علیه‏السلام :
خُذوا مِنَ العِلمِ مابَدا لَکُم ، وإیّاکُم أن تَطلُبوهُ لِخِصالٍ أربَعٍ : لِتُباهوا بهِ العُلَماءَ ، أو تُماروا بهِ السُّفَهاءَ ، أو تُراؤوا بهِ فی الَمجالِسِ ، أوتَصرِفوا وُجوهَ النّاسِ إلَیکُم لِلتَّرَؤّسِ؛
از علم ، هر آنچه که برایتان پیش مى‏آید فرا گیرید و زنهار که آن را براى چهار کار بیاموزید : براى فخر فروشى بر علما ، یا ستیزه کردن با جاهلان ، یا خودنمایى در مجالس ، یا جلب کردن توجه مردم به خود و ریاست کردن بر آنها .
الإرشاد : ۱ / ۲۳۰ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَنِ ابتَغى العِلمَ لِیَخدَعَ بهِ النّاسَ لَم یَجِدْ رِیحَ الجَنّهِ ؛
هر کس دانش را براى فریفتن مردم بجوید ، بوى بهشت را نیابد .
مکارم الأخلاق : ۲ / ۳۶۴ / ۲۶۶۱

امام على علیه‏السلام :
یا مؤمنُ ، إنّ هذا العِلْمَ والأدبَ ثَمَنُ‏نفسِکَ ، فاجتَهِدْ فی تَعلُّمِهِما ، فما یَزیدُ مِن عِلمِکَ وأدبِکَ یَزیدُ فی ثَمَنِکَ وقَدْرِکَ ؛
اى مؤمن ! این دانش و ادب جان بهاى توست ، پس در فراگرفتن آن دو کوشا باش که هر چه بر دانش و ادبت افزوده شود ، قدر و ارزشت فزونى گیرد .
مشکاه الأنوار : ۱۳۵ منتخب میزان الحکمه : ۱۴

امیر المؤمنین علیٌّ علیه‏السلام :
لِسائلٍ سَألَهُ عن مُعضِلَهٍ: سَلْ تَفَقُّها ، ولا تَسْأل تَعَنُّتا ؛ فإنّ الجاهِلَ المُتَعَلِّمَ شَبیهٌ بالعالِمِ ، وإنَّ العالِمَ المُتَعَسِّفَ (المُتَعَنِّفَ) شَبیهٌ بالجاهِلِ المُتَعَنِّتِ .
امام على علیه‏السلام- در پاسخ به مردى که از آن حضرت سؤالى مشکل آفرین پرسید- فرمودند: به قصد یاد گرفتن بپرس ، نه براى آزردن و خطا گرفتن ؛ زیرا جاهلى که درصدد آموختن باشد همانند عالم است و عالمى که در بیراهه قدم نهد همچون جاهلى است که به قصد خطا گرفتن مى‏پرسد .
نهج البلاغه : الحکمه۳۲۰ منتخب میزان الحکمه : ۲۶۰

امام عسکرى علیه‏السلام :
مِن الجَهلِ الضّحکُ من غیرِ عَجَبٍ ؛
خنده‏اى که از روى تعجب نباشد نشانه نادانى است .
تحف العقول : ۴۸۷ منتخب میزان الحکمه : ۱۲۰

امام صادق علیه‏السلام :
الجَهلُ فی ثلاثٍ : فی تَبدُّلِ الإخْوانِ ، والمُنابَذَهِ بغَیرِ بَیانٍ ، والتَّجَسُّسِ عمّا لا یَعنی ؛
نادانى در سه چیز است : دوست عوض کردن ، مخالفت کردن بدون دلیل و برهان و پرس و جو از چیزهاى بیهوده .
تحف العقول : ۳۱۷ منتخب میزان الحکمه : ۱۲۰

امام صادق علیه‏السلام :
کفى بخَشیَهِ اللّه عِلْما ، وکفى بالاغْتِرارِ باللّه جَهْلاً ؛
دانایى را همین بس که از خدا بترسى و نادانى را همین بس که از (عذاب) خدا غافل شوى .
بحار الأنوار : ۷۰ / ۳۷۹ / ۲۶ منتخب میزان الحکمه : ۱۱۸

امام صادق علیه‏السلام :
کفى بخَشیَهِ اللّه عِلْما ، وکفى بالاغْتِرارِ باللّه جَهْلاً ؛
دانایى را همین بس که از خدا بترسى و نادانى را همین بس که از (عذاب) خدا غافل شوى .
بحار الأنوار : ۷۰ / ۳۷۹ / ۲۶ منتخب میزان الحکمه : ۱۱۸

الإمامُ الحسنُ علیه‏السلام
لمّا سألَهُ أبوه عن تفسیرِ الجَهلِ: سُرعهُ الوُثوبِ علَى الفُرْصهِ قبلَ الاسْتِمْکانِ مِنها ، والامْتِناعُ عنِ الجَوابِ .
امام حسن علیه‏السلام در پاسخ به پرسش پدرشان از تفسیر نادانى فرمودند : زود پریدن روى فرصت پیش از آن که آن را کاملاً به دست آورى و خوددارى کردن از جواب .
معانی الأخبار : ۴۰۱ / ۶۲ منتخب میزان الحکمه : ۱۱۸

امام على علیه‏السلام :
الرُّکونُ إلى الدُّنیا مَع ما تُعایِنُ مِنها جَهلٌ؛
دل بستن به دنیا ، با وجود آن همه رنجهایى که از او مى‏بینى ، نادانى است .
نهج البلاغه: الحکمه ۳۸۴ منتخب میزان الحکمه : ۱۱۸

امام على علیه‏السلام :
لا تَتَکلّمْ بکُلِّ ما تَعلَمُ فکَفى بذلکَ جَهلاً ؛
هـر چه مـى‏دانى به زبان میاور که ایـن نشان نادانى است .
غرر الحکم : ۱۰۱۸۷ منتخب میزان الحکمه : ۱۱۸

امام على علیه‏السلام :
لا تَتَکلّمْ بکُلِّ ما تَعلَمُ فکَفى بذلکَ جَهلاً ؛
هـر چه مـى‏دانى به زبان میاور که ایـن نشان نادانى است .
غرر الحکم : ۱۰۱۸۷ منتخب میزان الحکمه : ۱۱۸

امام على علیه‏السلام :
کَفى بالمرءِ جَهلاً أنْ یَرتَکِبَ ما نَهى عَنهُ ؛
در نادانى مرد همین بس که آنچه از آن نهى شده انجام دهد .
مطالب السؤول : ۵۵ منتخب میزان الحکمه : ۱۱۸

امام على علیه‏السلام :
کَفى بالمرءِ جَهلاً أنْ یَرتَکِبَ ما نَهى عَنهُ ؛
در نادانى مرد همین بس که آنچه از آن نهى شده انجام دهد .
مطالب السؤول : ۵۵ منتخب میزان الحکمه : ۱۱۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مِن الجَهل أنْ تُظهِرَ کلَّ ما عَلِمْتَ؛
از نادانى است که هر چه مى‏دانى فاش سازى .
تنبیه الخواطر : ۲ / ۱۲۲ منتخب میزان الحکمه : ۱۱۸

امام هادى علیه‏السلام :
الجاهِلُ أسِیرُ لِسانِهِ ؛
نادان ، اسیر زبان خود است .
الدرّه الباهره : ۴۱ منتخب میزان الحکمه : ۱۱۸

امام على علیه‏السلام :
نادان ، کسى است که خود را به آنچه نمى‏داند دانا شمارد و به رأى و نظر خود بسنده کند و پیوسته از دانشمندان دورى کند و از آنان عیب و ایراد گیرد و مخالفان خود را بر خطا داند و آنچه را نفهمیده ، گمراه کننده شمارد . هرگاه به مطلبى برخورد که آن را نمى‏داند . منکرش شود و آن را دروغ شمارد و از روى نادانى خود گوید : من چنین چیزى را نمى‏شناسم و فکر نمى‏کنم که وجود داشته و گمان نمى‏کنم وجود داشته باشد و کجا چنین چیزى است ؟ و این از آن روست که به نظر و رأى خود اعتماد دارد و از نادانى خود بى‏خبر است ! از این‏رو به‏سبب‏نادانى خویش پیوسته از جهل بهره‏مند شود و حقّ را انکار کند و در نادانى سرگشته ماند و از طلب دانش تکبر ورزد .
تحف العقول : ۷۳ منتخب میزان الحکمه : ۱۱۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَن تَعَلَّمَ العِلمَ‏لِغَیرِ اللّه تَعالى فَلْیَتَبَوَّأْ مَقعَدَهُ مِن نارٍ ؛
هـر که دانـش را براى غـیر خدا بیاموزد ، جایگاهش دوزخ باشد .
کنزالعمّال : ۲۹۰۳۵ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
هر که دانش را براى خدا بیاموزد ، به هیچ بابى از آن نرسد مگر این که بیش از پیش ، خود را حقیرتر بیند ، با مردم افتاده‏تر شود ، ترسش از خدا بیشتر گردد و در دین کوشاتر شود . چنین کسى از علم بهره‏مند مى‏شود . پس ، باید آن را بیاموزد . امّا کسى که دانش را براى دنیا و منزلت یافتن نزد مردم و موقعیت یافتن نزد سلطان و حاکم فرا گیرد ، به هیچ بابى از آن نرسد مگر این که خود بزرگ بین‏تر شود و بر مردم بیشتر بزرگى فروشد و از خدا بیشتر غافل شود و از دین بیشتر فاصله گیرد . چنین کسى از دانش سود نمى‏برد ؛ بنابراین ، باید (از تحصیل دانش) خوددارى ورزد و علیه خود حجّت و پشیمانى و رسوایى در روز قیامت فراهم نیاورد .
روضه الواعظین : ۱۶ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۰

امام باقر علیه‏السلام :
مُعَلِّمُ الخَیرِ یَستَغفِرُ لَهُ دَوابُّ الأرضِ ، وحِیتانُ البُحورِ ، وکُلُّ صَغیرَهٍ وکَبیرَهٍ فی أرضِ اللّه وسَمائهِ ؛
جنبندگان زمین و ماهیان دریاها و هر موجود ریز و درشتى در زمین و آسمان خدا ، براى آموزگار خوبیها آمرزش مى‏طلبند .
ثواب الأعمال : ۱۵۹ / ۱ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۰

امام باقر علیه‏السلام :
مَن عَلَّمَ بابَ هُدىً فلَهُ مِثلُ أجرِ مَن عَمِلَ بهِ ، ولا یُنقَصُ اُولئکَ مِن اُجورِهِم شَیئا ؛
هر که یک باب هدایت را آموزش دهد ، براى او همانند پاداش کسى باشد که به آن عمل کند و از پاداش عمل کنندگانِ به آن نیز چیزى کاسته نمى‏شود .
تحف العقول : ۲۹۷ منتخب میزان الحکمه : ۳۹۸

امام صادق علیه‏السلام :
لَستُ اُحِبُّ أن أرى الشّابَّ مِنکُم إلاّ غادیا فی حالَینِ : إمّا عالِما أو مُتَعَلِّما ، فإن لَم یَفعَلْ فَرَّطَ ، فإن فَرَّطَ ضَیَّعَ ، وإنْ ضَیَّعَ أثِمَ ، وإن أثِمَ سَکَنَ النارَ والذی بَعَثَ مُحمّدا بِالحَقِّ؛
دوست ندارم جوان شما را جز در دو حـال ببینم : دانشمند یا دانش آموز ؛ زیرا اگر چنین نباشد کوتاهى کرده و چون کوتاهى کند ، ضایع گشته و چون ضایع گردد ، گنهکار باشد و چون گنهکار باشد ، سوگند به آن که محمّد را بحقّ برانگیخت ، در آتش جاى گیرد .
أمالی الطوسیّ : ۳۰۳ / ۶۰۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إنَّ اللّه‏تبارکَ وتعالى یُبغِضُ کلَّ عالِمٍ بالدُّنیا جاهلٍ بالآخِرَهِ؛
خداوند تبارک و تعالى از هر کس که به دنیا عالم باشد و به آخرت جاهل نفرت دارد .
کنز العمال : ۲۸۹۸۲

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَنِ ازدادَ عِلما ولَم یَزدَدْ هُدىً ، لَم یَزدَدْ مِنَ اللّه إلاّ بُعدا ؛
هر که علمش فزونى گیرد و هدایتش افزون نشود ، جز بر دورى او از خدا افزوده نگردد .
تنبیه الخواطر : ۲ / ۲۱ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
یَطَّلِعُ قَومٌ مِن أهلِ الجَنّهِ‏عَلى قَومٍ مِن أهلِ النّارِ فیَقولونَ : ما أدخَلَکُمُ النَّارَ وقَد دَخَلنا الجَنَّهَ لِفَضلِ تَأدیبِکُم وتَعلیمِکُم ؟! فیَقولونَ : إنّا کُنّا نَأمُرُ بِالخَیرِ ولا نَفعَلُهُ ؛
گروهى از بهشتیان ، به گروهى از دوزخیان مى‏نگرند و مى‏گویند : ما به برکت تربیت و آموزش شما به بهشت رفتیم . چه شده است که شما خود به دوزخ افتاده‏اید ؟ گویند : ما به نیکى فرمان مى‏دادیم ولى خود به آن عمل نمى‏کردیم .
مکارم الأخلاق : ۲ / ۳۶۴ / ۲۶۶۱

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
تَناصَحوا فی العِلمِ ؛ فإنَّ خِیانَهَ أحَدِکُم فی عِلمِهِ أشَدُّ مِن خِیانَتِهِ فی مالِهِ ، وإنَّ اللّه‏َ سائلُکُم یَومَ القِیامَهِ ؛
در دانش، بـا یکدیگر یکرنگ باشید؛ زیرا خیانت هر یک از شما در علمش، بدتر از خیانت کردن در مال است و در روز قیامت خداوند از شما بازخواست مى‏کند .
أمالی الطوسیّ : ۱۲۶ / ۱۹۸ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۲

امام على علیه‏السلام فرمودند:
إذا رَأیتَ عالِما فَکُن لَهُ خادِما ؛
هر گاه دانشمندى را دیدى، به او خدمت کن .
غرر الحکم : ۴۰۲

رسولُ اللّه صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَنِ استَقبَلَ العُلَماءَ فقَدِ استَقبَلَنی ، ومَن زارَ العُلَماءَ فقَد زارَنی ،ومَن جالَسَ العُلَماءَ فقَد جالَسَنی ، ومَن جالَسَنی فَکأنَّما جالَسَ رَبّی ؛
هر که به استقبال دانشمندان رود ، مرا استقبال کرده است و هرکه به دیدار دانشمندان رود ، مرا دیدار کرده است و هرکه با دانشمندان نشیند ، با من نشسته است و هر که با من نشیند ، چنان است که با پرودگار من همنشینى کرده باشد .
کنز العمّال : ۲۸۸۸۳

امام على علیه‏السلام :
مَن وَقَّرَ عالِما فقَد وَقَّرَ رَبَّهُ ؛
هر که دانشمندى را احترام نهد خدا را احترام کرده است .
غرر الحکم : ۸۷۰۴

امام على علیه‏السلام :
جالِسِ العُلَماءَ یَزدَدْ علمُکَ ، ویَحسُنْ أدبُکَ ، وتَزکُ نَفْسُکَ؛
با دانشمندان بنشین تا بر دانشت افزوده گردد ، تربیت و ادبت نیکو شود و روانت پاکیزه شود .
غرر الحکم : ۴۷۸۶ منتخب میزان الحکمه : ۱۰۶

رسول اکرم صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم فرمودند :
لا تَجْلِسوا إلاّ عندَ کُلِّ عالِمٍ یَدْعوکُم مِن خَمْسٍ إلى خَمسٍ: مِن الشَّکِّ إلى الیَقینِ، ومِن الرِّیاءِ إلى الإخْلاصِ ، ومِن الرَّغْبَهِ إلى الرَّهبَهِ ، ومِن الکِبْرِ إلى التّواضُعِ ، ومِن الغِشِّ إلى النّصیحَهِ ؛
تنها در محضر دانشمندانى نشینید که شما را از پنج چیز به پنج چیز فرا مى‏خوانند : از دودلى به یقین ، از ریا به اخلاص ، از دنیا خواهى به دنیا گریزى ، از تکبر به‏فروتنى‏و از فریبکارى‏به خیر خواهى.
بحار الأنوار : ۷۴ / ۱۸۸ / ۱۸ منتخب میزان الحکمه : ۱۰۶

رسول اکرم صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم فرمودند :
قالُوا [الحَوارِیّونَ لعیسى علیه‏السلام] : یا رُوحَ اللّه ، فمَن نُجالِسُ إذا ؟ قالَ : مَن یُذَکِّرُکُمُ اللّه‏َ رُؤیَتُهُ ، ویَزیدُ فی عِلْمِکُم منطِقُهُ ، ویُرَغِّبُکُم فی الآخِرَهِ عَمَلُهُ ؛
حواریان عیسى علیه‏السلام عرض کردند : یا روح اللّه‏ ! پس با چه کسى همنشین شویم ؟ فرمود : با آن که دیدنش شما را به یاد خدا اندازد و گفتارش بر دانش شما بیفزاید و کردارش شما را به آخرت تشویق کند .
تحف العقول : ۴۴ منتخب میزان الحکمه : ۱۰۶

الإمامُ الکاظمُ علیه‏السلام :
عَظِّمِ العالِمَ لِعِلمِهِ‏ودَعْ مُنازَعتَهُ ، وصَغِّرِ الجاهِلَ لِجَهلِهِ ولا تَطرُدْهُ ، ولکِن قَرِّبْهُ وعَلِّمْهُ ؛
امام کاظم علیه‏السلام :
دانشمند را به خاطر دانشش احترام نه و با او ستیزه مکن و نادان را به سبب نادانیش کوچک شمار ، امّا او را از خود مران ، بلکه به خود نزدیک گردان و او را علم بیاموز .
تحف العقول : ۳۹۴ منتخب میزان الحکمه : ۳۸۴

پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله):
إنَّ مِن تَمامِ إیمانِ الْعَبدِ أن یَستَثنِیَ فی کُلِّ شَی‏ءٍ؛
نشانه کامل بودن ایمان بنده این است که در هر کارى «ان شاء اللَّه» بگوید.
میزان الحکمه، ح ۹۹۱۰

پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله):
کُلُّ مَعرُوفٍ صَدَقَهٌ؛
هر کار نیکى صدقه است.
الخصال، ص ۱۳۴

پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله):
اَلْبُکاءُ مِن خَشیَهِ اللَّهِ یُطفِئُ بِحاراً مِن غَضَبِ اللَّهِ؛
گریه از ترس خداوند، دریاهاى خشم او را فرو مى‏نشاند.
ارشاد القلوب، ج ۱، ۹۶

امام على(سلام الله علیه):
ذُروَهُ الْغایاتِ لا یَنالُها إلّا ذَوُو التَّهذیبِ وَالْمُجاهِداتِ؛
بر بلنداى اهداف نرسد مگر کسى که خود را مهذّب ساخته و با نفس خویش جهادها کرده باشد.
میزان الحکمه، ح ۲۰۴۸۶

پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله):
أفشِ السَّلامَ یَکثُرْ خَیرُ بَیتِکَ؛
سلام را رواج ده تا خیر و برکت خانه‏ات زیاد شود.
الخصال، ص ۱۸۱

امام حسین(سلام الله علیه):
مِن عَلاماتِ أسبابِ الْجَهلِ الْمُماراهُ لِغَیرِ أهلِ الْفِکرِ؛
از نشانه‏هاى نادانى، جدل با بى فکران است.
تحف العقول، ص ۲۴۸

امام على(سلام الله علیه):
إیّاکُم وَالْأخلاقَ الدَّنِیَّهَ فَإنَّها تَضَعُ الشَّریفَ وتَهدِمُ الْمَجدَ؛
از اخلاق پست بپرهیزید که انسان والا را پست مى‏سازد و بزرگوارى را نابود مى‏کند.
تحف العقول، ص ۲۱۵

امام صادق(سلام الله علیه):
کُونُوا دُعاهً إِلَینا بِالکَفِّ عن مَحارِمِ اللَّهِ؛
با خویشتندارى از حرام‏هاى خدا مردم را به سوى ما دعوت کنید.
میزان الحکمه: ح ۲۲۱۸۶

امام على(سلام الله علیه):
صَلاحُ الْعَمَلِ بِصَلاحِ النِّیَّهِ؛
درستى کردار به درستى نیت است.
میزان الحکمه، ح ۲۱۰۲۳

امام باقر(سلام الله علیه):
قالَ اللَّهُ عزّوجلّ : یا موسى، لا تُطَوِّلْ فی الدُّنْیا أملَکَ فَیَقْسُوَ قَلْبُکَ ، والقاسِی القلبِ منّی بَعِیدٌ؛
خداوند عزّوجلّ فرموده است: اى مؤمن، آرزویت را در دنیا طولانى مکن که دلت را سخت مى‏کند و سخت دل، از من دور است.
الکافی: ج ۲، ص ۳۲۹، ح ۱

امام صادق(سلام الله علیه):
علَیکُم بِالوَرَعِ؛ فإنّهُ لا یُنالُ ماعِندَ اللَّهِ إلّا بِالوَرَعِ؛
در پى پارسایى باشید؛ چه این که کسى به آنچه نزد خداست نمى‏رسد جز با پارسایى.
الکافی: ج ۲، ص ۷۶، ح ۳

پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله):
اِلْقَ أخاکَ بِوَجْهٍ مُنْبَسِطٍ؛
با برادرت، با رویى گشاده برخورد کن.
الکافی: ج ۲، ص ۱۰۳، ح ۳

پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله):
طُوبى لِمَن تَرَکَ شَهوَهً حاضِرَهً لِمَوعُودٍ لَم یَرَهُ؛
خوشا به حال کسى که شهوت نقد را به خاطر وعده‏اى (بهشتى) که آن را ندیده است رها کند.
میزان الحکمه: ح ۲۱۴۵۴

امام على(سلام الله علیه):
إنَّ خِیارَکُمُ الَّذینَ إذا نُظِرَ إلَیهِم ذُکِرَ اللَّهُ؛
بهترین‏هاى شما، آنانى هستند که چون دیگران به آنها بنگرند، خدا یاد شود.
الکافی: ج ۲، ص ۲۲۵، ح ۱۲

پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله):
ارفَعوا أصواتَکُم بالصَّلاهِ علَیَّ؛ فإنّها تَذهَبُ بالنِّفاقِ؛
صداهاى‏تان را هنگام درود بر من بلند کنید که نفاق را از بین مى‏برد.
الکافی : ج ۲، ص ۴۹۳، ح ۱۳

پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله):
اتَّقُوا الظُّلمَ؛ فإنّهُ ظُلُماتٌ یَومَ القِیامَهِ؛
از ستم حذر کنید، که ستم، از تاریکى‏هاى قیامت است.
الکافی: ج ۲، ص ۳۳۲، ح ۱۱

امام باقر(سلام الله علیه):
لا تَستَصغِرَنَّ سَیّئهً تَعمَلُ بِها؛
کار بَد خود را ناچیز مشمار.
میزان الحکمه: ح ۶۷۹۸

پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله):
أَکرِموا أولادَکُم، وأحسِنوا أدَبَهُم؛
به فرزندان خود احترام گذارید و آنان را آداب نیکو بیاموزید.
میزان الحکمه: ح ۴۰۲

امام صادق(سلام الله علیه):
فَصِلُوا أرحامَکُم، وبَرُّوا بِإخوانِکم، ولو بِحُسنِ السَّلامِ ورَدِّ الجوابِ؛
صله ارحام به جاى آورید و به برادران خود نیکى کنید؛ اگر چه با سلام کردنى نیکو و جواب سلام دادن باشد.
الکافی: ج ۲، ص ۱۵۷، ص ۳۱

امام صادق(سلام الله علیه):
أروَحُ الرُّوحِ الْیَأسُ عَنِ النّاسِ؛
خوش‏ترین آسایش، نومیدى از مردم است.
مشکاه الأنوار، ص ۳۲۴

پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله):
مَن أصبَحَ لا یَهتَمُّ بِاُمُورِ المُسلمینَ فَلَیسَ بِمُسلمٍ؛
هرکه به امور مسلمانان بى اعتنا باشد، مسلمان نیست.
الکافی: ج ۲، ص ۱۶۳، ح ۱

امام صادق(سلام الله علیه):
اِعرِفُوا مَنازِلَ النّاسِ عَلى قَدرِ رَوایَتِهِم عَنّا؛
جایگاه مردم را نزد ما از روایاتى که از ما نقل مى‏کنند، بشناسید.
میزان الحکمه، ح ۳۳۳۹

امام جواد(سلام الله علیه):
إظهارُ الشَّی‏ءِ قَبلَ أن یُستَحکَمَ مَفسَدَهٌ لَهُ؛
آشکار کردن چیزى پیش از استوار شدن، مایه تباهى آن است.
تحف العقول، ص ۴۵۷

امام باقر(سلام الله علیه):
علَیکَ بالدُّعاءِ لإخوانِکَ؛
براى برادرانت دعاکن.
میزان الحکمه: ح ۵۹۵۵

پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله):
مَن عالَ یَتِیماً حَتّى یَستَغنِیَ أوجَبَ اللَّهُ لَهُ بِذلِکَ الْجَنَّهَ؛
هر کس یتیمى را سرپرستى کند تا بى‏نیاز شود، خداوند در برابر، بهشت را بر او واجب مى‏کند.
میزان الحکمه ج۱۳ ، ص ۵۶۴ ح ۲۲۸۴۸

امام على(سلام الله علیه):
دارِ عَدُوَّکَ، وأخلِص لِوَدودِکَ؛
با دشمنت مدارا کن و دوستیت را براى دوستانت خالص گردان.
موسوعه امام على: ج ۶ ص ۲۰۴ ح ۵۴۹۷

امام على(سلام الله علیه):
مَن تَأَلَّفَ النّاسَ أحَبّوهُ؛
هر که با مردم الفت بگیرد، مردم او را دوست مى‏دارند.
میزان الحکمه: ح ۲۳۷۵

امام صادق(سلام الله علیه):
یَجِبُ لِلمؤمنِ علَى المؤمن النَّصیحَهُ لَهُ فی المَشهَدِ والمَغیبِ؛
بر مؤمن واجب است در حضور و غیاب مؤمن خیرخواه او باشد.
الکافی: ج ۲، ص ۲۰۸، ح ۲

امام صادق(سلام الله علیه):
اِتَّقُوا اللَّهَ وصُونوا دِینَکُم بِالوَرَعِ؛
از خدا پروا کنید و با پارسایى از دینتان پاسدارى نمایید.
الکافی: ج ۲، ص ۷۶، ح ۲

امام على(سلام الله علیه):
لَن یَفُوزَ بِالْجَنَّهَ إلَّا السّاعی لَها؛
به بهشت نخواهد رسید، جز کسى که براى آن بکوشد.
میزان الحکمه، ح ۲۵۷۰

امام على(سلام الله علیه):
مَن کَرُمَتْ عَلَیهِ نَفسُهُ لَم یُهِنها بِالْمَعصِیَهِ؛
هر که داراى کرامت نفس است، خود را با گناه خوار نمى‏کند.
غررالحکم ودررالکلم، ح ۸۷۳۰

امام کاظم(سلام الله علیه):
إنّ العاقِلَ الّذی لا یَشغَلُ الحَلالُ شُکرَهُ، ولا یَغلِبُ الحَرامُ صَبرَهُ؛
خردمند کسى است که حلال مانع شکرش نمى‏شود و حرام بر شکیبایى او چیره نمى‏گردد.
الکافی: ج ۱، ص ۱۶، ح ۱۲

پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله):
إن شِئتَ أن تُکرَمَ فَلِنْ وإن شِئتَ أن تُهانَ فَاخْشَنْ؛
اگر مى‏خواهى گرامى‏ات دارند، نرم خو باش و اگر مى‏خواهى خوارت شمارند، درشتى کن.
تحف العقول، ص ۵۵

امام على(سلام الله علیه):
عِندَ حُضُورِ الشَّهَواتِ واللَّذاتِ یَتَبَیَّنُ وَرَعُ الأتقیاءِ؛
پارسایى پارسایان به هنگام روى آوردن خواهش‏هاى نفسانى ولذّت‏ها آشکار مى‏شود.

نظرات[۰] | دسته: احادیث اخلاق و توصیه ها | نويسنده: admin | ادامه مطلب...

 
احادیث اخلاق و توصیه ها (۷) پيوند ثابت

امام حسن علیه‏السلام :
المَصائبُ مَفاتیحُ الأجرِ ؛
مصیبتها، کلیدهاى اجرند .
أعلام الدین : ۲۹۷ منتخب میزان الحکمه : ۳۳۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إنَّ العَبدَ لَیُصیبُهُ مِنَ المَصائِبِ ، حَتّى یَمشِیَ عَلَى الأَرضِ وما عَلَیهِ خَطیئَهٌ ؛
گاه به بنده خدا برخى از مصائب مى‏رسد تا در حالى بر زمین گام بردارد که هیچ گناهى بر وى نیست .
مکارم الأخلاق ، جلد ۲ ، صفحه ۱۷۳ ، حدیث ۲۴۳۳ دانش نامه احادیث پزشکی : ۱ / ۱۴۲

الإمامُ الصّادقُ علیه‏السلام
لَمّا سَألَهُ داودُ الرَّقِّیُّ:یقومُ الرجُلُ على قَبرِ أبیهِ وقَرِیبهِ وغَیرِ قَرِیبهِ، هَل یَنفَعُهُ ذلکَ؟: نَعَم إنّ ذلک یَدخُلُ علَیهِ کما یَدخُلُ عَلى أحَدِکُم الهَدیَّهُ،یَفرَحُ بِها ؛

امام صادق علیه‏السلام
– در پاسخ به داود رَقّى که عرض کرد : انسان سر قبر پدر خود و خویشاوند و غریبه مى‏رود. آیا این کار براى او سودى دارد؟- فرمودند: آرى، همان طور که اگر به یکى از شما هدیّه‏اى داده شود خوشحال مى‏گردد، مرده نیز از کار شما خوشحال مى‏شود .
بحار الأنوار : ۱۰۲ / ۲۹۶ / ۶ منتخب میزان الحکمه : ۲۵۸

امام على علیه‏السلام :
زُورُوا مَوتاکُم ؛ فإنّهُم یَفرَحُونَ بِزِیارَتِکُم ، ولْیَطلُبِ الرَّجُلُ حاجَتَهُ عِندَ قَبرِ أبیهِ واُمِّهِ بعدَما یَدعُو لَهُما ؛
اموات خود را زیارت کنید ؛ زیرا آنان از دیدار شما خوشحال مى‏شوند ؛ انسان باید بعد از آن که بر سر قبر پدر و مادر خود برایشان دعا کرد حاجت خود را (از خدا) بخواهد .
الخصال : ۶۱۸ / ۱۰ منتخب میزان الحکمه : ۲۵۸

امام صادق علیه‏السلام:
مَن أوصى بالثُّلُثِ فَقَد أضَرَّ بالوَرَثَهِ ، والوَصیَّهُ بالخُمسِ والرُّبعِ أفضَلُ مِن الوَصیَّهِ بالثُّلُثِ ؛
هرکه به یک‏سوم (دارایى‏اش) وصیّت کند به وارثان ضرر زده است و وصیّت کردن به یک پنجم و یک چهارم از وصیّت به یک سوم افضل است .
الکافی : ۷ / ۱۱ / ۵ منتخب میزان الحکمه : ۵۹۴

امام على علیه‏السلام :
مَن أوصى ولَم یَحِفْ ولَم یُضارَّکانَ کَمَن تَصَدَّقَ بهِ فی حَیاتِهِ ؛
هر کس وصیّت کند و (در وصیّت خود) ستم نکند و (به وارث) زیان وارد نیاورد ، مانند کسى است که آن (مال مورد وصیت) را در زمان حیات خود صدقه داده باشد .
الکافی : ۷ / ۶۲ / ۱۸ منتخب میزان الحکمه : ۵۹۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
الَمحرومُ مَن حُرِمَ الوَصیَّهَ ؛
محروم (از رحمت خدا) کسى است که از وصیّت کردن محروم شود .
کنزالعمّال : ۴۶۰۵۱ منتخب میزان الحکمه : ۵۹۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
ما یَنبَغی لامرئٍ مُسلمٍ أن یَبِیتَ لَیلَهً إلاّ ووَصیَّتُهُ تَحتَ رأسِهِ ؛
بر هیچ مسلمانى سزاوار نیست که شبى را سپرى کند ، مگر این که وصیّتش زیر سرش باشد .
بحار الأنوار : ۱۰۳ / ۱۹۴ / ۳ منتخب میزان الحکمه : ۵۹۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
الوَصِیَّهُ حَقٌّ على کُلِّ مُسلم ؛
وصیّت کردن وظیفه هر مسلمانى است .
وسائل الشیعه : ۱۳ /۳۵۲ /۶ منتخب میزان الحکمه : ۵۹۴

امام على علیه‏السلام :
فإنّکُم لو قد عایَنتُم ما قد عایَنَ مَن ماتَ مِنکُم لَجَزِعتُم ووَهِلتُم وسَمِعتُم وأطَعتُم ، ولکنْ مَحجوبٌ عَنکُم ما قد عایَنُوا ، وقَریبٌ ما یُطرَحُ الحِجابُ !
اگر آنچه را رفتگان شـمـا دیده‏اند مى‏دیدید ، هر آینه بى‏تاب مى‏شدید و وحشت مى‏کردید و حرفشنوى مى‏داشتید و فرمان مى‏بردید . امّا آنچه آنها دیده‏اند ، از شما پوشیده است و زود باشد که پرده فرو افتد .
نهج البلاغه : الخطبه ۲۰ منتخب میزان الحکمه : ۴۵۶

امام على علیه‏السلام :
یا عِبادَ اللّه ، ما بعدَ المَوتِ لِمَن لم یُغفَرْ لَهُ أشدَّ مِن المَوتِ ؛ القَبرُ ، فاحذَرُوا ضِیقَهُ وضَنکَهُ وظُلمَتَهُ وغُربَتَهُ … وإنّ المَعیشَهَ الضَّنْکَ الّتی حَذَّرَ اللّه‏ مِنها عَدُوَّهُ عَذابُ القَبرِ ؛
بندگان خدا ! براى کسى که آمرزیده نشده ، از مرگ سخت‏تر ، قبر است . پس ، از تنگى و فشار و تاریکى و تنهایى قبر بترسید … آن زندگى تنگى که خداوند به دشمن خود نسبت به آن هشدار داده ، عذاب قبر است .
أمالی الطوسیّ : ۲۸ / ۳۱ منتخب میزان الحکمه : ۴۵۶

امام کاظم علیه‏السلام در کنار گورى چنین فرمود :
عندَ قَبرٍ: إنّ شیئا هذا آخِرُهُ لَحَقیقٌ أن یُزهَدَ فی أوَّلِهِ ، وإنّ شیئا هذا أوَّلُهُ لَحَقیقٌ أن یُخافَ آخِرُهُ ؛
چیزى که پایانش این است، سزاست که از همان آغاز دل از آن برکَند و چیزى که آغازش این است، سزاست که از پایانش ترسید .
معانی الأخبار : ۳۴۳ / ۱ منتخب میزان الحکمه : ۴۵۶

امام باقر علیه‏السلام :
أشَدُّ الجَزعِ الصُّراخُ بالوَیْلِ والعَویلِ ، ولَطْمُ الوَجهِ والصَّدرِ ، وجَزُّ الشَّعْرِ . ومَن أقامَ النّواحَهَ فقد تَرکَ الصّبرَ ؛
بدترین نوع بیتابى سر دادن فغان و شیون و زدن بر سر و سینه و کندن موهاست ، کسى که نوحه‏گرى به راه اندازد ، شکیبایى را ترک کرده‏است .
مسکّن الفؤاد : ۹۹ منتخب میزان الحکمه : ۱۰۴

امام على علیه‏السلام :
إیّاکَ والجَزَعَ ؛ فإنَّهُ یَقْطَعُ الأملَ ، ویُضعِفُ العَملَ ، ویُورِثُ الهَم؛
از بیتابى کردن بپرهیز ؛ که آن امید را قطع مى‏کند و عمل را ضعیف مى‏گرداند و اندوه مى‏آورد .
دعائم الإسلام : ۱ / ۲۲۳ منتخب میزان الحکمه : ۱۴۸

امام على علیه‏السلام :
مَن عَزَّى الثَّکلى أظَلَّهُ اللّه‏ فی ظِلِّ عَرشِهِ یَومَ لا ظِلَّ إلاّ ظِلُّهُ ؛
هر که مـادر فـرزند مـرده‏اى را تسلّـى دهد، خداوند در آن روزى که هیچ سایه‏اى جز سایه عرش او نیست ، وى را در سایه عرش خود جاى دهد .
الکافی : ۳ / ۲۲۷ / ۳ منتخب میزان الحکمه : ۳۸۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَن عَزّى مُصابا کانَ لَهُ‏مِثلُ أجرِهِ ؛
هر که فرد سوگوارى را تسلّى دهد ، (اجرى) همانند اجر او دارد .
بحار الأنوار : ۸۲ / ۹۴ / ۴۶ منتخب میزان الحکمه : ۳۸۰

رسول الله صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم
فی وصیِّتِهِ لأبی ذَ رٍّ: یا أبا ذَ رٍّ ، اخفِضْ صَوتَکَ عِند الجَنائزِ ، وعِندَ القِتالِ ، وعِندَ القرآنِ ؛
رسول خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم
– در سفارش بـه ابوذر- : اى ابـوذر ! هـنگام تشییع جنازه‏ها و هنگام جنگ و وقتى قرآن خوانده مى‏شود ، صدایت را پایین بیاور .

نظرات[۰] | دسته: احادیث اخلاق و توصیه ها | نويسنده: admin | ادامه مطلب...

 
احادیث اخلاق و توصیه ها (۷) پيوند ثابت

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
اُوصِی الشاهِدَ مِن اُمَّتی والغائبَ أن یُجِیبَ دَعوَهَ المُسلِمِ ولَو على خَمسَهِ أمیالٍ ؛ فإنّ ذلکَ مِن الدِّینِ ؛
به حاضران و غایبان امّت خود سفارش مى‏کنم که دعوت مسلمان را ، گرچه از فاصله پنج میل ، بپذیرند ؛ زیرا این کار بخشى از دین است .
المحاسن : ۲ / ۱۸۰ / ۱۵۱۰ منتخب میزان الحکمه : ۳۴۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
یُکرَهُ إجابَهُ مَن یَشهَدُ وَلِیمَتَهُ الأغنیاءُ دُونَ الفُقَراءِ .
پـذیرفتن دعـوت کـسى کـه ثروتمندان بر سر سفره میهمانى او هستند و فقیران حضور ندارند کراهت دارد .
الدعوات : ۱۴۱ / ۳۵۸ منتخب میزان الحکمه : ۳۴۰

رسول الله صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم
لأبی ذَرٍّ وهُو یَعِظُهُ: لا تَأکُل طَعامَ الفاسِقِینَ .
پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم – در اندرز بــه ابوذر- : از غذاى مردمان فاسق تناول مکن .
بحار الأنوار : ۷۷ / ۸۴ / ۳

پیامبرخدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
أضِفْ بِطَعامِکَ مَن تُحِبُّ فی اللّه ؛
کـسى را که بـه خاطر خدا دوستش دارى، به غذاى خود میهمان کن .
کنز العمّال : ۲۵۸۸۱ منتخب میزان الحکمه : ۳۴۰

امام على علیه‏السلام :
مَن آتاهُ اللّه‏ مالاً فَلْیَصِلْ بهِ القَرابَهَ ، ولْیُحسِنْ مِنهُ الضِّیافَهَ ؛
هرکه خداوند به او ثروتى دهد، باید با آن به خویشانش رسیدگى کند و مهماندارى نماید .
نهج البلاغه : الخطبه ۱۴۲ منتخب میزان الحکمه : ۳۴۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
الرِّزقُ أسرَعُ إلى مَن یُطعِمُ الطَّعامَ مِن السِّکِّینِ فی السَّنامِ ؛
کسى که اطعام مى‏کند ، رزق و روزى براى او سریعتر از سرعت فرورفتن کارد در کوهان شتر ، مى‏رسد .
المحاسن : ۲ / ۱۴۷ / ۱۳۸۸ منتخب میزان الحکمه : ۳۴۰

امام على علیه‏السلام :
لا تُسرِعَنَّ إلى أرْفَعِ مَوضِعٍ فی الَمجلسِ ، فإنَّ المَوضِعَ الّذی تُرفَعُ إلَیهِ خَیرٌ مِن الموضعِ الّذی تُحَطُّ عنهُ ؛
به سوى بالاترین جاى مجلس مشتاب ؛ زیرا جایى که بالا برده شوى بهتر است از جایى که پایین آورده شوى .
غرر الحکم : ۱۰۲۸۳ منتخب میزان الحکمه : ۱۰۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إنّ الرحمَهَ لا تَنزِلُ على قَومٍ فیهِم قاطِعُ رَحِم ؛
رحمت (خداوند) بر مردمى که در میان آنها قطع کننده رحم باشد ، فرود نمى‏آید .
کنز العمّال : ۶۹۷۸ منتخب میزان الحکمه : ۲۳۲

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
لا تَقطَعْ رَحِمَکَ وإن قَطَعَتکَ ؛
از خویشاوند خود مبُر، گرچه او از تو ببرد.
الکافی : ۲ / ۳۴۷ / ۶

امام صادق علیه‏السلام :
صِلْ رَحِمَکَ ولو بِشَربَهٍ مِن ماءٍ ، وأفضَلُ ما تُوصَلُ بهِ الرَّحِمُ کَفُ‏الأذى عَنها ؛
حتّى اگر شده با نوشاندن جرعه‏اى آب به خویشاوند صله رحم به جاى آر و بهترین صله رحم آزار نرساندن به خویشاوند است .
الکافی : ۲ / ۱۵۱ / ۹ منتخب میزان الحکمه : ۲۳۲

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
سِرْ سَنَهً صِلْ رَحِمَکَ ؛
براى به جا آوردن صله رحم (حتّى اگر شده) یک‏سال راه پیمایى کن .
بحار الأنوار : ۷۴ / ۱۰۳ / ۶۱

امیر المؤمنین علیٌّ علیه‏السلام
مِن وَصِیَّتِهِ لابنِهِ الحسینِ علیه‏السلام: کَثرَهُ الزِّیارهِ تُورِثَ المَلالَهَ .
امام على علیه‏السلام – در وصیّت به فرزند خود حسین علیه‏السلام- فرمودند: دیدار زیاد ، ملال‏آور است.
بحار الأنوار : ۷۷ / ۲۳۷ / ۱

امام على علیه‏السلام :
نِعْمَ البَیتُ الحَمّامُ ؛ تُذکَرُ فیهِ النّارُ ، ویَذهَبُ بالدَّرَنِ .
چه نیکو سرایى است حمّام ؛ آتش (دوزخ) را به یاد مى‏آورد و چرک را (از تن) مى‏برد .
الفقیه : ۱ / ۱۱۵ / ۲۳۷ منتخب میزان الحکمه : ۱۶۶

امام صادق علیه‏السلام :
مَن بَنى فَوقَ مَسکَنِهِ‏کُلِّفَ حَملَهُ یَومَ القِیامَهِ .
هر که بنایى بیش از نیاز سکونتش بسازد ، در روز قیامت مکلّف به حمل آن شود .
المحاسن : ۲ / ۴۴۶ / ۲۵۳۱ منتخب میزان الحکمه : ۲۷۶

امام صادق علیه‏السلام :
کُلُّ بِناءٍ لیسَ بِکَفافٍ فهُو وبالٌ على صاحِبهِ یَومَ القِیامَهِ .
هر بنایى که بیش از نیاز باشد ، در روز قیامت وبال گردن صاحب اوست .

نظرات[۰] | دسته: احادیث اخلاق و توصیه ها | نويسنده: admin | ادامه مطلب...

 
احادیث اخلاق و توصیه ها (۶) پيوند ثابت

امام على علیه‏السلام :
مَن حَفَرَ بِئرا لِأخیهِ وَقَعَ فیها ، ومَن هَتَکَ حِجابَ غَیرِهِ انْکَشَفَتْ عَوراتُ بَیتهِ .
هر که براى برادرش چاهى کَند ، خود در آن افتد و هر که پرده (حرمت) دیگرى را بدرد ، عیبهاى درون خانه او بر ملا شود .
تحف العقول : ۸۸

امام صادق علیه‏السلام :
إنّ فی التَّوراهِ مَکتوباً : یابنَ آدمَ … إذا ظُلِمتَ بِمَظلِمَهٍ فارضَ بِانتِصاری لَکَ ؛ فإنَّ انتِصاری لَکَ خَیرٌ مِن انتِصارِکَ لِنفَسِکَ .
در تورات نگاشته شده‏است: اى آدمى‏زاده، هر گاه به تو ستمى شد ، به انتقامى که من برایت بگیرم رضایت ده ؛ زیرا من بهتر از تو برایت انتقام مى‏گیرم .
الکافی : ۲ / ۳۰۴ / ۱۰

امام صادق علیه‏السلام :
مَن کافَأ السَّفیهَ‏بِالسَّفَهِ فقَد رَضِیَ بِما اُتیَ إلَیهِ حَیثُ احتَذى مِثالَهُ .
هر کـس (رفتار) شـخص نـابخرد (نسبـت به خود) را با نابخردى تلافى کند، به رفتارى که (از جانب نابخرد) با او شده رضایت داده‏است ؛ زیرا از نمونه او پیروى کرده‏است .
الکافی : ۲ / ۳۲۲ / ۲

امام کاظم علیه‏السلام :
إنّ اللّه‏ عز و جل لم یُحَرِّمِ الخَمرَ لاسْمِها ، ولکنّهُ حَرّمَها لعاقِبَتِها ؛ فما کانَ عاقِبَتُهُ عاقِبَهَ الخَمرِ فهُو خَمرٌ .
خداوند عز و جل شراب را به خاطر نامش حرام نکرده ، بلکه به سبب پیامدهاى آن حرام کرده است . پس ، هر چیزى که پیامدهاى شراب را داشته باشد ، آن نیز (در حکم) شراب است .
الکافی : ۶ / ۴۱۲ / ۲

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
شارِبُ الخَمرِ لا تُصَدِّقوهُ إذا حَدّثَ ، ولاتُزَوِّجوه إذا خَطَبَ ، ولا تَعودوهُ إذا مَرِضَ ، ولا تَحْضَروهُ إذا ماتَ ، ولا تأتَمِنوهُ على أمانَهٍ .
شرابخوار ، اگر سخنى گفت تأیید نکنید ، اگر خواستگارى کرد به او زن ندهید ، اگر بیمار شد به عیادتش نروید ، اگر مُرد بر جنازه‏اش حاضر نشوید و به او امانت مسپارید .
بحار الأنوار : ۷۹ / ۱۲۷ / ۷

امام صادق علیه‏السلام :
لا تُبدی الشَّماتَهَ لِأخیکَ فیَرحَمَهُ اللّه‏ُ ویُصَیِّرَها بِکَ . وقالَ : مَن شَمَتَ بِمُصیبَهٍ نَزَلَت بِأخیهِ لَم یَخرُجْ مِنَ الدّنیا حَتّى یُفتَتَنَ .
از گرفتارى‏برادرت اظهار شادى مکن که خداوند به او رحم مى‏کند و آن گرفتارى را به تو مى‏رساند . همچنین فرمود : هر کس از گرفتارى و مصیبتى که به برادرش رسیده است شاد شود ، از دنیا نرود تا خود گرفتار آن شود .
الکافی : ۲ / ۳۵۹ / ۱

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إن عَـیَّرَکَ أخـوکَ المُسلِمُ بِما یَعلَمُ فیکَ فَلا تُعَیِّرْهُ بِما تَعلَمُ فیهِ ؛ یَکونُ لَکَ أجرا وعلَیهِ إثما .
اگر برادر مسلمانت عیبى از تو بداند و به آن تو را سرزنش کند ، تو به واسطه عیب و گناهى که از او مى‏دانى سرزنشش مکن تا براى تو پاداش باشد و بر او گناه .
تنبیه الخواطر : ۲ / ۱۵۵ منتخب میزان الحکمه : ۴۲۰

امام على علیه‏السلام :
مَن تَلَذَّذَ بمعاصِی اللّه أورَثَهُ اللّه‏ُ ذُلاًّ .
هر که از معاصى خداوند لذّت برد ، خداوند او را به خوارى افکند .
غرر الحکم : ۸۸۲۳ منتخب میزان الحکمه : ۲۲۲

امام باقر علیه‏السلام :
مَنِ ارتَکَبَ الذنبَ فی الخَلاءِ لم یَعبَأِ اللّه‏ُ بهِ .
هرکه در خلوت گناه کند خداوند با او بى اعتناست.
بحار الأنوار : ۴۶ / ۲۴۷ / ۳۵

امام على علیه‏السلام :
أعظَمُ الذُّنوبِ عِندَ اللّه ذنبٌ أصَرَّ عَلیهِ عامِلُهُ .
بزرگترین گناه نزد خداوند ، گناهى است که مرتکبش بر آن اصرار ورزد .
غرر الحکم : ۳۱۳۱ منتخب میزان الحکمه : ۲۲۰

امام على علیه‏السلام :
اتَّقوا معاصیَ اللّه فی الخَلَواتِ ، فإنّ الشاهِدَ هُو الحاکِم .
از مـعـاصـى خـدا در خـلوت‏گاهها(ى خـود) بپرهیزید ؛ زیرا آن (خداوندى) که شاهد است همو داور است .
بحار الأنوار : ۷۸ / ۷۰ / ۲۵

امام على علیه‏السلام :
إذا رَغِبْتَ فی المَکارِمِ فاجْتَنِبِ الَمحارِم .
اگر خواهان مکارم و بزرگواریها هستى از حرامها دورى کن .
غرر الحکم : ۴۰۶۹ منتخب میزان الحکمه : ۱۴۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
حَرامٌ على کُلِّ قَلبٍ مُتَوَلِّهٍ بالشَّهَواتِ أن یَسکُنَهُ الوَرَعُ .
بر هردلى که‏شیفته شهوت‏ها باشد ، حرام است که پارسایى در آن منزل کند .
تنبیه الخواطر : ۲ / ۱۲۲ منتخب میزان الحکمه : ۵۸۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
حَرامٌ على کُلِّ قَلبٍ عزّی بالشَّهَواتِ أن یَجُولَ فی مَلَکوتِ السَّماواتِ .
بر هر دلى که به شهوت‏ها آرام گرفته باشد ، حرام است که در ملکوت آسمان‏ها گردش کند .
کذا فی المصدر ، ولعل الصواب «غَرِیَ» من غَرِیَ بالشیء : اُولِعَ به .تنبیه الخواطر : ۲ / ۱۲۲

امام صادق علیه‏السلام :
اِحذَروا أهواءکُم‏کما تَحذَرونَ أعداءکُم، فلَیسَ شَیءٌ أعدى لِلرِّجالِ مِن اتِّباعِ أهوائهِم ، وحَصائدِ ألسِنَتِهِم .
همان گونه که از دشمنان خود حذر مى‏کنید ، از هوس‏هایتان حذر کنید ؛ زیرا براى مردان دشمنى بدتر از پیروى از هوس‏هایشان و درویده‏هاى زبان‏هایشان (سخنان بیهوده و یاوه) نیست .
الکافی : ۲ / ۳۳۵ / ۱

امام على علیه‏السلام :
اُوصِیکُم بمُجانَبهِ الهَوى ؛ فإنّ الهَوى یَدعو إلَى العَمى ، وهُوَ الضَّلال فی الآخِرَهِ والدُّنیا .
شـما را بـه دورى گـزیدن از هـوس سفارش مى‏کنم ؛ زیرا هوس به کورى فرا مى‏خواند و آن (باعث) گمراهى در آخرت و دنیاست .
مستدرک الوسائل : ۱۲ / ۱۱۳ / ۱۳۶۶۶

الإمامُ زینُ العابدینَ علیه‏السلام
فی وصیَّتِهِ لابنِهِ الباقِرِ علیه‏السلام: إیّاکَ ومصاحَبَهَ القاطِعِ لِرَحِمِهِ ؛ فإنّی وَجَدتُهُ مَلعونا فی کتابِ اللّه عز و جل فی ثلاثِ مَواضِعَ .
امام سجّاد علیه‏السلام – در سفارش به فرزند بزرگوارش حضرت باقر علیه‏السلام- فرمودند: زنهار از همنشینى با کسى که از خویشان خود بریده است ؛ زیرا من چنین کسى را در سه جاى کتاب خداوند عز و جل لعنت شده یافتم .
بحار الأنوار : ۲ / ۳۷۷ / ۷

امام على علیه‏السلام :
من دَخلَ مَداخِلَ السُّوءِ اتُّهِم .
هر که به جاهاى بد رفت و آمد کند مورد بدگمانى و تهمت واقع شود .
بحار الأنوار : ۷۵ / ۹۱ / ۸

امام على علیه‏السلام :
مَن وَقَفَ نَفسَهُ مَوقِفَ التُّهْمهِ فلا یلُومَنَّ مَن أساءَ بهِ الظّنَّ .
کسى که خود را در معرض تهمت قرار دهد ، نباید کسى را که به او گمان بد برد ، سرزنش کند .
بحار الأنوار : ۷۵ / ۹۰ / ۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
أولى النّاسِ بالتُّهْمهِ مَن جالَسَ أهلَ التُّهْمهِ .
سزاوارترینِ مردم به تهمت کسى است که با متهمان و (افراد مظنون) همنشینى کند .
أمالی الصدوق : ۲۸ / ۴ منتخب میزان الحکمه : ۹۶

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إفْشاءُ سِرِّ أخیکَ خِیانَهٌ ، فاجتَنِبْ ذلکَ .
فاش‏کردن راز برادر دینى خیانت است ؛ پس ، از این کار دورى کن .
بحار الأنوار : ۷۷ / ۸۹ / ۳

الإمامُ زینُ العابدینَ علیه‏السلام
کانَ یقولُ لِوُلدِهِ: اتَّقُوا الکَذِبَ الصَّغیرَ مِنهُ والکبیرَ ، فی کلِّ جِدٍّ وهَزلٍ ، فإنّ الرجُلَ إذا کذبَ فی الصَّغیرِ اجتَرَأَ علَى الکبیرِ .
امام سجّاد علیه‏السلام
به فرزندان خود مى‏فرمود : از دروغ کوچک و بزرگش ، جدّى و شوخیش بپرهیزید ؛ زیرا انسان هر گاه در چیز کوچک دروغ بگوید ، به گفتن دروغ بزرگ نیز جرأت پیدا مى‏کند .
بحار الأنوار : ۷۲ / ۲۳۵ / ۲

امام باقر علیه‏السلام :
ما مِن إنسانٍ یَطعَنُ فی عَینِ مُؤمِنٍ إلاّ ماتَ بِشَرِّ میتَهٍ ، وکانَ قَمِناأن لا یَرجِعَ إلى خَیرٍ .
هیچ انسانى نیست که پیش روى مؤمنى از او بد گوید و طعنه زند ، مگر این که به بدترین شکل بمیرد و سزاوار است که روى خیر و سعادت را نبیند .
الکافی : ۲ / ۳۶۱ / ۹

امام صادق علیه‏السلام :
مَن أ نَّبَ مُؤمِنا أ نَّبَهُ اللّه‏ُ فی الدّنیا والآخِرَهِ .
هر کس مؤمنى را سرزنش کند ، خداوند او را در دنیا و آخرت سرزنش کند .
الکافی : ۲ / ۳۵۶ / ۱ منتخب میزان الحکمه : ۴۲۰

رسولُ اللّه صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم
لِرجُلٍ قالَ : اُحِبُّ أن اُحشَرَ یَومَ القِیامَهِ فی النُّورِ: لا تَظلِمْ أحَدا تُحشَرْ یَومَ القِیامَهِ فی النُّورِ .
پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم
– بـه مـردى که عرض کرد : من دوست دارم در روز قیامت با نور و روشنایى به محشر آیم- فرمودند: به هیچ کس ظلم نکن تا روز قیامت در نور و روشنایى محشور شوى .
کنز العمّال : ۴۴۱۵۴ منتخب میزان الحکمه : ۵۷۲

امام على علیه‏السلام :
أنفَذُ السِّهامِ دَعوَهُ‏المَظلوم .
کارى‏ترین تیرها ، دعاى ستمدیده است .
غرر الحکم : ۲۹۷۹ منتخب میزان الحکمه : ۳۵۲

الإمامُ الباقرُ علیه‏السلام :
لَمّا حَضَرَ علیَّبنَ الحُسینِ علیهماالسلام الوَفاهُ ضَمَّنی إلى صَدرِهِ ، ثُمّ‏قالَ : یا بُنَیَّ ، اُوصِیکَ بما أوصانِی بهِ أبی علیه‏السلامحینَ حَضَرَتهُ الوَفاهُ وبما ذَکَرَ أنَّ أباهُ أوصاهُ بهِ ، قالَ : یا بُنَیَّ ، إیّاکَ وظُلمَ مَن لا یَجِدُ علَیکَ ناصِرا إلاّ اللّه‏َ .
امام باقر علیه‏السلام :
هنگامى کـه وفـات على بـن الحسین علیه‏السلام فـرا رسید ، مرا به سینه خود چسبانیدند و سپس فرمودند: فرزندم ! تو را به همان چیزى سفارش مى‏کنم که پدرم هنگام وفاتش به من سفارش کرد و فرمود که پدر او نیز همان را به ایشان سفارش کرده است . فرمود : فرزندم ! زنهار از ستم کردن به کسى که در برابر تو یاورى جز خدا ، نمى‏یابد .
الکافی : ۲ / ۳۳۱ / ۵ منتخب میزان الحکمه : ۳۵۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إیّاکُم والظُّلمَ ؛ فإنّهُ‏یُخرِبُ قُلوبَکُم .
از ستم کردن بپرهیزید ، که دلهاى شما را ویران مى‏کند .
کنز العمّال : ۷۶۳۹ منتخب میزان الحکمه : ۳۴۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
الأناهُ مِنَ اللّه ، والعجلهُ‏مِنَ الشَّیطانِ .
آرامى از (صفات) خداست و شتابزدگى از (صفات) شیطان .
المحاسن : ۱ / ۳۴۰ / ۶۹۸ منتخب میزان الحکمه : ۳۵۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إنَّما أهلَکَ النّاسَ‏العجلهُ ، ولَو أنَّ النّاسَ تَثَبَّتوا لَم یَهلِکْ أحَدٌ .
در حقیقت ، مــردم را شتابزدگى به هلاکت افکنده‏است . اگر مردم آرام و از شتابزدگى به دور بودند ، هیچ کس هلاک نمى‏شد .
المحاسن : ۱ / ۳۴۰ / ۶۹۷ منتخب میزان الحکمه : ۳۵۸

امام صادق علیه‏السلام :
مَـعَ التَّثَبُّتِ تَکـونُ السَّلامَهُ ، ومَعَ العَجَلَهِ تَکونُ النَّدامَهُ .
با آرامش و درنگ ، سلامت (از خطا و لغزش) است و با شتابزدگى پشیمانى .
الخصال : ۱۰۰ / ۵۲ منتخب میزان الحکمه : ۳۵۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إیّاکُم والرّشوَهَ فإنّهامَحضُ الکُفرِ ، ولا یَشُمُّ صاحِبُ الرّشوهِ رِیحَ الجَنّهِ .
از رشوه گرفتن دورى کنید که بى‏گمان کفر محض است و رشوه‏گیر بوى بهشت را استشمام نمى‏کند .
بحار الأنوار : ۱۰۴/۲۷۴ / ۱۲ منتخب میزان الحکمه : ۲۳۶

امام صادق علیه‏السلام :
الاِصطِباغُ بِالخَلِّ یَقطَعُ شَهوَهَ الزِّنى .
خورش ساختن سرکه ، شهوت زنا را ریشه‏کن مى‏کند .
الکافی ، جلد ۶ ، صفحه ۳۳۰ ، حدیث ۱۰ دانش نامه احادیث پزشکی : ۲ / ۳۰۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
اِشتَدَّ غَضَبُ اللّه عز و جل عَلَى امرأهٍ ذاتِ بَعلٍ مَلَأتْ عَینَها مِن غَیرِ زَوجِها أو غَیرِ ذِی مَحرَمٍ مِنها ، فإنّها إن فَعَلَتْ ذلکَ أحبَطَ اللّه‏ُ کُلَّ عَمَلٍ عَمِلَتهُ ، فإن أوطَأتْ فِراشَهُ غَیرَهُ کانَ حَقّا عَلَى‏اللّه أن یُحرِقَها بِالنارِ بعدَ أن‏یُعَذِّبَها فی قَبرِها .
زن شوهر دارى که چشمش را از مردى جز شوهر خود ، یا نامحرمى پُر کند ، خشم خداوند عز و جل بر او فزونى گیرد ؛ که اگر چنین کند ، خداوند همه اعمال او را باطل گرداند و چنانچه به شوهر خود خیانت ورزد ، بر خداست که اورا بعد از عذاب در قبر ، به آتش دوزخ بسوزاند .
بحار الأنوار : ۷۶ / ۳۶۶ / ۳۰ منتخب میزان الحکمه : ۲۴۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَن قَدرَ على امرأهٍ أو جاریَهٍ حَراما فَتَرکَها مَخافَهَ اللّه حَرَّمَ اللّه‏ُ عز و جل علَیهِ النّارَ ، وآمَنَهُ اللّه‏ُ تَعالى مِن الفَزَعِ الأکْبَرِ ، وأدْخَلَهُ اللّه‏ُالجَنّهَ .
هرکس این امکان برایش پیش آید که با زن یا کنیزى به حرام نزدیکى کند امّا از ترس خدا دست به این کار نزند ، خداوند عز و جل آتش را بر او حرام گرداند و او را از آن هراس بزرگ ایمن دارد و به بهشتش برد .
ثواب الأعمال : ۳۳۴ / ۱ منتخب میزان الحکمه : ۱۴۴

الامام علی علیه السلام
وقد نَظَرَ إلى رجُلٍ‏یَغتابُ رجُلاً عندَ ابنِهِ الحسنِ علیه‏السلام: یابُنَیَّ ، نَزِّهْ سَمعَکَ عن مِثلِ هذا ؛ فإنّهُ نَظَرَ إلى أخبَثِ ما فی وِعائهِ فَأفرَغَهُ فی وِعائکَ !
امام على علیه‏السلام – وقتى دید شخصى در حضور فرزندش حسن علیه‏ السلام از کسى غیبت مى‏کند- فرمودند: فرزندم ! گوش خود را از چنین کسى به دور دار ؛ زیرا او به پلیدترین و نجس‏ترین چیزهایى که در ظرف (وجود) خود دارد نگریسته و آنها را در ظرف تو خالى کرده‏است .
الاختصاص : ۲۲۵ منتخب میزان الحکمه : ۴۳۸

امام صادق علیه‏السلام :
لا تَغتَبْ فتُغتَبُ ، ولا تَحفِرْ لِأخِیکَ حُفرَهً فَتَقَعَ فیها ؛ فإنَّکَ کما تَدینُ تُدانُ .
غیبت نکُن ، که از تو غیبت مى‏شود . و براى برادرت چاه مکَن که خود در آن مى‏افتى ؛ زیرا با هر دست بدهى ، با همان دست پس مى‏گیرى .
بحار الأنوار : ۷۵ /۲۴۹ /۱۶ منتخب میزان الحکمه : ۴۳۶

الإمامُ الحسینُ علیه‏السلام لِرجُلٍ اغتابَ عِندَهُ رجُلاً :
یا هذا ، کُفَّ عنِ الغِیبهِ ؛ فإنّها إدامُ‏کِلابِ النارِ .
امام حسین علیه‏السلام – به مردى که در حضور ایشان از مردى غیبت کرد- : اى مرد ! دست از غیبت بردار ؛ زیرا غیبت نواله سگهاى دوزخ است .
تحف العقول : ۲۴۵ منتخب میزان الحکمه : ۴۳۶

امام على علیه‏السلام :
ما أفحَشَ کریمٌ قَطُّ .
انسان بزرگوار ، هرگز دشنام ندهد .
غرر الحکم : ۹۴۷۸ منتخب میزان الحکمه : ۴۴۲

امام باقر علیه‏السلام :
قُولوا للناسِ أحسَنَ‏ما تُحِبُّونَ أن‏یُقالَ لَکُم؛ فإنَّ اللّه‏َ یُبغِضُ اللَّعّانَ السَّبّابَ الطَّعّانَ علَى المؤمنینَ ، الفاحِشَ المُتَفَحِّشَ ، السائلَ المُلحِفَ .
بهترین چیزى را که دوست دارید به شما گفته شود ، به‏مردم بگویید ؛ زیرا خداوند از شخص لعنتگرِ دشنام دهِ بدگوى از مؤمنان و ناسزاگوىِ بد دهن و گداىِ سمج نفرت دارد .
بحار الأنوار : ۷۸ / ۱۸۱ / ۶۷ منتخب میزان الحکمه : ۴۴۲

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إذا شَتَمَ أحَدُکُم أخاهُ فلا یَشتِمْ عَشِیرَتَهُ ، ولا أباهُ ، ولا اُمَّهُ ، ولکنْ لِیَقُلْ إن کانَ یَعلَمُ ذلک : إنّکَ لَبَخِیلٌ ، وإنّکَ لَجَبانٌ ، وإنّکَ لَکَذُوبٌ ، إن کانَ یَعلَمُ ذلکَ مِنهُ .
هرگاه یکى از شما برادرش را دشنام مى‏دهد ، نباید به ایل و تبار او و پدر و مادرش دشنام دهد ، بلکه بگوید : تو بخیلى ، تو ترسویى ، تو دروغگویى ! به شرط آن که بداند او واقعا چنین است .
کنز العمّال : ۸۱۳۴ منتخب میزان الحکمه : ۲۶۴

امیر المؤمنین علیٌّ علیه‏السلام
لِقَنْبرٍ وقد رامَ أن‏یَشتِمَ شاتِمَهُ: مَهْلاً یا قَنبرُ! دَعْ شاتِمَکَ مُهانا تُرْضِ الرَّحمنَ وتُسخِطِ الشَّیطانَ وتُعاقِبْ عَدُوَّکَ ، فَوَالذی فَلَقَ الحَبَّهَ وبَرَأ النَّسَمَهَ ما أرضَى المؤمنُ رَبَّهُ بِمِثلِ الحِلْمِ ، ولا أسخَطَ الشَّیطانَ بِمِثلِ الصَّمتِ ، ولا عُوقِبَ الأحمَقُ بمِثلِ السُّکوتِ عَنهُ .
امام على علیه‏السلام – خطاب به‏قنبر- که مى‏خواست به کسى که بدو ناسزا گفته بود ، ناسزا گوید- فرمودند: آرام باش قنبر ! دشنامگوى‏خود را خوار و سرشکسته بگذار تا خداى رحمان را خشنود و شیطان را ناخشنود کرده و دشمنت را کیفر داده باشى . قسم به خدایى که دانه را شکافت و خلایق را بیافرید ، مؤمن پروردگار خود را با چیزى همانند بردبارى و گذشت خشنود نکرد و شیطان را با حربه‏اى چون خاموشى به خشم نیاورد و احمق را چیزى مانند سکوت در مقابل او کیفر نداد .
أمالی المفید : ۱۱۸ / ۲ منتخب میزان الحکمه : ۲۶۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
لا تَسُبُّوا الرِّیاحَ فإنّها مَأمُورَهٌ ، ولا تَسُبُّوا الجِبالَ ولا السّاعاتِ ولا الأیّامَ ولا اللَّیالِیَ فَتَأثَمُوا وتَرجِعَ علَیکُم .
به بادها ناسزا مگویید که‏آنها (از جانب خداوند) مأمورند و کوهها و لحظه‏ها و روزها و شبها را ناسزا نگویید که گنهکار مى‏شوید و به خودتان بر مى‏گردد .
علل الشرائع : ۵۷۷ / ۱ منتخب میزان الحکمه : ۲۶۴

امام على علیه‏السلام :
مَن شَبَّ نارَ الفِتنَهِ کانَ وَقودا لها .
هر کس آتش فتنه را برافروزد ، خود هیزم آن شود .
غرر الحکم : ۹۱۶۳ منتخب میزان الحکمه : ۴۴۰

امام على علیه‏السلام :
اعلَمُوا أنّهُ مَن یَتَّقِ اللّه‏ یَجعَلْ لَهُ مَخرجا مِن الفِتَنِ ، ونورا مِن الظُّلَم .
بدانید که هر کس تقواى الهى در پیش گیرد ، خداوند براى او راه خروجى از فتنه‏ها و نورى در تاریکیها قرار دهد .
نهج البلاغه : الخطبه ۱۸۳ منتخب میزان الحکمه : ۴۴۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
لَأنا لِفِتنَهِ السَّرّاءِ أخوَفُ علَیکُم مِن فِتنَهِ الضَّرّاءِ ، إنّکُمُ ابتُلِیتُم بفِتنَهِ الضَّرّاءِ فَصَبَرتُم ، وإنّ الدنیا حُلوَهٌ خَضِرَهٌ .
راستى که مــن از فـتنه خـوشى براى شـما بیمناکترم ، تا فتنه سختى . شما به فتنه سختى درافتادید و صبر کردید، امّا دنیا شیرین‏و خوش‏منظر است.
الترغیب والترهیب : ۴/۱۸۴/۷۴ منتخب میزان الحکمه : ۴۴۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
ثلاثٌ فاتِناتٌ : الشَّعرُ الحَسَنُ ، والوَجهُ الحَسَنُ ، والصَّوتُ الحَسَنُ .
سه چیز فتنه‏انگیز است : موى زیبا ، روى زیبا و صداى زیبا .
کنز العمّال : ۴۴۱۲۹ منتخب میزان الحکمه : ۴۴۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
لا طِیَرَهَ ولا شُؤم .
نه فال بد راست است و نه شومى .
نور الثقلین : ۴ / ۳۸۲ / ۳۵ منتخب میزان الحکمه : ۳۴۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
کَفّارَهُ الطِّیَرَهِ التَّوَکُّلُ .
کفّاره فال بد ، توکّل است .
الکافی : ۸ / ۱۹۸ / ۲۳۶

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
لیسَ مِنّا مَن تَطَیَّرَ أو تُطُیِّرَ لَهُ، أو تَکَهَّنَ أو تُکُهِّنَ لَهُ، أو سَحَرَ أو سُحِرَ لَهُ .
از ما نیست کسى که فال بد زند ، یا برایش فال بد زده شود (به فال بد دیگران نسبت به خود اعتقاد داشته‏باشد) ، پیشگویى کند یا برایش پیشگویى شود ، جادو کند یا برایش جادو شود (به پیشگو و جادوگر مراجعه کند) .
الترغیب والترهیب : ۴ / ۳۳ / ۴ منتخب میزان الحکمه : ۳۴۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَن رَدَّتهُ الطِّیَرَهُ عَن حاجَتِهِ فَقَد أشرَکَ .
هر که فال بد زدن ، او را از کارش باز دارد ، شرک ورزیده است .
کنز العمّال : ۲۸۵۶۶

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَـن خَـرَجَ یُریدُ سَفَرا فَرَجَعَ‏مِن طَیرٍ فقد کَفَرَ بما اُنزِلَ على محمّدٍ .
هرکه براى سفر ، خانه‏اش را ترک کند و بر اثر فال بدى برگردد ، به آنچه بر محمّد نازل شده کفر ورزیده است .
کنز العمّال : ۲۸۵۷۰ منتخب میزان الحکمه : ۳۴۸

امام صادق علیه‏السلام :
أبعَدُ ما یَکونُ العَبدُ مِنَ اللّه أن یَکونَ الرَّجُلُ یُواخی الرَّجُلَ وهُوَ یَحفَظُ (علَیهِ) زَلاّتِهِ لِیُعَیِّرَهُ بِها یَوما ما .
دورترین بنده از خدا ، آن کسى است که با شخصى طرح دوستى افکند و لغزشهاى او را نگه دارد ، تا روزى به واسطه آنها او را سرزنش کند .
الکافی : ۲ / ۳۵۵ / ۷ منتخب میزان الحکمه : ۴۲۰

الامام علی علیه السلام
مِن کِتابهِ لِلأشتَرِ لَمّا وَلاّهُ مِصرَ: وَلْیَکُنْ أبعَدَ رَعِیَّتِکَ مِنکَ ، وأشنَأهُم عِندَکَ ، أطلَبُهُم لِمَعایِبِ النّاسِ ؛ فإنَّ فی النّاسِ عُیوبا ،الوالی أحَقُّ مَن سَتَرَها ، فلا تَکشِفَنَّ عَمّاغابَ عَنکَ مِنها .
امام على علیه‏السلام – در فرمان استاندارى مصر به مالک اشتر- فرمودند: باید دورترین افراد ملت از تو و دشمن‏ترین آنها نزد تو ، عیبجوترین آنها از مردم باشد ؛ زیرا مردم (خواه ناخواه) عیبهایى دارند و زمامدار سزاوارترین کس به پوشاندن آنهاست . بنابراین ، درباره آن دسته از عیبهاى مردم که بر تو پوشیده‏است ، پى‏جویى و کنجکاوى مکن .
نهج البلاغه : الکتاب ۵۳ منتخب میزان الحکمه : ۴۲۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
لا تَتَّبِعوا عَوراتِ‏المُؤمِنینَ ؛ فإنَّهُ مَن تَتَبَّعَ عَوراتِ المُؤمِنینَ تَتَبَّعَ اللّه‏ُعَورَتَهُ ، ومَن تَتَبَّعَ اللّه‏ُ عَورَتَهُ فَضَحَهُ ولَو فی جَوفِ بَیتِهِ .
عیبهاى مؤمنان را جستجو نکنید؛ زیرا هرکه دنبال عیبهاى مؤمنان بگردد ، خداوند عیبهاى او را دنبال کند و هر که خداوند تعالى عیوبش را جستجو کند ، او را رسوا سازد گرچه درون خانه‏اش باشد .
ثواب الأعمال : ۲ / ۲۸۸ / ۱

امام على علیه‏السلام :
مَن عابَ عِیبَ ، ومَن‏شَتَمَ اُجیبَ .
هر که عیبجویى کند ، عیبجویى شود و هر که دشنام دهد ، پاسخ شنود .
کنز الفوائد للکراجکیّ : ۱ / ۲۷۹ منتخب میزان الحکمه : ۴۲۰

امام صادق علیه‏السلام :
أنفَعُ الأشیاءِ لِلمَرءِ سَبقُهُ النّاسَ إلى عَیبِ نَفسِهِ .
سودمندترین چیزها براى آدمى، این است که در رسیدگى به عیبهاى خود بر مردم پیشى گیرد (یا پیش از پرداختن به عیوب مردم به عیبهاى خود بپردازد) .
الکافی : ۸ / ۲۴۳ / ۳۳۷

امام على علیه‏السلام :
مَن نَظَرَ فی عُیوبِ النّاسِ فأنکَرَها ثُمَّ رَضِیَها لِنَفسِهِ ، فذلکَ الأحمَقُ بِعَینِهِ .
هر کس عیبهاى مردم را ببیند و آنها را زشت شمارد و همان عیبها را در خودش بپسندد ، احمق واقعى است!.
نهج البلاغه : الحکمه ۳۴۹ منتخب میزان الحکمه : ۴۱۸

امام على علیه‏السلام :
أعقَلُ النّاسِ مَن کانَ بِعَیبهِ بَصیرا ، وعَن عَیبِ غَیرِهِ ضَریرا .
خردمندترین مردم ، کسى است که بیناى عیب خود باشد و کور عیب دیگران .
غرر الحکم : ۳۲۳۳ منتخب میزان الحکمه : ۴۱۸

امام على علیه‏السلام :
الحَجَرُ الغَصِیبُ فی الدارِ رَهنٌ على خَرابِها .
وجود سنگ غصبى در خانه ، ضامن ویرانى آن خانه است .
نهج البلاغه : الحکمه ۲۴۰ .

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَن غَصَبَ رَجُلاً أرضا ظُلما لَقِیَ اللّه‏ تعالى وهُو علَیهِ غَضبانُ .
هر کس زمین کسى را به ناحقّ غصب کند ، خداوند متعال را دیدار کند در حالى که بر او خشمگین است .
کنز العمّال : ۳۰۳۶۶ منتخب میزان الحکمه : ۴۲۶

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إذا رَأَیتُمُ الرَّجُلَ ألَمَّ اللّه‏ُ بِهِ الفَقرَ وَالمَرَضَ ؛ فَإِنَّ اللّه‏ تَعالى یُریدُ أن یُصافِیَهُ .
چون کسى را دیدید که خداوند ، او را به نادارى و بیمارى در میان گرفته ، [بدانید که] خداوند متعال ، اراده کرده است که او را پاک کند .
الفردوس ، جلد ۱ ، صفحه ۲۶۱ ، حدیث ۱۰۱۵ عن ، کنز العمّال ، جلد ۶ ، صفحه ۴۷۲ ، حدیث ۱۶۶۰۲

امام صادق علیه‏السلام :
أطعِمُوا ثلاثهً ثُمّ أنتُم بالخِیارِعلَیهِ ، إن شِئتُم أن تَزدادُوا فَازدادُوا وإلاّ فقد أدَّیتُم حَقَّ یَومِکُم
تا سه سائل را غذا بدهید ؛ پس از آن مختارید، اگر خواستید ، بیشتر بدهید و گرنه وظیفه آن روز خود را انجام داده‏اید .
عدّه الداعی : ۹۱ منتخب میزان الحکمه : ۲۶۴

امام صادق علیه‏السلام :
إنّ الرَّجُلَ لَیَسألُنی الحاجَهَ فَاُبادِرُ بقَضائها مَخافَهَ أن یَستَغنِیَ عَنها فلا یَجِدَ لَها مَوقِعا إذا جاءَتْهُ .
هرگاه مردى دست نیاز سوى من دراز کند در رفع نیاز او مى‏شتابم ؛ زیرا مى‏ترسم کار از کار بگذرد و اقدام من در کمک به او دیگر به کارش نیاید .
عیون أخبار الرضا علیه‏السلام : ۲ / ۱۷۹ / ۲ منتخب میزان الحکمه : ۲۶۴

امام صادق علیه‏السلام :
إنّ الرَّجُلَ لَیَسألُنی الحاجَهَ فَاُبادِرُ بقَضائها مَخافَهَ أن یَستَغنِیَ عَنها فلا یَجِدَ لَها مَوقِعا إذا جاءَتْهُ .
هرگاه مردى دست نیاز سوى من دراز کند در رفع نیاز او مى‏شتابم ؛ زیرا مى‏ترسم کار از کار بگذرد و اقدام من در کمک به او دیگر به کارش نیاید .
عیون أخبار الرضا علیه‏السلام : ۲ / ۱۷۹ / ۲ منتخب میزان الحکمه : ۲۶۴

امام على علیه‏السلام :
لا تَستَحِ مِن إعطاءِ القَلیلِ ؛ فإنَّ الحِرمانَ أقَلُّ مِنهُ .
از عطاى اندک شرم مکن ؛ زیرا محروم کردن اندکتر (و بدتر) از آن است .
نهج البلاغه : الحکمه ۶۷ منتخب میزان الحکمه : ۲۶۴

امام على علیه‏السلام :
لا تَرُدَّ سائلاً ولَو مِن‏شَطرِ حَبهِ عِنَبٍ أو شِقِّ تَمرَهٍ .
سائل را دست خالى بر مگردان ، بلکه حتّى اگر شده نیمدانه‏اى از انگور یا خرما به او بده .
تحف العقول : ۱۷۲

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
اُنظُرُوا إلى السائلِ فإن رَقَّتْ لَهُ قُلوبُکُم فَأعطُوهُ ، فإنّهُ صادِقٌ .
به سائل بنگرید ، اگر دلتان به حال او رقّت آورد عطایش دهید ، که او راست مى‏گوید .
نوادر الراوندی : ۳ منتخب میزان الحکمه : ۲۶۴

امام باقر علیه‏السلام :
مَن سَألَ بظَهرِ غِنىً لَقِیَ اللّه‏َ مَخْموشا وَجهُهُ یَومَ القِیامَهِ .
هر که با وجود بى‏نیازى ، سؤال (و گدایى) کند در روز قیامت با چهره‏اى خراشیده خدا را دیدار نماید .
بحار الأنوار : ۹۶ / ۱۵۵ / ۲۶ منتخب میزان الحکمه : ۲۶۴

امام صادق علیه‏السلام :
شِیعَتُنا مَن لا یَسألُ الناسَ ولَو ماتَ جُوعا .
شیعه ما دست نیاز به سوى مردم دراز نمى‏کند، گرچه از گرسنگى بمیرد .
وسائل الشیعه : ۶ /۳۰۹/ ۱۵

امام حسن علیه‏السلام :
إنّ المسألَهَ لا تَحِلُّ إلاّ فی إحدى ثلاثٍ : دَمٍ مُفجِعٍ ، أو دَینٍ مُقرِحٍ ، أو فَقرٍ مُدقِعٍ .
درخواست کردن روا نیست مگر در یکى از این سه جا : خون بهاى سنگین ، یا بدهکارى‏توانفرسا ویا فقر کُشنده.
بحار الأنوار : ۹۶ / ۱۵۲ / ۱۶ منتخب میزان الحکمه : ۲۶۲

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
یا أبا ذَرٍّ ، إیّاکَ والسؤالَ فإنّهُ ذُلٌّ حاضرٌ ، وفَقرٌ تَتَعَجَّلُهُ ، وفیهِ حِسابٌ طَویلٌ یَومَ القِیامَهِ .
اى‏ابوذر !زنهار از درخواست و گدایى ، که در دنیا مایه خوارى و فقر است و در روز قیامت حسابش طولانى است .
الفقیه : ۴ / ۳۷۵ / ۵۷۶۲ منتخب میزان الحکمه : ۲۶۲

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
ما مِن عبدٍ فَتَحَ على نَفسِهِ بابا مِن المَسألَهِ إلاّ فَتَحَ اللّه‏ علَیهِ سَبعینَ بابا مِنَ الفَقرِ .
هیچ بنده‏اى درى از نیاز خواهى را به روى خود نگشود ، مگر آن که خداوند هفتاد دَرِ فقر را به روى او گشود .
جامع الأخبار : ۳۷۹ / ۱۰۶۱ منتخب میزان الحکمه : ۲۶۲

امام سجّاد علیه‏السلام :
طَلَبُ الحَوائجِ إلى الناسِ مَذَلَّهٌ للحیاهِ ، ومَذهَبَهٌ للحَیاءِ ، واستِخفافٌ بِالوَقارِ ، وهُو الفَقرُ الحاضِرُ ، وقِلَّهُ طَلَبِ الحوائجِ مِنَ الناسِ هُو الغِنى الحاضِرُ .
نیاز خواهى از مردم مایه خوارى در زندگى و رفتن شرم و حیاست و از وقار و شکوه آدمى مى‏کاهد و آن فقرى حاضر است و دست نیاز به سوى مردم کمتر دراز کردن بى‏نیازىِ نقد است .
تحف العقول : ۲۷۹

امام صادق علیه‏السلام :
الطِّیَرَهُ على ما تَجعَلُها إن هَوَّنتَها تَهَوَّنَت، وإن شَدَّدتَها تَشَدَّدَت ، وإن لَم تَجعَلْها شَیئا لَم تَکُن شَیئا .
تأثیر فال بد به خودت بستگى دارد : اگر آن را آسان بگیرى، آسان مى‏شود و اگر سخت بگیرى ، سخت مى‏شود ، و اگر آن را به چیزى نگیرى ، چیزى نخواهد بود .
الکافی : ۸ / ۱۹۷ / ۲۳۵ منتخب میزان الحکمه : ۳۴۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَن مَدَحَ سُلطانا جائرا وتَخَفَّفَ وتَضَعضَعَ لَهُ طَمَعا فیهِ کانَ قَرینَهُ إلَى النّارِ .
هر کس حکمران ستمگرى را مـدح گـوید و از سرِ چشمداشت به او ، خود را در برابرش خفیف و خوار گرداند ، همسفر او به سوى آتش باشد .
أمالی الصدوق : ۳۴۷ / ۱

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إذا مُدِحَ الفاجِرُ اهتَزَّ العَرشُ وغَضِبَ الرَّبُّ .
هرگاه بدکار ستوده شود ، عرش بلرزد و پروردگار به خشم آید .
تحف العقول : ۴۶ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۸

امام حسن عسکرى علیه‏السلام :
مَن مَدَحَ غَیرَالمُستَحِقِّ فَقَد قامَ مَقامَ المُتَّهَمِ .
هر کـس فـردى را که استحقاق سـتایش ندارد بستاید ، خود را در مقام اتهام و بدگمانى قرار داده‏است .
أعلام الدِّین : ۳۱۳ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۸

الامام علی علیه السلام
من کتابهِ للأشتَرِ:اِلصَقْ بأهلِ الوَرَعِ والصِّدقِ ، ثُمّ رُضهُمْ على ألاّ یُطروکَ ، ولا یُبَجِّوکَ بباطِلٍ لَم تَفعَلْهُ ؛ فإنَّ کَثرَهَ الإطراءِ تُحدِثُ الزَّهوَ ، وتُدنی مِن العِزَّهِ (الغِرَّهِ ) .
امام على علیه‏السلام – در بخشى‏از نامه خود به مالک اشتر- فرمودند: به اهل پارسایى و راستى بپیوند و آنها را چنان تربیت کن که در ستایش تو اغراق نکنند و با ستودن کار بیهوده‏اى که نکرده‏اى دلشادت نسازند ؛ زیرا که ستایش زیاد ، خودپسندى آرَد و به سرکشى و تکبّر کشانَد .
نهج البلاغه : الکتاب : ۵۳ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۸

امام على علیه‏السلام :
اِحذَرْ مَن یُطرِیکَ بما لَیسَ فیکَ فیُوشَکَ أن تَنهَتِکَ بما لَیسَ فیکَ .
از کـسى که تـو را بـى‏جهت مدح و ستایش مى‏کند ، پرهیز کن ؛ زیرا زود باشد که بى‏جهت نیز (توسط او) بى‏حرمت و بى‏آبرو شوى .
تنبیه الخواطر : ۲ / ۱۷ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۸

امام على علیه‏السلام :
إذا مَدَحتَ فاختَصِرْ ،إذا ذَمَمتَ فاقتَصِرْ .
هرگاه‏ستودى، مختصر کن . هرگاه نکوهیدى کوتاه کن .
غرر الحکم : ۳۹۸۳ـ۳۹۸۴ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۶

امام على علیه‏السلام :
أیُّها النّاسُ ، اعـلَـموا أنّهُ لیسَ بعاقِلٍ مَنِ انزَعَجَ مِن قَولِ الزُّورِ فیهِ ، ولابحَکیمٍ مَن رَضِیَ بثَناءِ الجاهِلِ علَیهِ .
اى مردم ، بدانید که هر کس از سخن دروغ و ناحقّ درباره خود رنجیده شود ، خردمند نیست و هر کس از مدح و ثناى نادان درباره خود خوشحال شود ، فرزانه نیست .
تحف العقول : ۲۰۸ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۶

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إیّاکُم والمَدحَ ؛ فإنّهُ‏الذَّبحُ .
از مدح و ستایش بپرهیزید ، که آن سر بریدن است .
کنزالعمّال : ۸۳۳۱ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۶

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إیّاکَ واللَّجاجَهَ ؛ فإنّ‏أوَّلَها جَهلٌ وآخِرَها نَدامَهٌ .
بپرهیز از لجاجت ؛ زیرا که آغاز آن نادانى و فرجامش پشیمانى است .
تحف العقول : ۱۴ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۰

الامام علی علیه السلام
مِن کِتابٍ لَهُ إلى عبدِاللّه بنِ العبّاسِ: أمّا بَعدُ ، فاطلُبْ ما یَعنیکَ واترُکْ ما لا یَعنیکَ ؛ فإنّ فی تَرکِ ما لا یَعنیکَ دَرکَ ما یَعنیکَ .
امام على علیه‏السلام – در نـامه خـود بـه عـبدا للّه‏ بـن عباس- فرمودند: امّـا بعد ، چیزى را بجوى که سودمند است و آنچه را که بیهوده است فرو گذار ؛ زیرا فرو گذاشتن چیزهاى بیهوده ، باعت رسیدن به کارهاى سودمند است .
تحف العقول : ۲۱۸ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۲

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
أعظَمُ النّاسِ قَدرا مَن تَرکَ‏ما لا یَعنیهِ .
پـرارج‏ترین مـردم ، کـسى است که آنچه را بیهوده است فرو گذارد .
أمالی الصدوق : ۲۸ / ۴ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۲

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
یا أیُّها الناسُ ، أیُقتَلُ قَتیلٌ وأنابَینَ أظهُرِکُم لا یُعلَمُ مَن قَتَلَهُ ؟! لو أنّ أهلَ السماءِ والأرضِ اجتَمَعُوا على قَتلِ رجُلٍ مُسلمٍ لَعَذَّبَهُم اللّه‏ُ بلا عَددٍ ولا حِسابٍ .
اى مردم ! من در میان شما باشم و جنازه مقتولى پیدا شود و قاتلش معلوم نباشد؟ اگر اهل آسمانها و زمین در کشتن مرد مسلمانى همداستان شوند ، هر آینه خداوند همه آنان را ، بى‏شمار و بى‏حساب ، عذاب دهد .
کنزالعمّال : ۳۹۹۵۲ منتخب میزان الحکمه : ۴۵۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
لَزَوالُ الدنیا جَمیعا أهوَنُ علَى‏اللّه مِن دَمٍ سُفِکَ بغیرِ حَقٍّ .
اگر همه دنیا نابود شود ، نزد خدا اهمیتش کمتر از خونى است که بنا حقّ ریخته شود .
الترغیب والترهیب : ۳ / ۲۹۳ / ۶ منتخب میزان الحکمه : ۴۵۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
لا تَحِلُّ الهِجرَهُ فَوقَ ثلاثهِ أیّامٍ ، فإنِ التَقَیا فسَلَّمَ أحَدُهُما فَرَدَّ الآخَرُ اشتَرَکا فی الأجرِ ، وإن لَم یَرُدَّ بَرِئَ هذا مِن الإثمِ ، وباءَ بهِ الآخَرُ .
قهر کردن بیش از سه روز روا نیست . پس اگر با هم رو به رو شدند و یکى از آن دو سلام کرد و دیگرى جواب سلامش را داد ، هر دو در ثواب شریک هستند ، ولى اگر جوابش را نداد ، آن که سلام کرده از گناه مبرّاست و دیگرى گنهکار است .
الترغیب والترهیب : ۳/ ۴۵۷/۷ منتخب میزان الحکمه : ۵۸۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
یا أبا ذرٍّ ، إیّاکَ وهِجرانَ أخِیکَ ؛ فإنَّ العَمَلَ لا یُتَقَبَّلُ مِن الهِجرانِ .
اى ابوذر ، از قهر کردن با برادرت بپرهیز ؛ زیرا با وجود قهر بودن عمل پذیرفته نمى‏شود .
بحار الأنوار : ۷۷ / ۸۹ / ۳ منتخب میزان الحکمه : ۵۸۰

الامام الصادق علیه السلام
لِبَعضِ وُلدِهِ: إیّاکَ والکَسَلَ والضَّجَرَ ؛ فإنّهما یَمنَعانِکَ مِن حَظِّکَ مِن الدنیا والآخِرَهِ .
امام صادق علیه‏السلام – به یکى از فرزندان خود- فرمودند: از تنبلى و بى‏حوصلگى ، بپرهیز ؛ زیرا که این دو خصلت ، تو را از بهره دنیا و آخرتت باز مى‏دارند .
الکافی : ۵ / ۸۵ / ۲ منتخب میزان الحکمه : ۴۹۲

امام على علیه‏السلام :
المؤمنُ یرغَبُ فیما یَبقى ، ویَزهَدُ فیما یَفنى … بَعیدٌ کَسَلُهُ ، دائمٌ نَشاطُهُ .
مؤمن به آنچه ماندنى است راغب است و از آنچه رفتنى است رویگردان … از تنبلى به دور است و پیوسته سرزنده و کوشاست .
بحار الأنوار : ۷۸ / ۲۶ / ۹۲ منتخب میزان الحکمه : ۴۹۲

امام رضا علیه‏السلام :
مَن تَجاوَزَ بأمیرِ المؤمنینَ علیه‏السلام العُبودیَّهَ فهُو مِن المَغضوبِ علَیهِم ومِنَ‏الضالِّینَ .
کسى که امیر المؤمنین را از مرز عبودیت خدا فراتر برد ، از شمار کسانى است که مورد خشم خدایند و از گمراهان است .
بحار الأنوار : ۲۵ / ۲۷۴/ ۲۰ منتخب میزان الحکمه : ۴۳۲

امام صادق علیه‏السلام :
به هوش باشید که غُلات ، جوانان شما را فاسد نکنند زیرا غُلات بدترین خَلق خدا هستند . عظمت خدا را پایین مى‏آورند و براى بندگان خدا ادعاى ربوبیّت مى‏کنند . به خدا قسم که غُلات از یهود و نصارا و مجوس و مشرکان بدترند . حضرت سپس فرمود : غالى و افراط کننده به سوى ما برمى‏گردد ، ولى ما او را نمى‏پذیریم و تفریط کننده به ما مى‏پیوندد و ما او را مى‏پذیریم . عرض شد : علّت چیست ، یابن رسول اللّه‏ ؟ فرمود : چون فرد غلو کننده به ترک نماز و زکات و روزه و حجّ عادت کرده و هرگز قادر نیست از عادت خود دست بردارد و به طاعت خداوند عز و جل روى آورد ، امّا تفریط کننده وقتى حقیقت را بشناسد ، به عبادات عمل مى‏کند و از خدا فرمان مى‏برد .
أمالی الطوسیّ : ۶۵۰ / ۱۳۴۹ منتخب میزان الحکمه : ۴۳۲

امام على علیه‏السلام :
إیّاکُم والغُلُوَّ فِینا ، قُولُوا إنّا عَبِیدٌ مَربُوبُونَ ، وقُولوا فی فَضلِنا ما شِئتُم .
از غلو کردن درباره ما بپرهیزید و ما را بندگان پرورش یافته (خدا) بدانید . آن گاه هر چه خواستید در فضیلت ما بگویید .
الخصال : ۶۱۴ / ۱۰ منتخب میزان الحکمه : ۴۳۲

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
لا تَرفَعُونِی فَوقَ حَقِّى؛ فإنّ اللّه‏ تعالى اتَّخَذَنی عَبدا قبلَ أن یَتَّخِذَنی نَبِیّا .
مرا از حقّ خودم (و حدّى که دارم) بالاتر نبرید؛ خداوند متعال مرا ، پیش از آن که پیامبر کند ، بنده (خود) قرار داد .
نوادر الراوندیّ : ۱۶ منتخب میزان الحکمه : ۴۳۲

امام على علیه‏السلام :
مَن أرادَ أن یَعِیشَ حُرّا أیّامَ حیاتِهِ فلا یُسکِنِ الطَّمَعَ قَلبَهُ .
هر که مى‏خواهد ایام عمر خود را آزاده زندگى کند ، طمع را در دل خویش جاى ندهد .
تنبیه الخواطر : ۱ / ۴۹ منتخب میزان الحکمه : ۳۴۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إیّاکَ والطَّمَعَ ؛ فإنّهُ فَقرٌ حاضِرٌ .
زنهار از طمع ، که این خود فقرى است نقد .
کنز العمّال : ۸۸۵۲

الإمامُ الکاظمُ علیه‏السلام
لهشامٍ وهُو یَعِظُهُ: إیّاکَ والطَّمَعَ ، وعلَیکَ بالیَأسِ مِمّا فی أیدِی الناسِ ، وأمِتِ الطَّمَعَ مِن الَمخلوقِینَ ؛ فإنَّ الطَّمَعَ مِفتاحٌ لِلذُّلِّ ، واختِلاسُ العَقلِ ، واختِلاقُ المُرُوّاتِ ، وتَدنِیسُ العِرضِ ، والذَّهابُ بِالعِلم .
امام کاظم علیه‏السلام – در اندرز به هشام- فرمودند: از طمع بپرهیز و به آنچه مردم دارند ، چشمداشتى نداشته باش ، چشمداشت به مخلوق را در خود بمیران ؛ زیرا طمع کلید هر خوارى است و عقل را مى‏دزدد و انسانیّتها را مى‏دَرَد و آبرو را مى‏آلاید و دانش را از بین مى‏برد .
بحار الأنوار : ۷۸ / ۳۱۵ / ۱ منتخب میزان الحکمه : ۳۴۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم:
أشقَى الأشقیاءِ مَنِ اجتَمَعَ علَیهِ فَقرُ الدُّنیا وعَذابُ الآخِرَهِ .
بدبخت‏ترین بدبختها، کسى است که فقر دنیا و عذاب آخرت در او جمع شود .
کنز العمّال : ۱۶۶۸۳

امام على علیه‏السلام :
سَبَبُ الشَّقاءِ حُبُّ الدُّنیا .
علّت بدبختى ، دنیا پرستى است .
غرر الحکم : ۵۵۱۶ منتخب میزان الحکمه : ۳۰۰

امام صادق علیه‏السلام :
إنّ اللّه‏ تبارکَ وتعالى یَنقُلُ العَبدَ مِنَ الشَّقاءِ إلى السَّعادَهِ ، ولا یَنقُلُهُ مِن السَّعادهِ إلى الشَّقاءِ .
خداوند تبارک و تعالى بنده را از بدبختى به خوشبختى منتقل مى‏کند ، ولى از خوشبختى به بدبختى منتقل نمى‏کند .
التوحید : ۳۵۸ / ۶ منتخب میزان الحکمه : ۳۰۰

امام على علیه‏السلام :
الشَّقِیُّ مَنِ انخَدَعَ‏لِهَواهُ وغُرُورِهِ .
بدبخت کسى است که فریفته هوا و هوس خود گردد .
نهج البلاغه : الخطبه ۸۶

امام على علیه‏السلام :
إنَّ الشَّقِیَّ مَن حُرِمَ نَفعَ مااُوتِیَ مِنَ العَقلِ والتَّجرِبهِ .
بدبخت کسى است که از عقل و تجربه خود بهره نگیرد .
نهج البلاغه : الکتاب ۷۸

امام على علیه‏السلام :
الشَّقِیُّ مَنِ انخَدَعَ‏لِهَواهُ وغُرُورِهِ .
بدبخت کسى است که فریفته هوا و هوس خود گردد .
نهج البلاغه : الخطبه ۸۶

امام على علیه‏السلام :
إن کُنتُم لا مَحالَهَ ‏مُتَعَصِّبینَ فتَعَصَّبوا لِنُصرَهِ الحَقِّ وإغاثَهِ المَلهوفِ .
اگـر نـاگزیر از داشتن تعصّب هستید ؛ پس ، در راه یارى رساندن به حقّ و کمک به ستمدیده تعصّب نشان دهید .
غرر الحکم : ۳۷۳۸ منتخب میزان الحکمه : ۳۸۴

امیر المؤمنین علیٌّ علیه‏السلام
فی ذَمِّ إبلیسَ: فافتَخَرَ عَلى آدَمَ بِخَلقِهِ ، وتَعَصَّبَ علَیهِ لأِصلِهِ ، فعَدُوُّ اللّه إمامُ المُتَعَصِّبینَ ، وسَلَفُ المُستَکبِرینَ ، الّذی وَضَعَ أساسَ العَصَبِیَّهِ ، ونازَعَ اللّه‏ رِداءَ الجَـبریَّـهِ ، وادَّرَعَ لِباسَ التَّعَزُّزِ ، وخَلَعَ قِناعَ التَّذَلُّلِ .
امام على علیه‏السلام
– در نکوهش ابلیس-: به سبب آفرینش خود (از آتش) بر آدم فخر فروخت و به خاطر اصل و گوهرش ، علیه او عصبیّت ورزید . پس ، این دشمن خدا پیشواى متعصّبان و سر سلسله مستکبران و خود بزرگ بینان است و همو عصبیّت را پایه گذارى کرد و بر سرِ رداى جبروتى و کبریا ، با خدا به کشمکش برخاست و جامه عزّت به تن کرد و نقاب فروتنى را به دور افکند .
نهج البلاغه : الخطبه ۱۹۲ منتخب میزان الحکمه : ۳۸۲

امام کاظم علیه‏السلام :
إنّ الزَّرعَ یَنبُتُ فیالسَّهلِ ولا یَنبُتُ فی الصَّفا ، فکذلکَ الحِکمَهُ تَعمُرُ فی قَلبِ المُتَواضِعِ ولا تَعمُرُ فی قَلبِ المُتَکبِّرِ الجَبّارِ ؛ لِأنَّ اللّه‏َ جَعَلَ التَّواضُعَ آلهَ العَقلِ ، وجَعَلَ التَّکبُّرَ مِن آلهِ الجَهلِ ، ألَم تَعلَمْ أنّ مَن شَمَخَ إلَى السَّقفِ برأسِهِ شَجَّهُ ،ومَن خَفَضَ رأسَهُ استَظَلَّ تَحتَهُ وأکَنَّهُ ؟! وکذلکَ مَن لم یَتَواضَعْ للّه‏ خَفَضَهُ اللّه‏ ، ومَن تَواضَعَ للّه‏ِ رَفَعَهُ .
هـمانا زراعت ، در زمـین مى‏رویـد و روى تخت سنگ نمى‏روید. حکمت نیز چنین است : در دل شخص فروتن مى‏روید و در دل متکبّر گردنفراز نمى‏روید ؛ زیرا که خداوند فروتنى را ابزار خرد و دانایى قرار داده و تکبّر را از ابزار نادانى . مگر نمى‏دانى که هر کس سرش را به سقف ساید ، سرش مى‏شکافد و هر که سر پایین‏گیرد در زیرسقف سایه و پناه مى‏گیرد . بدین سان نیز هر که براى خدا فروتنى نکند ، خداوند او را پست گرداند و هر که براى خدا فروتنى کند ، خداوند او را بالا برد .
تحف العقول : ۳۹۶ منتخب میزان الحکمه : ۴۸۲

امام على علیه‏السلام :
لکنَّ اللّه‏ یَختَبِرُ عِبادَهُ بأنـواعِ الـشَّدائدِ ، ویَتَعبَّدُهُم بأنواعِ الَمجاهِدِ ، ویَبتَلیهِم بِضُروبِ المَکارِهِ ، إخراجا للتَّکَبُّرِ مِن قُلوبهِم ، وإسکانا للتَّذَلُّلِ فی نُفوسِهِم ، ولِیَجعَلَ ذلکَ أبوابا فُتُحا إلى فَضلِهِ .
امّـا خـداوند بندگان خـود را به انواع سختیها مى‏آزماید و با سختکوشیهاى گوناگون آنان را به عبادت و بندگى مى‏گیرد و به انواع ناملایمات و ناخوشایندیها امتحانشان مى‏کند ، تا تکبّر را از دلهایشان بیرون بَرد و افتادگى و خاکسارى را در جانهایشان بنشاند و نیز تا این آزمایشها را درهاى گشوده‏اى به سوى فضل (و احسان) خویش قرار دهد .
نهج البلاغه : الخطبه ۱۹۲ منتخب میزان الحکمه : ۴۸۲

امام على علیه‏السلام :
طَلَبتُ الخُضوعَ فما وَجَدْتُ إلاّ بقبولِ الحقِّ ، اقبَلُوا الحَقَّ ، فإنَّ قبولَ الحقِّ یُبَعِّدُ مِن الکِبرِ .
فروتنى را جوییدم و آن را جز در پذیرش حقّ ، نیافتم . (پس) حقّ‏پذیر باشید ؛ زیرا پذیرش حقّ (و حقیقت ، آدمى را) ، از تکبّر دور مى‏سازد .
بحار الأنوار : ۶۹ / ۳۹۹ / ۹۱ منتخب میزان الحکمه : ۴۸۰

امام صادق علیه‏السلام :
مَن بَرِئَ مِن الکِبرِ نالَ الکَرامَهَ .
هر که از تکبّر پاک شود ، به بزرگوارى دست یابد .
بحار الأنوار : ۷۸ / ۲۲۹ / ۵

امام على علیه‏السلام :
فاعتَبِرُوا بما کانَ مِن فِعلِ اللّه بإبلیسَ ، إذ أحبَطَ عَمَلَهُ الطَّویلَ وجَهدَهُ الجَهیدَ … عن کِبْرِ ساعَهٍ واحِدَهٍ ! فمَن ذا بَعدَ إبلیسَ یَسلَمُ علَى اللّه بمثلِ مَعصیَتِهِ ؟!
از کارى که خدا با ابلیس کرد پند گیرید . آن گاه که ، به خاطر لحظه‏اى تکبّر ، کار طولانى و کوشش طاقت فرساى (عبادى) … او را باطل کرد ! پس ، بعد از ابلیس (با آن همه مقامى که داشت) کیست که با معصیتى چون معصیت او ، از خشم و کیفر خداوند ایمن باشد ؟.
نهج البلاغه : الخطبه ۱۹۲ منتخب میزان الحکمه : ۴۸۰

امام على علیه‏السلام :
لِکُلِّ شَیءٍ بَذرٌ وبَذرُ العَداوَهِ المِزاحُ .
هر چیزى را بذرى است و بذر دشمنى ، شوخى کردن است .
غرر الحکم : ۷۳۱۶ منتخب میزان الحکمه : ۳۶۰

امام باقر علیه‏السلام :
إیّاکُم والخُصومَهَ ؛ فإنَّها تُفسِدُ القَلبَ وتُورِثُ النِّفاقَ .
از ستیزه‏گرى بپرهیزید؛ زیرا این کار دل را تباه مى‏کند و نفاق به بار مى‏آورد .
حلیه الأولیاء : ۳ / ۱۸۴ / ۲۳۵ منتخب میزان الحکمه : ۳۶۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
ما عَهِدَ إلَیَّ جَبرَئیلُ علیه‏السلام فی شَیءٍ ما عَهِدَ إلَیَّ فی مُعاداهِ الرِّجالِ .
جبرئیل علیه‏السلام درباره هیچ چیز به اندازه دورى کردن از دشمنى با مردم ، به من سفارش نکرد .
الکافی : ۲ / ۳۰۲ / ۱۱ منتخب میزان الحکمه : ۳۶۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
ما نُهِیتُ عن شَیءٍ بَعدَ عِبادَهِ الأوثانِ ما نُهِیتُ عَن مُلاحاهِ الرِّجالِ .
من بعد از نهى شدن از بت‏پرستى ، از چیزى به اندازه کشمکش کردن با مردم نهى نشدم .
تحف العقول : ۴۲ منتخب میزان الحکمه : ۳۶۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
کُلُّ لَهوِ المؤمنِ باطِلٌ إلاّ فی ثلاثٍ : فی تأدیبهِ الفَرَسَ ، ورَمیِهِ عَن قَوسِهِ ، ومُلاعَبَتِهِ امرأتَهُ ، فإنّهُنَّ حَقٌّ .
هرگونه سرگرمى براى مؤمن نادرست است ، مگر سه کار : تربیت اسب ، تیراندازى با کمانش و بازى و شوخى با همسرش ؛ زیرا این سه کار ، حقّ است .
الکافی : ۵ / ۵۰ / ۱۳ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
خَیرُ لَهوِ المؤمنِ السِّباحَهُ ، وخَیرُلَهوِ المَرأهِ المِغزَلُ .
بهترین سرگرمى مؤمن ، شناست و بهترین سرگرمى زن ، ریسندگى .
کنزالعمّال : ۴۰۶۱۱ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۴

امام حسن علیه‏السلام :
المؤمنُ لا یَلهو حتّى یَغفُلَ ، فإذا تَفَکّرَ حَزِنَ .
مؤمن سرگرمى نمى‏کند تا در نتیجه غافل گردد . پس هرگاه بیندیشد ، اندوهگین شود .
تنبیه الخواطر : ۱ / ۵۲ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۴

امام على علیه‏السلام :
مَن کَثُرَ لَهوُهُ قَلَّ عَقلُهُ .
کسى که سرگرمیش زیاد ، عقلش کم است .
غرر الحکم : ۸۴۲۶ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۴

امام على علیه‏السلام :
أبعَدُ النّاسِ مِن النّجاحِ المُستَهتَرُ باللَّهوِ والمِزاحِ .
دورتـرین مـردم از موفقیت ، کسى است که شیفته سرگرمى و شوخى است .
غرر الحکم : ۳۳۳۳ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۴

امام على علیه‏السلام :
مَجالِسُ اللّهوِ تُفسِدُالإیمانَ .
مجالس سرگرمى (و خوشگذرانى) ، ایمان را تباه مى‏کند .
غرر الحکم : ۹۸۱۵ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۴

امام على علیه‏السلام :
أیُّها النّاسُ ، اتَّقوا اللّه‏َ ؛ فما خُلِقَ‏امرؤٌ عَبَثا فیَلهوَ ، ولا تُرِکَ سُدىً فیَلغوَ !
اى مـردم ! از خـدا بترسید ؛ زیرا هیچ کـسى عبث آفریده نشده‏است ، تا به سرگرمى و غفلت گذراند و مهمل رها نشده است تا بیهودگى کند .
نهج البلاغه : الحکمه ۳۷۰ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
ما مِن دابَّهٍ طائرٍ ولا غَیرِهِ یُقتَلُ بغَیرِ الحقِّ إلاّ ستُخاصِمُهُ یَومَ القِیامَهِ .
هر حیوانى – پرنده یا جز آن – کـه بـه ناحـقّ کشته شود در روز قیامت از قاتل خود شکایت خواهد کرد .
کنز العمّال : ۳۹۹۶۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
لا تَـضْـرِبـوا الدَّوابَّ على وُجوهِها ؛ فإنَّها تُسَبِّحُ بحَمْدِ اللّه .
به صورت حیوانات نزنید ؛ زیرا آنها حمد و تسبیح خدا مى‏گویند .
الکافی : ۶ / ۵۳۸ / ۴ ، الخصال : ۶۱۸ / ۱۰ منتخب میزان الحکمه : ۱۷۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
للدّابهِ على صاحِبِها سِتُّ خِصالٍ : یَعْلِفُها إذا نَزلَ ، ویَعْرِضُ علَیها الماءَ إذا مَرَّ بهِ ، ولا یَضْرِبُها إلاّ على حقٍّ ، ولا یُحَمّلُها ما لا تُطیقُ ، ولا یُکلّفُها مِن السَّیرِ إلاّ طاقَتَها ، ولا یَقِفُ علَیها فُواقا .
حیوان شش حق به گردن صاحب خود دارد : هر گاه از آن پیاده شد علفش دهد ، هرگاه از آبى گذشت آن را آب دهد ، بى‏دلیل آن را نزند ، بیشتر از قدرتش آن را بار نکند ، بیشتر از توانش آن را راه نبرد و مدّت زیادى روى آن درنگ نکند .
مستدرک الوسائل : ۸ / ۲۵۸ / ۹۳۹۳ منتخب میزان الحکمه : ۱۷۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
ارْکَبوا هذهِ الدَّوابَّ سالِمَهً واتَّدِعُوها سالِمَهً ، ولا تَتَّخِذوها کَراسِیَّ لأحادیثِکُم فی الطُّرُقِ والأسْواقِ ، فَرُبَّ مَرْکوبَهٍ خَیرٌ مِن راکِبِها وأکْثَرُ ذِکْرا للّه‏ِ تبارکَ وتعالى مِنهُ .
چارپایان سالم را سوار شوید و آنها را سالم نگه دارید و آنها را کرسى خطابه و صحبتهاى خود در کوچه‏ها و بازارها نکنید ؛ چه بسا مرکوبى که از سواره‏اش بهتر است و بیشتر از او به یاد خداى تبارک و تعالى است .
کنزالعمّال : ۲۴۹۵۷ منتخب میزان الحکمه : ۱۷۰

امام على علیه‏السلام :
لِکُلِّ شَیءٍ بَذرٌ وبَذرُ العَداوَهِ المِزاحُ .
هر چیزى را بذرى است و بذر دشمنى ، شوخى کردن است .
غرر الحکم : ۷۳۱۶ منتخب میزان الحکمه : ۳۶۰

امام باقر علیه‏السلام :
إیّاکُم والخُصومَهَ ؛ فإنَّها تُفسِدُ القَلبَ وتُورِثُ النِّفاقَ .
از ستیزه‏گرى بپرهیزید؛ زیرا این کار دل را تباه مى‏کند و نفاق به بار مى‏آورد .
حلیه الأولیاء : ۳ / ۱۸۴ / ۲۳۵ منتخب میزان الحکمه : ۳۶۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
ما عَهِدَ إلَیَّ جَبرَئیلُ علیه‏السلام فی شَیءٍ ما عَهِدَ إلَیَّ فی مُعاداهِ الرِّجالِ .
جبرئیل علیه‏السلام درباره هیچ چیز به اندازه دورى کردن از دشمنى با مردم ، به من سفارش نکرد .
الکافی : ۲ / ۳۰۲ / ۱۱ منتخب میزان الحکمه : ۳۶۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
ما نُهِیتُ عن شَیءٍ بَعدَ عِبادَهِ الأوثانِ ما نُهِیتُ عَن مُلاحاهِ الرِّجالِ .
من بعد از نهى شدن از بت‏پرستى ، از چیزى به اندازه کشمکش کردن با مردم نهى نشدم .
تحف العقول : ۴۲ منتخب میزان الحکمه : ۳۶۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
کُلُّ لَهوِ المؤمنِ باطِلٌ إلاّ فی ثلاثٍ : فی تأدیبهِ الفَرَسَ ، ورَمیِهِ عَن قَوسِهِ ، ومُلاعَبَتِهِ امرأتَهُ ، فإنّهُنَّ حَقٌّ .
هرگونه سرگرمى براى مؤمن نادرست است ، مگر سه کار : تربیت اسب ، تیراندازى با کمانش و بازى و شوخى با همسرش ؛ زیرا این سه کار ، حقّ است .
الکافی : ۵ / ۵۰ / ۱۳ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
خَیرُ لَهوِ المؤمنِ السِّباحَهُ ، وخَیرُلَهوِ المَرأهِ المِغزَلُ .
بهترین سرگرمى مؤمن ، شناست و بهترین سرگرمى زن ، ریسندگى .
کنزالعمّال : ۴۰۶۱۱ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۴

امام حسن علیه‏السلام :
المؤمنُ لا یَلهو حتّى یَغفُلَ ، فإذا تَفَکّرَ حَزِنَ .
مؤمن سرگرمى نمى‏کند تا در نتیجه غافل گردد . پس هرگاه بیندیشد ، اندوهگین شود .
تنبیه الخواطر : ۱ / ۵۲ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۴

امام على علیه‏السلام :
مَن کَثُرَ لَهوُهُ قَلَّ عَقلُهُ .
کسى که سرگرمیش زیاد ، عقلش کم است .
غرر الحکم : ۸۴۲۶ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۴

امام على علیه‏السلام :
أبعَدُ النّاسِ مِن النّجاحِ المُستَهتَرُ باللَّهوِ والمِزاحِ .
دورتـرین مـردم از موفقیت ، کسى است که شیفته سرگرمى و شوخى است .
غرر الحکم : ۳۳۳۳ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۴

امام على علیه‏السلام :
مَجالِسُ اللّهوِ تُفسِدُالإیمانَ .
مجالس سرگرمى (و خوشگذرانى) ، ایمان را تباه مى‏کند .
غرر الحکم : ۹۸۱۵ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۴

امام على علیه‏السلام :
أیُّها النّاسُ ، اتَّقوا اللّه‏َ ؛ فما خُلِقَ‏امرؤٌ عَبَثا فیَلهوَ ، ولا تُرِکَ سُدىً فیَلغوَ !
اى مـردم ! از خـدا بترسید ؛ زیرا هیچ کـسى عبث آفریده نشده‏است ، تا به سرگرمى و غفلت گذراند و مهمل رها نشده است تا بیهودگى کند .
نهج البلاغه : الحکمه ۳۷۰ منتخب میزان الحکمه : ۵۰۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
ما مِن دابَّهٍ طائرٍ ولا غَیرِهِ یُقتَلُ بغَیرِ الحقِّ إلاّ ستُخاصِمُهُ یَومَ القِیامَهِ .
هر حیوانى – پرنده یا جز آن – کـه بـه ناحـقّ کشته شود در روز قیامت از قاتل خود شکایت خواهد کرد .
کنز العمّال : ۳۹۹۶۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
لا تَـضْـرِبـوا الدَّوابَّ على وُجوهِها ؛ فإنَّها تُسَبِّحُ بحَمْدِ اللّه .
به صورت حیوانات نزنید ؛ زیرا آنها حمد و تسبیح خدا مى‏گویند .
الکافی : ۶ / ۵۳۸ / ۴ ، الخصال : ۶۱۸ / ۱۰ منتخب میزان الحکمه : ۱۷۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
للدّابهِ على صاحِبِها سِتُّ خِصالٍ : یَعْلِفُها إذا نَزلَ ، ویَعْرِضُ علَیها الماءَ إذا مَرَّ بهِ ، ولا یَضْرِبُها إلاّ على حقٍّ ، ولا یُحَمّلُها ما لا تُطیقُ ، ولا یُکلّفُها مِن السَّیرِ إلاّ طاقَتَها ، ولا یَقِفُ علَیها فُواقا .
حیوان شش حق به گردن صاحب خود دارد : هر گاه از آن پیاده شد علفش دهد ، هرگاه از آبى گذشت آن را آب دهد ، بى‏دلیل آن را نزند ، بیشتر از قدرتش آن را بار نکند ، بیشتر از توانش آن را راه نبرد و مدّت زیادى روى آن درنگ نکند .
مستدرک الوسائل : ۸ / ۲۵۸ / ۹۳۹۳ منتخب میزان الحکمه : ۱۷۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
ارْکَبوا هذهِ الدَّوابَّ سالِمَهً واتَّدِعُوها سالِمَهً ، ولا تَتَّخِذوها کَراسِیَّ لأحادیثِکُم فی الطُّرُقِ والأسْواقِ ، فَرُبَّ مَرْکوبَهٍ خَیرٌ مِن راکِبِها وأکْثَرُ ذِکْرا للّه‏ِ تبارکَ وتعالى مِنهُ .
چارپایان سالم را سوار شوید و آنها را سالم نگه دارید و آنها را کرسى خطابه و صحبتهاى خود در کوچه‏ها و بازارها نکنید ؛ چه بسا مرکوبى که از سواره‏اش بهتر است و بیشتر از او به یاد خداى تبارک و تعالى است .
کنزالعمّال : ۲۴۹۵۷ منتخب میزان الحکمه : ۱۷۰

امام صادق علیه‏السلام :
أدنَى العُقوقِ : «اُفٍّ» ، ولَو عَلِمَ اللّه‏ُ عز و جل شَیئا أهوَنَ مِنهُ لَنَهى عَنهُ .
کمترین بى احترامى بـه پدر و مادر ، «اُف» گفتن است و اگر خداوند عز و جل چیزى کمتر از آن سراغ داشت ، بى‏گمان از آن نهى مى‏کرد .
الکافی : ۲ / ۳۴۸ / ۱ منتخب میزان الحکمه : ۶۱۴

امام رضا علیه‏السلام :
إنّ اللّه‏ عز و جل … أمَـرَ بالشُّکرِ لَهُ ولِلوالِدَین ، فمَن لَم یَشکُرْ والِدَیهِ لَم یَشکُرِ اللّه‏َ .
خداوند عز و جل … به سپاسگزارى از خود و پدر و مادر فرمان داده‏است . پس هر که از پدر و مادرش سپاسگزارى نکند ، از خداوند سپاسگزارى نکرده‏است .
الخصال : ۱۵۶ / ۱۹۶ منتخب میزان الحکمه : ۶۱۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
منَ بَرَّ والِدَیهِ طُوبى لَهُ ، زادَ اللّه‏ُ فی عُمرِهِ .
هر که به پدر و مادرش نیکى کند ، خداوند عمرش را زیاد کرده‏است ، خوشا به حالش .
الترغیب والترهیب : ۳ / ۳۱۷ / ۱۷ منتخب میزان الحکمه : ۶۱۴

امام صادق علیه‏السلام :
إن أحبَبتَ أن یَزیدَ اللّه‏ فی عُمرِکَ فسُرَّ أبَوَیکَ .
اگر دوست دارى خداوند بر عمرت بیفزاید ، پدر و مادرت را خوشحال کن .
الزهد للحسین بن سعید : ۳۳ / ۸۷ منتخب میزان الحکمه : ۴۰۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
النَّظَرُ إلَى العالِمِ عِبادَهٌ ،والنَّظَرُ إلَى الإمامِ المُقسِطِ عِبادَهٌ ، وَالنَّظَرُ إلَى الوالِدَینِ بِرَأفَهٍ وَرحمَهٍ عِبادَهٌ ، وَالنَّظَرُ إلى أخٍ تَوَدُّهُ فی اللّه عز و جل عِبادَهٌ .
نگریستن به دانشمند عبادت است ، نگریستن به پیشواى دادگر عبادت است ، نگاهِ دلسوزانه و مهرآمیز به پدر و مادر عبادت است و نگریستن به برادرى که براى خداوند عز و جل دوستش دارى عبادت است .
أمالی الطوسیّ : ۴۵۴ / ۱۰۱۵ منتخب میزان الحکمه : ۳۵۴

امام صادق علیه‏السلام :
مَن نَظَرَ إلى أبَوَیهِ‏نَظَرَ ماقِتٍ وهُما ظالِمانِ لَهُ ، لم یَقبَلِ اللّه‏ لَهُ صلاهً .
هر که به پدر و مادر خود ، گرچه به وى ستم کرده باشند ، با نگاه دشمنانه بنگرد ، خداوند نمازش را نمى‏پذیرد .
الکافی : ۲ / ۳۴۹ / ۵ منتخب میزان الحکمه : ۳۲۶

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
ثَلاثَهٌ یَستَوجِبونَ المَقتَ مِنَ اللّه‏ تَعالى : الآکِلُ مِن غَیرِ جوعٍ ، وَالنّومُ مِن غَیرِ سَهَرٍ ، وَالضِّحکُ مِن غَیرِ عَجَبٍ .
سه چیز ، موجب خشم خداوند متعال است : خوردن بدون احساس گرسنگى ، خفتن بدون بیدارى کشیدن [و احساس نیاز به خواب] ، و خندیدن بدون شگفتى .
کنز العمّال ، جلد ۱۶ ، صفحه ۵۹ ، حدیث ۴۳۹۳۲ نقلاً عن الدیلمی عن أنس دانش نامه احادیث پزشکی : ۲ / ۸۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
کَبُرَ مَقتاً عِندَ اللّه‏ الأَکلُ مِن غَیرِ جوعٍ ، وَالنّومُ مِن غَیرِ سَهَرٍ .
خوردن بدون گرسنگى و خوابیدن بدون بیدارى کشیدن [و احساس نیاز به خواب] ، نزد خداوند ، گناهى سهمگین است .
الفردوس ، جلد ۳ ، صفحه ۳۰۶ ، حدیث ۴۹۲۰ عن عبد اللّه‏ بن عمرو ، کنز العمّال ، جلد ۱۶ ، صفحه ۸۰ ، حدیث ۴۴۰۱۱ دانش نامه احادیث پزشکی : ۲ / ۸۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَن کَثُرَ تَسبیحُهُ وتَمجیدُهُ ، وقَلَّ طَعامُهُ وشَرابُهُ ومَنامُهُ ، اِشتاقَتهُ المَلائِکَهُ .
هر کس تسبیح گفتن او و به عظمت یاد کردن او از خداوند ، فراوان شود و خوراک و آشامیدن و خفتنش اندک گردد ، فرشتگانْ مشتاق او مى‏شوند .
تنبیه الخواطر ، جلد ۲ ، صفحه ۱۱۶ دانش نامه احادیث پزشکی : ۲ / ۱۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَن قَرَأَ «قُلْ هُوَ اللّه‏ أحَدٌ» حِینَ یأخُذُ مَضجَعَهُ ، غَفَرَ اللّه‏ لَهُ ذُنوبَ خَمسینَ سَنَهً .
هرکس وقتى به بستر خـود مى‏رود سـوره «قل هو اللّه‏ احد» را بخواند ، خداوند گناهان پنجاه سال او را بیامرزد .
أمالی الصدوق : ۲۲ / ۳

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَـن قَـرأَ «أ لْهاکُمُ التَّکاثُرُ» عِندَ مَنامِهِ وُقِیَ فِتنَهَ القَبرِ .
هرکس موقع خواب سوره «ألهاکم التکاثر» را بخواند از عذاب قبر محفوظ ماند .
بحار الأنوار : ۷۶ / ۱۹۶ / ۱۲ منتخب میزان الحکمه : ۵۷۶

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إذا آوى أحَـدُکُـم إلـى فِراشِهِ … لِیَقُلْ : الـلّهُمّ إن أمسَکتَ نَفسی فی مَنامی فاغفِرْ لَها ، وإن أرسَلتَها فاحفَظْها بما تَحفَظُ بهِ عِبادَکَ الصّالِحینَ .
هرگاه فردى از شما به بسترش رفت … (این ذکر را) بگوید : «اللهم إن امسکت نفسى فى منامى فاغفر لها ، و ان ارسلتها فاحفظها بما تحفظ به عبادک الصالحین» (یعنى) خداوندا ! اگر جان مرا در خواب مى‏گیرى ، آن را ببخشاى و اگر به بدنم باز مى‏گردانى آن را محفوظ بدار آن گونه‏اى که بندگان صالح خود را محفوظ مى‏دارى .
علل الشرائع : ۵۸۹ / ۳۴ منتخب میزان الحکمه : ۵۷۶

امام صادق علیه‏السلام :
إذا أوَیتَ إلى فِراشِکَ فانظُرْ ما سَلَکتَ فی بَطنِکَ وما کَسَبتَ فی یَومِکَ ، واذکُرْ أ نَّکَ مَیِّتٌ وأنَّ لکَ مَعادا .
هرگاه در بسترت جاى گرفتى ، بیندیش که در آن روز چه غذایى روانه شکم خود کرده‏اى و چه به دست آورده‏اى و به یاد آر که خواهى مرد و معادى در پیش دارى .
بحار الأنوار : ۷۶ / ۱۹۰ / ۲۱ منتخب میزان الحکمه : ۵۷۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَن أحیا لَیلهَ العِیدِ ولَیلهَ النِّصفِ مِن‏شَعبانَ ، لَم یَمُتْ قَلبُهُ یَومَ تَموتُ القُلوبُ .
هرکه شب عید (فطر و قربان) و شب نیمه شعبان را احیا کند ، در آن روزى که دلها مى‏میرند ، دل او نمیرد .
ثواب الأعمال : ۱/۱۰۲/۲ منتخب میزان الحکمه : ۲۸۴

امام على علیه‏السلام :
سَهَرُ اللیلِ فی طاعَهِ اللّه رَبیعُ‏الأولیاءِ ورَوضَـهُ السُّعَداءِ .
شب بیدارى در طاعت و بندگى خدا ، بـهـار اولیا است و بوستان نیکبختان .
غرر الحکم : ۵۶۱۳ منتخب میزان الحکمه : ۲۸۴

پیامبرخدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إنّ اللّه‏ یُحِبُّ الرِّفْقَ ویُعینُ علَیهِ ، فإذا رَکِبْتُمُ الدَّوابَّ العُجْفَ فأنْزِلوها مَنازِلَها ، فإنْ کانتِ الأرضُ مُجْدِبَهً فانْجوا عَنها ، وإنْ کانتْ مُخْصِبهً فأنْزِلُوها مَنازِلَها .
خداوند مــدارا کـردن را دوسـت دارد و بـر انجام آن کمک مى‏کند . پس ، هرگاه چارپایان لاغر را سوار شدید ، آنها را در منزلهایشان فرود آورید . اگر زمین خشک و بى‏گیاه بود با شتاب از آن بگذرید و اگر سرسبز و پر علف بود ، آنها را در آن جا استراحت دهید .
الکافی : ۲ / ۱۲۰ / ۱۲ منتخب میزان الحکمه : ۱۷۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
تَعَلَّموا مِنَ الغُرابِ خِصالاً ثَلاثاً : اِستِتارَهُ بِالسِّفادِ ، وبُکورَهُ فی طَلَبِ الرِّزقِ ، وحَذَرَهُ .
سه چیز را از کلاغ بیاموزید : پنهان داشتن آمیزش ، سحرخیزى در طلب روزى ، و احتیاط‏ورزى او را .
بحار الأنوار ، جلد ۱۰۳ ، صفحه ۴۱ ، حدیث ۳ دانش نامه احادیث پزشکی : ۱ / ۶۱۴

امام صادق علیه‏السلام :
نهى رسولُ اللّه صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم أن یُؤکَلَ ماتَحمِلُ الَّنملَهُ بِفِیها وقَوائمِها .
رسول خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم از خوردن چیزى که مورچه با دهان و پاهاى خود حمل مى‏کند ، نهى فرمود .
الکافی : ۵ / ۳۰۷ / ۱۱ منتخب میزان الحکمه : ۳۵۰

امام صادق علیه‏السلام :
کُلُوا اللَّحمَ فی کُلِّ اُسبوعٍ ، ولا تُعَوِّدوهُ أنفُسَکُم وأولادَکُم ؛ فَإِنَّ لَهُ ضَراوَهً کَضَراوَهِ الخَمرِ ، ولا تَمنَعوهُم فَوقَ الأَربَعینَ یَوماً ؛ فَإِنَّهُ یُسیءُ أخلاقَهُم .
در هر هفته ، یک بار گوشت بخورید و خود و فرزندانتان را بدان عادت ندهید ؛ زیرا موجب اعتیادى همچون اعتیاد به شراب مى‏گردد . نیز آنان را بیش از چهل روز ، از آن محروم مدارید ؛ چرا که آنان را بدخوى مى‏کند .
الاُصول الستّه عشر ، صفحه ۱۲ عن زید الزرّاد دانش نامه احادیث پزشکی : ۲ / ۱۲۶

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
لا تَأکُلوا بِالشِّمالِ ؛ فَإِنَّ الشَّیطانَ یَأکُلُ بِالشِّمالِ .
با دست چپ نخورید ؛ چرا که شیطان با دست چپ مى‏خورد .
کنز العمّال ، جلد ۱۵ ، صفحه ۲۶۱ ، حدیث ۴۰۸۷۲ دانش نامه احادیث پزشکی : ۲ / ۹۸

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مَن أکَلَ بِشِمالِهِ أکَلَ مَعَهُ الشَّیطانُ ، ومَن شَرِبَ بِشِمالِهِ ، شَرِبَ مَعَهُ الشَّیطانُ .
هر کس با دست چپ بخورد ، شیطان نیز همراه با او مى‏خورد و هر کس با دست چپ بنوشد ، شیطان نیز همراه با او مى‏نوشد .
کنز العمّال ، جلد ۱۵ ، صفحه ۲۶۲ ، حدیث ۴۰۸۷۶ وراجع : سنن الترمذی ، جلد ۴ ، صفحه ۲۵۷ ، حدیث ۱۷۹۹ و صفحه ۲۵۸ ، حدیث ۱۸۰۰ دانش نامه احادیث پزشکی : ۲ / ۹۸

امام على علیه‏السلام :
لا یَنفُخُ الرَّجُلُ فی مَوضِعِ سُجودِهِ ، ولا یَنفُخُ فی طَعامِهِ ولا فی شَرابِهِ .
نباید کسى بر محلّ سجده خود و نه در غذاى خود و نه در آنچه مى‏نوشد ، بدمد .
بحار الأنوار ، جلد ۶۶ ، صفحه ۴۵۸ ، حدیث ۱ وج ۷۹ ، صفحه ۲۱۲ ، حدیث ۸ دانش نامه احادیث پزشکی : ۲ / ۹۶

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
کُلُّ طَعامٍ لا یُذکَرُ اسمُ اللّه‏ِ عَلَیهِ ، فَإِنَّما هُوَ داءٌ ولا بَرَکَهَ فیهِ .
هر غذایى که بر آن نام خدا برده نشود ، درد است و هیچ برکتى در آن نیست .
کنز العمّال ، جلد ۱۵ ، صفحه ۲۳۸ ، حدیث ۴۰۷۴۱ دانش نامه احادیث پزشکی : ۲ / ۷۴

امام صادق علیه‏السلام :
لَیْسَ شَیْءٌ أضَرَّ لِقَلْبِ المُؤْمِنِ مِنْ کَثْرَهِ الأکْلِ ، وَهِیَ مُورِثَهٌ لِشَیْئَیْنِ : قَسْوَهِ القَلْبِ ، وَهَیَجَانِ الشَّهْوَهِ .
براى قلب مؤمن چیزى زیانبارتر از پرخورى نیست . پرخورى موجب دو چیز مى‏شود : سنگدلى و تحریک شهوت .
مستدرک الوسائل : ۱۲ / ۹۴ / ۱۳۶۱۵ منتخب میزان الحکمه : ۲۲

امام على علیه‏السلام :
نِعْمَ عَوْنُ المَعاصِی الشِّبَعُ .
سیرى ، چه یاور خوبى براى گناهان است .
غرر الحکم : ۹۹۲۲ منتخب میزان الحکمه : ۲۲

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
أفضَلُکُم مَنزِلَهً عندَ اللّه تعالى أطوَلُکُم جُوعا وتَفَکُّرا ، وأبغَضُکُم إلَى اللّه تعالى کُلُّ نَؤومٍ وأکُولٍ وشَروبٍ .
بلند پایه‏ترین شما نزد خداوند متعال کسى است که مدتهاى طولانى‏ترى گرسنگى بکشد و به تفکّر بپردازد و منفورترین شما نزد خداوند متعال هر آن کسى است ، که پرخواب و پرخور و پرنوش باشد .
تنبیه الخواطر : ۱/۱۰۰ منتخب میزان الحکمه : ۴۴۸

امام هادى علیه‏السلام :
العُقوقُ یُعقِبُ القِلَّهَ، ویُؤَدّی إلَى الذِّلَّهِ ؛
نافرمانى والدین ، تنگدستى در پى دارد و به ذلّت مى‏کشاند .
بحار الأنوار : ۷۴ / ۸۴ / ۹۵ منتخب میزان الحکمه : ۶۱۴

الامام الصادق علیه‏السلام
فی قَولِهِ تعالى : «و قُلْ لَهُما قَوْلاً کَرِیما»: إن ضَرَباک فَقُلْ لَهُما : غَفَرَ اللّه‏ُ لَکُما .
امام صادق علیه‏السلام – درباره آیه «و به آن دو به شایستگى سخن بگو»- : اگر تو را کتک زدند ، بگو : خدا شما را بیامرزد .
الکافی : ۲ / ۱۵۸ / ۱ منتخب میزان الحکمه : ۶۱۴

الامام الصلدق علیه‏السلام
فی قولِهِ تعالى : «و اخْفِضْ لَهُما جَناحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحمَهِ»: لا تَملَأْ عَینَیکَ من النَّظَرِ إلَیهِما إلاّ بِرَحمَهٍ ورِقَّهٍ ، ولا تَرفَعْ صَوتَکَ فَوقَ أصواتِهِما ، ولا یَدَکَ فَوقَ أیدیهِما ، ولا تَقَدَّمْ قُدّامَهُما .
امام صادق علیه‏السلام – درباره آیه «و از روى مهربانى ، در برابر آنان خوار و فروتن باش»- : نگاهت را جز از سر مهر و دلسوزى به آنان خیره مکن و صدایت را از صداى آنها بلندتر مگردان و رو دست آنها نیز بلند نشو و خود را از آنها جلو مینداز .
الکافی : ۲ / ۱۵۸ / ۱ منتخب میزان الحکمه : ۶۱۴

امام صادق علیه‏السلام :
مِن العُقوقِ أن یَنظُرَ الرّجُلُ إلى والِدَیهِ فیُحِدَّ النَّظَرَ إلَیهِما .
و از جمله نافرمانى کردن از والدین آن است که انسان به آنان خیره نگاه کند .
الکافی : ۲ / ۳۴۹ / ۷ منتخب میزان الحکمه : ۶۱۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
لا سَهَرَ بعدَ العِشاءِ الآخِرَهِ إلاّ لأِحَدِ رَجُلَینِ : مُصَلٍّ أو مُسافِرٍ .
بیدار ماندن بعد از نماز خفتن روا نباشد ، مگر براى دو کس : نماز گزار یا مسافر .
بحار الأنوار : ۷۶ / ۱۷۹ / ۵

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
لا سَهَرَ إلاّ فی ثلاثٍ :مُتَهَجِّدٍ بالقرآنِ ، وفی طَلَبِ العِلمِ ، أو عَروسٍ تُهدى إلى زَوجِها .
شب زنده‏دارى جز براى سه چیز روا نیست: تلاوت قرآن ، تحصیل دانش و یا فرستادن عروس به خانه شوهرش .
بحار الأنوار : ۷۶ / ۱۷۸ / ۳ منتخب میزان الحکمه : ۲۸۴

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
الرؤیا لا تُقَصُّ إلاّ على مؤمنٍ خلا مِن الحَسَدِ والبَغیِ .
رؤیا را جـز بـراى مـؤمنى کـه از حـسادت و تجاوز مبرّاست، نباید بازگو کرد .
الکافی : ۸ / ۳۳۶ / ۵۳۰ منتخب میزان الحکمه : ۲۲۶

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إذا رَأى أحَدُکُـم الرؤیا الحَسَنَهَ فَلْیُفَسِّرْها ولْیُخبِرْ بها ، وإذا رَأى الرؤیا القَبیحَهَ فلا یُفَسِّرْها ولا یُخبِرْ بها .
هر گاه یکى از شما خوابِ خوبى دید ، آن را تعبیر کند و براى دیگران بازگو کند و اگر خواب بدى دید آن را تعبیر نکند و به کسى هم نگوید .
کنزالعمّال : ۴۱۳۹۲ منتخب میزان الحکمه : ۲۲۶

امام صادق علیه‏السلام :
الرؤیا على ثلاثهِ وُجوهٍ : بِشارَهٌ مِنَ اللّه للمُؤمنِ ، وتَحذیرٌ مِنَ‏الشیطانِ ، وأضغاثُ‏أحلام .
رؤیا سه گونه است : نویدى از جانب خدا به مؤمن ، ترسى که شیطان مى‏افکند و خوابهاى آشفته .
الکافی : ۸ / ۹۰ / ۶۱ منتخب میزان الحکمه : ۲۲۶

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إذا أرادَ اللّه‏ بعَبدٍ خَیرا عاتَبَهُ فی مَنامِهِ .
هر گاه خداوند خوبى بنده‏اى را بخواهد او را در خواب سرزنش مى‏کند .
کنزالعمّال : ۳۰۷۶۵ منتخب میزان الحکمه : ۱۹۰

امام عسکرى علیه‏السلام :
مَن أکثَرَ المَنامَ رأَى الأحلام .
هرکه زیاد بخوابد ، خواب‏هاى پریشان بیند.
الدرّه الباهره : ۴۳ منتخب میزان الحکمه : ۵۷۴

امام صادق علیه‏السلام :
کَثرَهُ النَّومِ مَذهَبَهٌ للدِّینِ والدُّنیا .
پُرخوابـى ، بـاعث از دسـت رفـتن دیـن و دنیاست .
الکافی : ۵ / ۸۴ / ۱

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
إیّـاکُم وکَثرَهَ النَّومِ ؛ فـإنَّ کَثرَهَ الـنَّومِ یَدَعُ صاحِبَهُ فَقیرا یَومَ القِیامَهِ ؛
از پر خـوابى بـپرهیزید ؛ زیـرا پـرخوابى صاحب خود را در روزقیامت تهیدست مى‏گذارد .
الاختصاص : ۲۱۸ منتخب میزان الحکمه : ۵۷۴

امام باقر علیه‏السلام :
إنّ اللّه‏ یُحِبُّ إطعامَ الطَّعامِ وهِراقَهَ الدِّماءِ .
خداوند اطعام کردن و قربانى کردن را دوست دارد .
المحاسن : ۲ / ۱۴۳ / ۱۳۷۰ منتخب میزان الحکمه : ۳۴۲

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
کَفى بِالمَرءِ إثما أن‏یَستَقِلَّ ما یُقَرِّبُ إلى إخوانِهِ ، وکَفى بِالقَومِ إثما أن یَستَقِلُّوا ما یُقَرِّبُهُ إلَیهِم أخُوهُم ؛
مرد (میزبان) را همین گناه بس ، که غذایى را که پیش برادران خود مى‏گذارد کم شمارد و میهمانان را همین گناه بس ، که آنچه را برادرشان در برابرشان مى‏گذارد کم شمارند .
المحاسن : ۲ / ۱۸۶ / ۱۵۳۳ منتخب میزان الحکمه : ۳۴۰

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :
مِن الجَفاءِ … أن‏یُدعَى الرَّجُلُ إلى طَعامٍ فلا یُجِیبَ أو یُجِیبَ فلا یَأکُلَ ؛
از ادب به‏دور است… که مردى به میهمانى دعوت شود و نپذیرد یا بپذیرد و غذا نخورد .
قرب الإسناد : ۱۶۰ /۵۸۳ منتخب میزان الحکمه : ۳۴۰

نظرات[۰] | دسته: احادیث اخلاق و توصیه ها | نويسنده: admin | ادامه مطلب...

 

No Image
No Image No Image No Image
 
 
 

بایگانی شمسی

تقویم شمسی

آبان ۱۳۹۶
د س چ پ ج ش ی
« مرداد    
۱۲۳۴۵۶۷
۸۹۱۰۱۱۱۲۱۳۱۴
۱۵۱۶۱۷۱۸۱۹۲۰۲۱
۲۲۲۳۲۴۲۵۲۶۲۷۲۸
۲۹۳۰  
No Image No Image